ΕΥΑΛΩΤΕΣ ΟΜΑΔΕΣ Archives

Η αξία της παύσης: Μικρές «διακοπές» ακόμη και μέσα στη θεραπεία.Ένα άρθρο για την αυτοφροντίδα στην διάρκεια της νόσου

Η αξία της παύσης: γιατί έχουμε ανάγκη να «διακόπτουμε» ακόμη και μέσα στη θεραπεία

Το καλοκαίρι είναι συνδεδεμένο με την έννοια των διακοπών. Εικόνες από θάλασσες, ταξίδια και στιγμές ανεμελιάς κατακλύζουν την καθημερινότητά μας, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η ξεκούραση προϋποθέτει μια βαλίτσα, έναν προορισμό και την απομάκρυνση από τις υποχρεώσεις.

Ωστόσο, για τους ογκολογικούς ασθενείς που είτε βρίσκονται σε θεραπεία, είτε αναρρώνουν από μια επέμβαση είτε περιμένουν τα αποτελέσματα εξετάσεων, οι διακοπές συχνά δεν είναι εφικτές. Οι ιατρικές επισκέψεις, οι θεραπείες, οι πιθανές παρενέργειες, η σωματική κόπωση ή ακόμη και η αβεβαιότητα για την πορεία της υγείας καθιστούν δύσκολο ή αδύνατο ένα ταξίδι.

Κι όμως, η ανάγκη για ξεκούραση δεν μειώνεται. Αντίθετα, γίνεται ακόμη πιο σημαντική.

Ίσως, λοιπόν, αξίζει να δώσουμε έναν διαφορετικό ορισμό στις διακοπές. Όχι ως μετακίνηση σε έναν άλλο τόπο, αλλά ως την ικανότητα να διακόπτουμε, έστω και για λίγο, τον αδιάκοπο κύκλο του άγχους, της αγωνίας και της συνεχούς εγρήγορσης που συνοδεύει μια σοβαρή ασθένεια, ως μια ευκαιρία ενθύμησης ότι η ζωή δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια – είναι ανάγκη

Η επιστημονική βιβλιογραφία των τελευταίων ετών δείχνει ότι ο άνθρωπος χρειάζεται περιόδους αποκατάστασης (recovery) για να διατηρεί την ψυχική και σωματική του ισορροπία. Δεν πρόκειται απλώς για «ξεκούραση», αλλά για μια διαδικασία κατά την οποία ο οργανισμός μειώνει τη φυσιολογική και ψυχολογική επιβάρυνση που προκαλεί το χρόνιο στρες.

Στην ψυχολογία χρησιμοποιείται ο όρος psychological detachment, δηλαδή η ψυχολογική αποστασιοποίηση από τις πηγές πίεσης. Αυτό σημαίνει ότι, ακόμη και για λίγη ώρα, ο άνθρωπος επιτρέπει στον εαυτό του να μη σκέφτεται διαρκώς ό,τι τον επιβαρύνει.

Οι Sonnentag, Binnewies και Mojza (2010) έδειξαν ότι η ψυχολογική αποστασιοποίηση σχετίζεται με μικρότερη συναισθηματική εξάντληση, καλύτερη διάθεση και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Αντίστοιχα, οι Fritz και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι όσοι καταφέρνουν να αποφορτίζονται ψυχικά εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ευεξίας, ενέργειας και λειτουργικότητας.

Παρότι οι συγκεκριμένες μελέτες πραγματοποιήθηκαν κυρίως σε εργαζόμενους, ο βασικός μηχανισμός αφορά κάθε άνθρωπο: όταν ο εγκέφαλος παραμένει διαρκώς σε κατάσταση συναγερμού, δυσκολεύεται να ανακτήσει τις δυνάμεις του.

Έτσι, οι μικρές αυτές παύσεις δεν έχουν αξία επειδή “ξεχνάμε” την ασθένεια, αλλά επειδή δίνουν στον εγκέφαλο την ευκαιρία να βγει, έστω προσωρινά, από τη συνεχή κατάσταση συναγερμού.

Όταν η ασθένεια καταλαμβάνει κάθε σκέψη

Η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στις ημέρες της θεραπείας. Συχνά επηρεάζει ολόκληρη την καθημερινότητα. Οι σκέψεις γύρω από τις εξετάσεις, τις ιατρικές αποφάσεις, τις αλλαγές στο σώμα, την εργασία, την οικογένεια και το μέλλον μπορεί να συνοδεύουν τον άνθρωπο από το πρωί μέχρι το βράδυ.

Η συνεχής αυτή ψυχική εγρήγορση είναι από μόνη της εξαντλητική.

Οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες του National Comprehensive Cancer Network (NCCN) αναγνωρίζουν ότι η ψυχολογική επιβάρυνση αποτελεί συχνό μέρος της εμπειρίας του καρκίνου και συνιστούν την ενσωμάτωση ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στη συνολική φροντίδα του ασθενούς. Αντίστοιχα, οι κατευθυντήριες οδηγίες της American Society of Clinical Oncology (Andersen et al., 2023) και της European Society for Medical Oncology (Grassi et al., 2023) υπογραμμίζουν ότι η φροντίδα της ψυχικής υγείας και της ποιότητας ζωής αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ογκολογικής αντιμετώπισης.

Οι διακοπές δεν είναι πάντα ένα ταξίδι

Είναι εύκολο να πιστέψει κανείς ότι η ξεκούραση προϋποθέτει ένα ταξίδι. Ωστόσο, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι το μεγαλύτερο όφελος των διακοπών δεν οφείλεται απαραίτητα στον προορισμό, αλλά στην αλλαγή ρυθμού και στην απομάκρυνση από τις πηγές στρες.

Οι Nawijn και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι οι άνθρωποι αισθάνονται μεγαλύτερη ευεξία λίγο πριν και κατά τη διάρκεια των διακοπών, όμως το αίσθημα αυτό συνήθως εξασθενεί σχετικά σύντομα μετά την επιστροφή τους.

Το εύρημα αυτό μας υπενθυμίζει κάτι ιδιαίτερα σημαντικό: η ψυχική ανανέωση δεν εξαρτάται αποκλειστικά από λίγες ημέρες διακοπών τον χρόνο, αλλά από τις μικρές στιγμές αποφόρτισης που μπορούμε να δημιουργούμε στην καθημερινότητά μας.

Για έναν άνθρωπο που βρίσκεται σε θεραπεία, αυτές οι στιγμές μπορεί να είναι ακόμη πιο πολύτιμες.

Τι σημαίνει «διακόπτω» ως ογκολογικός ασθενής;

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι αγνοώ την πραγματικότητα ή ότι σταματώ να φροντίζω την υγεία μου. Σημαίνει ότι επιτρέπω στον εαυτό μου να θυμηθεί, έστω και για λίγο, ότι η ζωή μου δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Μπορεί να είναι:

λίγα λεπτά στο μπαλκόνι ή στον κήπο,
μια βόλτα στη φύση, όταν αυτό είναι εφικτό,
η ακρόαση αγαπημένης μουσικής,
η ανάγνωση ενός βιβλίου,
μια δημιουργική δραστηριότητα,
η επαφή με ανθρώπους που μας κάνουν να νιώθουμε ασφαλείς,
λίγα λεπτά ασκήσεων χαλάρωσης ή συνειδητής αναπνοής, εφόσον αυτές είναι κατάλληλες για την κατάσταση της υγείας μας.

Οι στιγμές αυτές δεν αλλάζουν τη διάγνωση. Μπορούν όμως να αλλάξουν την εμπειρία της ημέρας.

Η σημασία της ποιότητας ζωής

Στη σύγχρονη ογκολογία, η ποιότητα ζωής θεωρείται πλέον βασικός θεραπευτικός στόχος. Δεν αρκεί μόνο η αντιμετώπιση της νόσου· εξίσου σημαντικό είναι ο άνθρωπος να διατηρεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερη λειτουργικότητα, αυτονομία, συναισθηματική ισορροπία και αίσθηση νοήματος.

Η σημασία αυτή αποτυπώνεται και στο πλαίσιο αξιολόγησης της αξίας των αντικαρκινικών θεραπειών που ανέπτυξε η American Society of Clinical Oncology (ASCO)(Schnipper et al., 2015). Σύμφωνα με αυτό, η αξία μιας θεραπείας δεν καθορίζεται αποκλειστικά από την αποτελεσματικότητά της, αλλά συνυπολογίζει την τοξικότητα, την επίδρασή της στην ποιότητα ζωής, καθώς και τις προσωπικές προτεραιότητες και προτιμήσεις του ίδιου του ασθενούς. Με αυτόν τον τρόπο αναδεικνύεται η σημασία μιας εξατομικευμένης, ασθενοκεντρικής φροντίδας, στην οποία η καθημερινή εμπειρία του ανθρώπου αποτελεί ουσιαστικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι μικρές στιγμές παύσης, η διατήρηση ευχάριστων δραστηριοτήτων και η σύνδεση με όσα προσφέρουν χαρά δεν αποτελούν μια δευτερεύουσα πτυχή της καθημερινότητας, αλλά ουσιαστικά στοιχεία που συμβάλλουν στη διατήρηση της ποιότητας ζωής. Δεν αποτελούν πολυτέλεια, ένδειξη αδυναμίας ή προσπάθεια αποφυγής της πραγματικότητας αλλά μορφές φροντίδας του εαυτού.

Το ίδιο ισχύει και για τους οικογενειακούς φροντιστές, οι οποίοι συχνά βιώνουν υψηλά επίπεδα ψυχικής και σωματικής επιβάρυνσης. Το να αφιερώσουν λίγο χρόνο στη δική τους ξεκούραση δεν είναι εγωισμός· είναι προϋπόθεση για να συνεχίσουν να στηρίζουν ουσιαστικά τον άνθρωπό τους.

Η αξία μιας μικρής παύσης

Η εμπειρία του καρκίνου συχνά επεκτείνεται πέρα από τα όρια της νόσου, επηρεάζοντας την εικόνα που έχει ο άνθρωπος για τον εαυτό του, τους κοινωνικούς του ρόλους και την καθημερινότητά του. Η έντονη ψυχολογική επιβάρυνση και η αβεβαιότητα μπορεί να οδηγήσουν ώστε η ασθένεια να καταλαμβάνει ολοένα και μεγαλύτερο χώρο στη ζωή του ατόμου.

Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία φαίνεται να διαδραματίζει η ψυχοογκολογική εκπαίδευση (psycho-oncological education) που ως στόχο έχει να βοηθήσει τους ασθενείς και τους οικογενειακούς φροντιστές να κατανοήσουν τις φυσιολογικές συναισθηματικές αντιδράσεις που συνοδεύουν τη διάγνωση και τη θεραπεία, να αναπτύξουν αποτελεσματικότερες στρατηγικές αντιμετώπισης και να συμμετέχουν ενεργά στις θεραπευτικές αποφάσεις. Με τον τρόπο αυτό, ενισχύεται το αίσθημα ελέγχου και αυτοαποτελεσματικότητας, ενώ παράλληλα διατηρείται η αίσθηση ότι ο άνθρωπος εξακολουθεί να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του (Meggiolaro et al., 2016; Mehnert et al., 2018).

Όταν η υγεία δεν επιτρέπει ένα ταξίδι, είναι εύκολο να αισθανθεί κανείς ότι στερείται κάτι σημαντικό. Ωστόσο, ίσως η ουσία των διακοπών να μην βρίσκεται στην απόσταση που διανύουμε, αλλά στην απόσταση που επιτρέπουμε στον εαυτό μας να πάρει από το άγχος.

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι σταματώ να είμαι ασθενής. Σημαίνει ότι, έστω και για λίγο, επιτρέπω στον εαυτό μου να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του. Ίσως, τελικά, οι πιο ουσιαστικές διακοπές να μην είναι αυτές που μας οδηγούν μακριά από το σπίτι, αλλά εκείνες που μας επιτρέπουν να ξεκουράσουμε το σώμα, να ηρεμήσουμε το μυαλό και να στραφούμε με περισσότερη φροντίδα προς τον εαυτό μας.

Βιβλιογραφία

Andersen, B. L., Lacchetti, C., Ashing, K., et al. (2023). Management of Anxiety and Depression in Adult Survivors of Cancer: ASCO Guideline Update. Journal of Clinical Oncology, 41(18), 3426–3453. https://doi.org/10.1200/JCO.23.00293

Fritz, C., Yankelevich, M., Zarubin, A., & Barger, P. (2010). Happy, healthy and productive: The role of detachment from work during nonwork time. Journal of Applied Psychology, 95(5), 977–981. https://doi.org/10.1037/a0019462

Grassi, L., Caruso, R., Riba, M. B., et al. (2023). Anxiety and depression in adult cancer patients: ESMO Clinical Practice Guideline. ESMO Open, 8(2), 101155. https://doi.org/10.1016/j.esmoop.2023.101155

Meggiolaro, E., Berardi, M. A., Andritsch, E., Nanni, M. G., Sirgo, A., Samorì, E., et al. (2016). Cancer patients’ emotional distress, coping styles and perception of doctor–patient interaction in European cancer settings. Palliative & Supportive Care, 14(3), 204–211. https://doi.org/10.1017/S1478951515000760

Mehnert, A., Hartung, T. J., Friedrich, M., Vehling, S., Brähler, E., Härter, M., et al. (2018). One in two cancer patients is significantly distressed: Prevalence and indicators of distress. Psycho-Oncology, 27(1), 75–82. https://doi.org/10.1002/pon.4464

National Comprehensive Cancer Network (NCCN). (2025). NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology (NCCN Guidelines®): Distress Management.

Nawijn, J., Marchand, M. A., Veenhoven, R., & Vingerhoets, A. J. (2010). Vacationers happier, but most not happier after a holiday. Applied Research in Quality of Life, 5(1), 35–47. https://doi.org/10.1007/s11482-009-9091-9

Schnipper, L. E., Davidson, N. E., Wollins, D. S., et al. (2015). American Society of Clinical Oncology Statement: A Conceptual Framework to Assess the Value of Cancer Treatment Options. Journal of Clinical Oncology, 33(23), 2563–2577. https://doi.org/10.1200/JCO.2015.61.6706

Sonnentag, S., Binnewies, C., & Mojza, E. J. (2010). Staying well and engaged when demands are high: The role of psychological detachment. Journal of Applied Psychology, 95(5), 965–976. https://doi.org/10.1037/a0020032

Μπάρκα Μαρίλια

Φοιτήτρια Ψυχολογίας

Εθελόντρια Κάπα3

www.linkedin.com/in/maria-garyfalia-marilia-barka-03825a409

Νέα εγκύκλιος ΕΟΠΥΥ για τις διασυνοριακές συνταγές φαρμάκων.

Νέα εγκύκλιος ΕΟΠΥΥ για τις διασυνοριακές συνταγές φαρμάκων. Γιατί είναι αναγκαία πλέον η συστηματική ενημέρωση των φαρμακοποιών για τη διασυνοριακή εκτέλεση συνταγών.

Με την τουριστική περίοδο να βρίσκεται στο αποκορύφωμά της, ο ΕΟΠΥΥ εξέδωσε νέα εγκύκλιο που διευκρινίζει το πλαίσιο αναγνώρισης, εκτέλεσης και αποζημίωσης των διασυνοριακών συνταγών φαρμάκων για πολίτες άλλων ευρωπαϊκών χωρών που βρίσκονται στην Ελλάδα.

Η εγκύκλιος κοινοποιήθηκε από τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο προς όλους τους φαρμακοποιούς, με στόχο την ορθή εφαρμογή των σχετικών διαδικασιών, ιδιαίτερα στις τουριστικές περιοχές.

Στόχος της νέας εγκυκλίου είναι να περιοριστούν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν Ευρωπαίοι πολίτες κατά την εκτέλεση συνταγών που έχουν εκδοθεί στη χώρα προέλευσής τους, διασφαλίζοντας την απρόσκοπτη πρόσβασή τους στη φαρμακευτική περίθαλψη, σύμφωνα με το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Ο ΕΟΠΥΥ διευκρινίζει ότι οι συνταγές διακρίνονται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες:

ηλεκτρονικές συνταγές για ασφαλισμένους με δικαίωμα περίθαλψης στην Ελλάδα,

έντυπες διασυνοριακές συνταγές από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου,

ηλεκτρονικές διασυνοριακές συνταγές μέσω της Διασυνοριακής Πύλης Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Υγείας (NCPeHealth) και

ηλεκτρονικές συνταγές που εκδίδονται από Έλληνες ιατρούς για Ευρωπαίους πολίτες και πολίτες τρίτων χωρών.

Η εγκύκλιος υπενθυμίζει ότι οι έντυπες διασυνοριακές συνταγές μπορούν να εκτελούνται στην Ελλάδα, εφόσον περιλαμβάνουν όλα τα απαιτούμενα στοιχεία και ο φαρμακοποιός μπορεί να επιβεβαιώσει την αυθεντικότητά τους και να ταυτοποιήσει τον ασθενή. Ωστόσο, τα αντιβιοτικά και τα ναρκωτικά φάρμακα δεν χορηγούνται με έγχαρτες διασυνοριακές συνταγές.

Παράλληλα, επισημαίνεται ότι σε όλες τις περιπτώσεις είναι υποχρεωτική η ταυτοποίηση του προσώπου που παραλαμβάνει το φάρμακο, ενώ οι φαρμακοποιοί καλούνται να ενημερώνονται διαρκώς για τις εξελίξεις, ώστε να εξυπηρετούν σωστά τους διακινούμενους πολίτες που δικαιούνται φαρμακευτική περίθαλψη στη χώρα μας.

«Δικαιώματος στη Λήθη» (Right to be forgotten)

ΜΙΑ ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΠΙΖΩΝΤΕΣ ΑΠΟ ΚΑΡΚΙΝΟ

Για πολλές δεκαετίες, η νίκη απέναντι στην κακοήθεια δεν σήμαινε απαραίτητα το τέλος του Γολγοθά για χιλιάδες ασθενείς. Ακόμα και χρόνια μετά την πλήρη ίαση, οι επιζώντες βρίσκονται αντιμέτωποι με ποίκιλλα προβλήματα όπως είναι, τα αυξημένα ασφάλιστρα, η απόρριψη διαφόρων αιτήσεων και η αδυναμία λήψης στεγαστικού δανείου.

Με έναν νέο, πρωτοποριακό νόμο που ψηφίστηκε πρόσφατα στη Βουλή, η χώρα μας κάνει ένα καθοριστικό βήμα για την εξάλειψη των διακρίσεων σε βάρος ανθρώπων με εμπειρία καρκίνου. Πρόκειται για τη θεσμοθέτηση του «Δικαιώματος στη Λήθη» (Right to be forgotten), μια ρύθμιση που
έρχεται να αποκαταστήσει την ισότητα και την κοινωνική δικαιοσύνη.

Μέχρι σήμερα, οι άνθρωποι που είχαν νικήσει τον καρκίνο αντιμετώπιζαν σοβαρά εμπόδια σε ποικίλους τομείς, όπως για παράδειγμα στην προσπάθειά τους να πάρουν ένα δάνειο, καθώς οι απαραίτητες συνοδευτικές ασφάλειες ζωής είτε απορρίπτονταν λόγω του ιατρικού τους ιστορικού είτε λόγω
οικονομικών δυσκολιών.

Τι Αλλάζει Με Το Άρθρο 14 (Παράγραφος 4);

Η νέα διάταξη φέρνει μια πολύ συγκεκριμένη και σημαντική αλλαγή στην καθημερινότητα των πολιτών. Πιο συγκεκριμένα, όταν ένας καταναλωτής για παράδειγμα κάνει αίτηση για ένα καταναλωτικό δάνειο , ή άλλη μορφή πίστωσης, και για την έγκρισή του απαιτείται η σύναψη ασφαλιστικής σύμβασης (πχ
ασφάλεια ζωής, η οποία συνδέεται με το δάνειο), απαγορεύεται πλέον η χρήση των προσωπικών δεδομένων που αφορούν τη διάγνωση ογκολογικής ασθένειας, εφόσον έχουν περάσει πέντε έτη από την ολοκλήρωση της θεραπείας του.

Τα 4 Βασικά Σημεία Του Νέου Νόμου

Η νέα νομοθεσία βασίζεται σε τέσσερις συγκεκριμένους άξονες που καθορίζουν την εφαρμογή του δικαιώματος στην πράξη. Για αρχή, η 5ετής προθεσμία ορίζει ότι το δικαίωμα ενεργοποιείται αυτόματα μετά την συμπλήρωση πέντε ετών από το τέλος των θεραπειών του ασθενούς. Επιπλέον, υπάρχει σαφής
σύνδεση με τα δάνεια, καθώς η ρύθμιση αφορά αποκλειστικά τις ασφαλιστικές συμβάσεις που συνδέονται άμεσα με συμβάσεις πίστωσης για τους καταναλωτές. Για τη διασφάλιση της ορθής
εφαρμογής, προβλέπεται αυστηρή εποπτεία, με την τήρηση αυτής της διάταξης να τελεί υπό έλεγχο της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Τέλος, ως επίσημη ημερομηνία εφαρμογής έχει οριστεί η 20η Νοεμβρίου 2026, οπότε και οι νέες αυτές διατάξεις θα τεθούν σε πλήρη ισχύ.

Το Νομοθετικό Πλαίσιο Και Ο Στόχος Της Ρύθμισης

Σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση της Βουλής, η εισαγωγή της ρύθμισης στοχεύει στην καταπολέμηση των διακρίσεων εις βάρος των ατόμων με ιστορικό νεοπλασματικής ασθένειας.

Σχετικά με τον πυρήνα της ρύθμισης, κατά την σύναψη ασφαλιστικών συμβάσεων ζωής που συνδέονται με δάνεια (στεγαστικά ή εμπορικά), οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν επιτρέπεται να ζητούν πληροφορίες ή να χρησιμοποιούν στοιχεία που αφορούν το ιστορικό του καρκίνου, από την στιγμή που πληρούνται συγκεκριμένα χρονικά κριτήρια από την ολοκλήρωση της θεραπείας.

Η ρύθμιση αυτή προστατεύει τα προσωπικά δεδομένα των πολιτών και διασφαλίζει μια ισότιμη πρόσβαση τόσο στην οικονομική όσο και στην κοινωνική ζωή, εμποδίζοντας έτσι την επιβολή υπέρογκων ασφαλίστρων ή την πλήρη απόρριψη της κάλυψης.

Στο Ίδιο Μήκος Κύματος Με Την Ευρωπαϊκή Ένωση

Η θεσμοθέτηση αυτή δεν είναι μια μεμονωμένη κίνηση, αλλά κινείται πλήρως σε κοινή πορεία με τις πρακτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια πιέζει σταθερά τα κράτη- μέλη να υιοθετήσουν το Δικαίωμα στη Λήθη, με σκοπό να διασφαλιστεί ότι οι επιζώντες δεν θα αντιμετωπίζουν εμπόδια στην πρόσβαση σε διάφορες υπηρεσίες. Χώρες όπως η Γαλλία, η οποία πρώτη μείωσε το όριο στα 5 χρόνια, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία, η Ισπανία και η Ιταλία έχουν ανοίξει τον δρόμο. Με την νέα αυτή ρύθμιση η Ελλάδα ευθυγραμμίζεται με την ευρωπαϊκή προοπτική, αποκαθιστώντας έτσι την ισότητα και την
αξιοπρέπεια για χιλιάδες συμπολίτες.

Συμπέρασμα

Η σημασία της ρύθμισης αυτής είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς ο καρκίνος δεν μπορεί και δεν πρέπει να αποτελεί αιώνιο «αποτύπωμα» κοινωνικού ή οποιουδήποτε αποκλεισμού.

Διασφαλίζει ότι το ιατρικό παρελθόν ενός ανθρώπου που έχει θεραπευτεί δεν θα αποτελεί πλέον εμπόδιο για τα μελλοντικά του σχέδια, την προσωπική του εξέλιξη ή την οικονομική του δραστηριότητα. Η επιστήμη έχει προοδεύσει και η ίαση πλέον αποτελεί πραγματικότητα για εκατομμύρια ανθρώπους.

Συνεπώς η νομοθεσία οφείλει να ακολουθήσει.

Το «Δικαίωμα στην Λήθη» είναι μια νίκη της αξιοπρέπειας και της ισότητας, που επιτρέπει στους ανθρώπους να κοιτάζουν μπροστά, χωρίς τα βάρη του παρελθόντος. Κάτι τέτοιο δεν θεωρείται απλώς προνόμιο αλλά είναι το αυτονόητο δικαίωμα στη ζωή, στο μέλλον και σε ένα νέο ξεκίνημα χωρίς στίγμα.

Ενεργός ρόλος των ΟΚοιΠ στη διαμόρφωση δημόσιων πολιτικών: Πώς οι διεκδικήσεις μας για την υγεία γίνονται πράξη

Στο Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών, πιστεύουμε ότι η φωνή των ασθενών, των οικογενειών τους και των οργανώσεων που τους εκπροσωπούν πρέπει να ακούγεται δυνατά εκεί όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις.

Η βελτίωση της ποιότητας ζωής των καρκινοπαθών, η πρόσβαση σε νέες θεραπείες και η
κάλυψη των αναγκών των φροντιστών δεν είναι μόνο αίτημα αλλά δικαίωμα που διεκδικείται μέσα από οργανωμένη συνηγορία.

Για να γίνει κάτι τέτοιο πράξη, χρειάζονται τα κατάλληλα μέσα.

Ο νέος «Οδηγός Χαρτογράφησης Εργαλείων Δημόσιας Διαβούλευσης»

Στο πλαίσιο του έργου «ΕΝΕΡΓΩ – Προς μια Ανοιχτή Πολιτεία», το HIGGS δημιούργησε έναν
πρακτικό οδηγό που χαρτογραφεί τους διαθέσιμους μηχανισμούς συμμετοχής σε τοπικό, εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.

Ο οδηγός αυτός αποτελεί έναν οδικό χάρτη για τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών (ΟΚοιΠ), παρουσιάζοντας αναλυτικά:

Τον τρόπο λειτουργίας των θεσμικών εργαλείων διαβούλευσης, τις δυνατότητες ενεργού συμμετοχής των οργανώσεων στον σχεδιασμό πολιτικών, τις προϋποθέσεις πρόσβασης στους μηχανισμούς αυτούς, τις προκλήσεις και τους περιορισμούς, ώστε οι παρεμβάσεις μας να είναι τεκμηριωμένες και αποτελεσματικές

Γιατί κάτι τέτοιο μπορεί να ενδιαφέρει τους ωφελούμενους του Κέντρου μας;

Η συμμετοχή στη διαμόρφωση δημόσιων πολιτικών δεν είναι μια αφηρημένη έννοια. Στη φροντίδα του καρκίνου, μεταφράζεται σε πολύ συγκεκριμένες αλλαγές:

1. Ισότιμη πρόσβαση στην περίθαλψη: διεκδίκηση καλύτερων υποδομών, μείωσης των χρόνων αναμονής και δωρεάν πρόσβασης σε καινοτόμα φάρμακα.
2. Υποστήριξη των φροντιστών: θεσμοθέτηση αδειών, επιδομάτων και υποστηρικτικών δομών για τους ανθρώπους που στέκονται δίπλα τους
3. Δικαιώματα στην εργασία: προστασία των καρκινοπαθών από διακρίσεις στον χώρο εργασίας κατά τη διάρκεια και μετά τη θεραπεία.

Σύνοψη & Δομή Του Οδηγού Εργαλείων Δημόσιας Διαβούλευσης

ο «Οδηγός Εργαλείων Δημόσιας Διαβούλευσης» αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του έργου «ΕΝΕΡΓΩ – Προς μια Ανοιχτή Πολιτεία» (με φορέα υλοποίησης του HIGGS και συγχρηματοδότησης από την Ευρωπαική Ένωση, το ίδρυμα Μποδοσάκη και το NGO Support Centre).

Αποτελεί ένα πρακτικό εργαλείο αναφοράς που αποσκοπεί στην ενδυνάμωση των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών (ΟΚοιΠ), ενισχύοντας την ικανότητά τους για ουσιαστική, τεκμηριωμένη συμμετοχή στη διαμόρφωση δημόσιων πολιτικών και στην άσκηση στρατηγικής συνηγορίας.

Ο οδηγός δομείται στις εξής ενότητες:

1. Εισαγωγή & Θεσμικό Τοπίο: παρουσιάζεται το πλαίσιο ανάπτυξης του οδηγού, το οποίο
βασίστηκε σε έρευνα και βιωματικά εργαλεία με τη συμμετοχή δεκάδων ΟΚοιΠ. Αναλύει τις
προκλήσεις του θεσμικού τοπίου, επισημαίνοντας ότι το κύριο εμπόδιο για τις οργανώσεις δεν είναι η απουσία εργαλείων, αλλά ο κατακερματισμός, η έλλειψη ορατότητας και η πολυπλοκότητα των υφιστάμενων μηχανισμών,

2. Εθνικά Εργαλεία Δημόσιας Διαβούλευσης & Συμμετοχής: χαρτογραφεί κα παρουσιάζει
αναλυτικά τα διαθέσιμα εργαλεία στην Ελλάδα, όπως το OpenGov, η πλατφόρμα διαβουλεύσεων ΚΕΔΕ & LocalWatch, Vouliwatch, Πλατφόρμα Συμμετοχής YΠΕΝ, Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών («Μίτος»), Open Council & Crowd Participation αλλά και Διαύγεια & ΠΟΘΕΝ.

3. Ευρωπαϊκά Εργαλεία Δημόσιας Διαβούλευσης & Συμμετοχής: παρουσιάζει μηχανισμούς
παρέμβασης σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης όπως για παράδειγμα Have Your Say, Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ECI), Consul Democracy, Loomio & Decidim και άλλα.

4. Οδηγός Επιλογής Εργαλείων & Συμπεράσματα: Παρέχει σταθερά κριτήρια αξιολόγησης
(σκοπός, φορέας, προϋποθέσεις, περιορισμοί) ώστε κάθε οργάνωση να επιλέγει το καταλληλότερο εργαλείο ανάλογα με τον στόχο παρέμβασής της.

Σχετικά Με Το Έργο «ΕΝΕΡΓΩ» & Το Πρόγραμμα PLATO

Το έργο «ΕΝΕΡΓΩ: Προς μια Ανοιχτή Πολιτεία – Συμμετοχή, Συνηγορία, Ενδυνάμωση των
Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών» υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος PLATO, με φορέα υλοποίησης το HIGGS. Το πρόγραμμα PLATO (“Protecting democracy, human rights and the rule of law through an open civic space”) στοχεύει στην ενίσχυση των θεμελιωδών δικαιωμάτων και αξιών της Ε.Ε τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Κύπρο. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος Citizens, Equality, Rights and Values (CERV), το Ίδρυμα Μποδοσάκη και το Κέντρο Στήριξης ΜΚΟ.

Συντονιστής είναι το Ίδρυμα Μποδοσάκη σε σύμπραξη με το NGO Support Centre.

Δείτε και κατεβάστε τον οδηγό dA6EK1-Οδηγός Εργαλείων Δημόσιας Διαβούλευσης.

Συμφωνητικού Συνεργασίας μεταξύ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής (Τμήμα Εργοθεραπείας)και Καπα3.

Την Τρίτη 9 Ιουνίου πραγματοποιήθηκε συνάντηση με σκοπό την υπογραφή Συμφωνητικού Συνεργασίας μεταξύ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και συγκεκριμένα του Τμήματος Εργοθεραπείας, και του ΚΑΠΑ3.

Στη συνάντηση, συμμετείχαν ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Παναγιώτης Καλδής, η Πηνελόπη Βλοντινού, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Εργοθεραπείας Πηνελόπη Βλοντινού, η Ευαγγελή Μπίστα, συνιδρύτρια (Co-Founder) του οργανισμού καθώς και εκπροσώποι των δυο φορέων όπως η διεπιστημονική ομάδα του ΚΑΠΑ3, Δέσποινα Χρυσοστομίδου – Ψυχολόγος, Κατερίνα Γεωργιοπούλου – Κοινωνική Λειτουργός,Γιάννη Κοντογιώργη- Ψυχολόγος, και Ελευθερία-Ειρήνη Πολυζώτη, φοιτήτρια Πρακτικής Άσκησης του Τμήματος Κοινωνικής και Εκπαιδευτικής Πολιτικής καθώς και φοιτητές του τμήματος εργοθεραπείας.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης πραγματοποιήθηκε εποικοδομητική συζήτηση σχετικά με τις προοπτικές συνεργασίας μεταξύ των δύο φορέων, με στόχο την ανάπτυξη κοινών δράσεων και πρωτοβουλιών που θα συμβάλουν στην ενίσχυση της εκπαίδευσης, της έρευνας, της κοινωνικής προσφοράς και της σύνδεσης της ακαδημαϊκής κοινότητας με την κοινωνία.

Στο πλαίσιο αυτό, τον Απρίλιο αποφασίστηκε η από κοινού διοργάνωση ενός μεγάλου επιστημονικού συνεδρίου, το οποίο θα εστιάζει στη διεπιστημονική και ολιστική προσέγγιση της υγείας, στην καταπολέμηση των κοινωνικών ανισοτήτων στην περίθαλψη, καθώς και στη διαχείριση της χρόνιας νόσου. Σκοπός της πρωτοβουλίας αυτής είναι η ευαισθητοποίηση της κοινότητας, η ανταλλαγή τεχνογνωσίας μεταξύ επαγγελματιών και επιστημονικών φορέων, καθώς και η διάχυση της επιστημονικής γνώσης και πληροφορίας στο ευρύ κοινό.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο καινοτόμο έργο του ΚΑΠΑ3, τον ψηφιακό Πλοηγό Υγείας «Μυρτώ», ένα σύγχρονο εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης και έχει σχεδιαστεί για να υποστηρίζει ογκολογικούς ασθενείς, τις οικογένειές τους και τους φροντιστές τους. Η «Μυρτώ» θα λειτουργεί ως ψηφιακός βοηθός (Chatbot) και Πλοηγός Υγείας και Δικαιωμάτων, παρέχοντας άμεση, αξιόπιστη και εξατομικευμένη πληροφόρηση σχετικά με θέματα υγείας, κοινωνικής πρόνοιας, δικαιωμάτων, παροχών και διαθέσιμων υποστηρικτικών υπηρεσιών. Στόχος του έργου είναι η ενδυνάμωση των ασθενών, η βελτίωση της πρόσβασής τους στην πληροφορία και η μείωση των ανισοτήτων στην υγειονομική και κοινωνική φροντίδα μέσω της αξιοποίησης ψηφιακών τεχνολογιών και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Η ανάπτυξη της «Μυρτώς» αποτελεί μία πρωτοποριακή παρέμβαση κοινωνικής τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα και εντάσσεται στη στρατηγική του ΚΑΠΑ3 για την προώθηση της καινοτομίας, της προσβασιμότητας και της ενεργού συμμετοχής των ασθενών στη διαχείριση της υγείας τους.

Η συνάντηση ολοκληρώθηκε σε ιδιαίτερα θετικό κλίμα αμοιβαίας εκτίμησης και αναγνώρισης. Στο πλαίσιο αυτό, το Τμήμα Εργοθεραπείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής προχώρησε σε συμβολική προσφορά προς την εκπρόσωπο του ΚΑΠΑ3, Ευαγγελή Μπίστα, δίνοντάς της ένα αναμνηστικό ως ένδειξη εκτίμησης για την πολυετή και πολύτιμη κοινωνική της προσφορά στον τομέα της στήριξης ογκολογικών ασθενών. Παράλληλα, ως ένδειξη φιλοξενίας και εκτίμησης, προσφέρθηκε στην ομάδα της κρασί ειδικής παραγωγής, το οποίο αποτελεί αυθεντικό δημιούργημα του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής.

Συνδιαμορφώνοντας τη Μυρτώ: Ένας ψηφιακός πλοηγός υγείας και δικαιωμάτων για τους ογκολογικούς ασθενείς

Μετά από πέντε χρόνια συνεχούς και αδιάλειπτης παρουσίας στην υποστήριξη ογκολογικών ασθενών μέσω ψηφιακής καθοδήγησης, το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 αναπτύσσει ένα νέο πρωτοποριακό έργο: τη Μυρτώ.

Η Μυρτώ αποτελεί μια παρέμβαση Κοινωνικής Τεχνητής Νοημοσύνης στον τομέα της πρόνοιας για ογκολογικούς ασθενείς στην Ελλάδα. Πρόκειται για ένα εξελιγμένο ψηφιακό εργαλείο, ενσωματωμένο στην ιστοσελίδα του Κάπα3, το οποίο σχεδιάζεται για να λειτουργεί ως ψηφιακός πλοηγός υγείας και δικαιωμάτων— ένας Patient Empowerment e-Navigator για ανθρώπους που βιώνουν την εμπειρία του καρκίνου, τους φροντιστές τους και τους επαγγελματίες που τους υποστηρίζουν.

Η Μυρτώ δεν περιορίζεται στην απλή παροχή πληροφοριών. Στόχος της είναι να συνομιλεί, να καθοδηγεί και να εξελίσσεται μέσα από τις πραγματικές ανάγκες των χρηστών. Με ιδιαίτερη μέριμνα για την προσβασιμότητα, την ψυχολογική διάσταση της εμπειρίας και την καθημερινή πραγματικότητα των ασθενών, η Μυρτώ φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα ανθρώπινο και αξιόπιστο περιβάλλον ενημέρωσης, ενδυνάμωσης και υποστήριξης.

Στο Κάπα3 γνωρίζουμε ότι η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στη διάγνωση ή στη θεραπεία. Συνοδεύεται συχνά από αβεβαιότητα, διοικητικές διαδικασίες, αναζήτηση δικαιωμάτων, ανάγκη για κοινωνικές παροχές, ψυχοκοινωνική πίεση, πρακτικά εμπόδια και ανάγκη για αξιόπιστη καθοδήγηση. Για τον λόγο αυτό, η Μυρτώ σχεδιάζεται ώστε να υποστηρίζει τον άνθρωπο σε αυτή τη σύνθετη διαδρομή, με τρόπο σαφή, προσβάσιμο και κατανοητό.

Η ανάπτυξη της Μυρτώς βασίζεται στη συνεργασία και στη συνδιαμόρφωση. Αναγνωρίζοντας το πολύπλευρο έργο φορέων, επαγγελματιών και οργανώσεων που εργάζονται καθημερινά με ευάλωτες ομάδες, το Κάπα3 απευθύνει πρόσκληση συνεργασίας για την πιλοτική δοκιμή, αξιολόγηση και βελτίωση του εργαλείου.

Η εμπειρία των επαγγελματιών του πεδίου είναι πολύτιμη. Κοινωνικοί λειτουργοί, νομικοί, ψυχολόγοι, επαγγελματίες υγείας, φορείς κοινωνικής φροντίδας και οργανώσεις που βρίσκονται κοντά σε ανθρώπους με βίωμα καρκίνου μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην καταγραφή των συχνότερων ερωτημάτων, αναγκών και προβληματισμών που ανακύπτουν στην καθημερινή πράξη.

Στο πλαίσιο αυτό, η Μυρτώ θα αναπτυχθεί, θα δοκιμαστεί και θα αξιολογηθεί με τη συμβολή σχετικών εμπειρογνωμόνων, ώστε να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των ογκολογικών ασθενών, των φροντιστών και των επαγγελματιών που τους υποστηρίζουν.

Η αξιολόγηση θα πραγματοποιηθεί τόσο διαδικτυακά όσο και με φυσική παρουσία σε διαφορετικά σημεία της Ελλάδας, ενισχύοντας τη συμμετοχικότητα, την προσβασιμότητα και την αντιπροσωπευτικότητα της διαδικασίας.

Για το Κάπα3, η τεχνολογία έχει αξία όταν υπηρετεί τον άνθρωπο. Η Μυρτώ δεν σχεδιάζεται ως ένα απομονωμένο τεχνολογικό προϊόν, αλλά ως μέρος ενός ευρύτερου ψηφιακού, συμπεριληπτικού και ανθρωποκεντρικού πλαισίου υποστήριξης. Στόχος είναι να ενισχύσει την πρόσβαση στην πληροφορία, να βοηθήσει τους ασθενείς και τις οικογένειές τους να κατανοήσουν διαθέσιμες επιλογές και δικαιώματα, και να υποστηρίξει το έργο των επαγγελματιών που βρίσκονται δίπλα τους σε κάθε στάδιο της διαδρομής.

Η Μυρτώ είναι ένα βήμα προς μια πιο προσβάσιμη, ανθρώπινη και ισότιμη υποστήριξη για τους ογκολογικούς ασθενείς. Ένα βήμα που ενώνει την εμπειρία του πεδίου, την κοινωνική φροντίδα, την ψηφιακή καινοτομία και την ενεργή συμμετοχή.

Γιατί η πραγματική καινοτομία στην υγεία και την πρόνοια δεν είναι μόνο να δημιουργείς νέα εργαλεία. Είναι να τα δημιουργείς μαζί με εκείνους που γνωρίζουν τις πραγματικές ανάγκες.

Επικοινωνήστε μαζί μας στο https://www.kapa3.gr/epikoinonia/ αφήνοντας τα στοιχεία σας στο πεδίο Μήνυμα

Επικοινωνήστε με την ομάδα της Κοινωνικής Υποστήριξης για να συνδιαμορφώσουμε μαζί ένα εργαλείο υποστήριξης για όλους μας.

Αθήνα, 13 Κωστή Παλαμά, 11141, 3ος Όροφος
Τ: 2105221424
6906265170 (09:00 -17:00)
e-mail:info@kapa3.gr

Η δράση χρηματοδοτείται απο ΤΙΜΑ ΚΟΙΝΩΦΕΛΕΣ ΙΔΡΥΜΑ

6 ΜΕΤΑΛΛΙΑ για το Κάπα3 στον 4ο Θερινό Διάπλου Βουλιαγμένης

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 συμμετείχε με ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση στον 4ο Θερινό Κολυμβητικό Διάπλου Βουλιαγμένης, μια σημαντική αθλητική και κοινωνική διοργάνωση του Ναυτικού Ομίλου Βουλιαγμένης.

Η φετινή συμμετοχή είχε για όλους εμάς ξεχωριστή σημασία. Η ομάδα του Κάπα3 διακρίθηκε με 6 ΜΕΤΑΛΛΙΑ, μεταφέροντας ένα δυνατό μήνυμα συμμετοχής, αντοχής, ενδυνάμωσης και συλλογικότητας.

Όμως, πέρα από τα μετάλλια, αυτό που κρατάμε πιο βαθιά είναι το μήνυμα:

Υπάρχει άραγε «μοναχικός αγώνας»;

Για εμάς στο Κάπα3, το σωστό είναι η επιλογή μας. Και η επιλογή μας είναι το ΜΑΖΙ.

Η Δέσποινα έδωσε την ιδέα — και όχι μόνο.Η Ειρήνη έμεινε μέχρι το τέλος.
Η Λεώνη, η Καλλιόπη, ο Γιώργος, ο Χριστόφορος, η Αθήνα, η Χριστιάνα και η Άρια στάθηκαν ως μια πραγματική Ομάδα Νίκης.

Αγωνίστηκαν σε κάθε κατηγορία, συμμετείχαν σε κάθε δράση, ενημέρωσαν, στήριξαν και έδωσαν το δικό τους στίγμα ενδυνάμωσης, αντοχής και ελπίδας.

Γιατί σε όλα, όπως και στην κολύμβηση, απαιτείται ρυθμός, συγκέντρωση και καρτερικότητα. Απαιτείται να μάθεις να διαχειρίζεσαι πρωτόγνωρες καταστάσεις, φόβους, συναισθήματα και αμφιβολίες. Απαιτείται να συνεχίζεις, ακόμη και όταν η διαδρομή μοιάζει δύσκολη.

Για το Κάπα3, τα 6 μετάλλια δεν αποτελούν μόνο μια αθλητική διάκριση. Αποτελούν έναν συμβολισμό. Συμβολίζουν τη δύναμη της προσπάθειας, τη σημασία της επιμονής και την αξία της κοινότητας σε κάθε δύσκολη διαδρομή.

Όπως και στη θάλασσα, έτσι και στη διαδρομή του καρκίνου, ο άνθρωπος χρειάζεται ρυθμό, ανάσα, ψυχική δύναμη και συνοδοιπόρους. Ακόμη και όταν ένας αγώνας μοιάζει ατομικός, δεν χρειάζεται — και δεν πρέπει — να είναι μοναχικός.

Η συμμετοχή του Κάπα3 στον Διάπλου Βουλιαγμένης ήταν μια πράξη παρουσίας και ευαισθητοποίησης. Ήταν ένας τρόπος να θυμίσουμε ότι η υποστήριξη προς τους ογκολογικούς ασθενείς, τους φροντιστές και τις οικογένειές τους δεν περιορίζεται μόνο στην ενημέρωση ή στην πρόσβαση σε δικαιώματα και υπηρεσίες

Είναι και η δημιουργία μιας κοινότητας που στέκεται δίπλα στον άνθρωπο, τον ενθαρρύνει και του θυμίζει ότι δεν είναι μόνος.

Η θάλασσα γίνεται συχνά ένας δυνατός συμβολισμός. Συμβολίζει τη διαδρομή, την αβεβαιότητα, την προσπάθεια, την αντοχή, αλλά και την ελευθερία. Κάθε συμμετέχων στον Διάπλου κουβαλά τη δική του ιστορία, τη δική του προσπάθεια και τη δική του διαδρομή. Για εμάς στο Κάπα3, αυτή η εικόνα συνδέεται βαθιά με την εμπειρία των ανθρώπων που βιώνουν τον καρκίνο.

Στο Κάπα3 γνωρίζουμε ότι η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στη θεραπεία. Συνδέεται με την καθημερινότητα, την ψυχική αντοχή, την πρόσβαση στην πληροφορία, τα δικαιώματα, τις κοινωνικές παροχές, τη μετακίνηση, την εργασία, την οικογένεια, την αβεβαιότητα και την ανάγκη για ανθρώπινη παρουσία.

Γι’ αυτό και κάθε συμμετοχή μας σε δράσεις κοινότητας έχει έναν διπλό στόχο: να ενημερώσει και να ενώσει.

Να κάνει ορατή την ανάγκη για ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα και ταυτόχρονα να υπενθυμίσει ότι η υποστήριξη δεν είναι μια αφηρημένη έννοια. Είναι παρουσία. Είναι νοιάξιμο. Είναι ακρόαση. Είναι καθοδήγηση. Είναι το χέρι που σε βοηθά να συνεχίσεις.

Ο 4ος Θερινός Διάπλους Βουλιαγμένης αποτέλεσε για το Κάπα3 μια ακόμη στιγμή εξωστρέφειας, συμμετοχής και ενδυνάμωσης. Μια στιγμή που ανέδειξε ότι η δύναμη δεν βρίσκεται μόνο στον τερματισμό, αλλά και στην απόφαση να ξεκινήσεις, να προσπαθήσεις και να συνεχίσεις.

Είμαστε ευγνώμονες για την υποστήριξη, το νοιάξιμο, τη συμμετοχή και το αποτέλεσμα.

Ευχαριστούμε θερμά τον Ναυτικό Όμιλο Βουλιαγμένης για τη διοργάνωση, καθώς και όλους όσοι συμμετείχαν, στήριξαν και βρέθηκαν δίπλα μας σε αυτή τη δράση.

Συμμετοχή στο 18ο Πανελλήνιο Συνέδριο Διατροφής & Διαιτολογίας

Το 18ο Πανελλήνιο Συνέδριο Διατροφής & Διαιτολογίας πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών στις 4–6 Δεκεμβρίου 2025, συγκεντρώνοντας επιστήμονες και επαγγελματίες για να συζητήσουν τις τελευταίες εξελίξεις στη διατροφή, με κεντρικό μήνυμα «Γεφυρώνοντας έρευνα και πράξη».

Το πρόγραμμα κάλυψε θέματα από εναλλακτικές πρωτεΐνες μέχρι διατροφικές διαταραχές, μέσα από διαλέξεις, φροντιστήρια και στρογγυλές τράπεζες.

Στη συνεδρία «Συν-διαμορφώνοντας την Υγεία: Συμμετοχική Έρευνα με Ασθενείς με Καρκίνο σε Θέματα Διατροφής και Ψυχικής Ανθεκτικότητας», που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου στην Αίθουσα MC3, συμμετείχαν η Andrea Paola Rojas Gil, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Βιολογίας – Βιοχημείας και Διευθύντρια του Εργαστηρίου Βασικών Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, συνεργάτιδα του Κάπα3 στον τομέα της διατροφής, με θέμα «Η διατροφή ως εργαλείο υποστήριξης της θεραπείας και ευεξίας: σύγκριση προγραμμάτων συν-σχεδιασμού για ογκολογικούς ασθενείς σε Ελλάδα και Κολομβία», η Ευαγγελία Μπίστα εκ μέρους του ΚΑΠΑ3 με θέμα «Η διατροφή ως κοινωνικός προσδιοριστής υγείας: ανισότητες, εκπαίδευση, περιβάλλον και πολιτικές» και η Ιωάννα Σίδερη με θέμα «Ψυχική υγεία και στρατηγικές ενδυνάμωσης και ανθεκτικότητας».

Η διατροφή ως κοινωνικός προσδιοριστής υγείας

Η Ευαγγελία Μπίστα υπογράμμισε ότι η διατροφή δεν αποτελεί μόνο προσωπική επιλογή, αλλά έναν από τους πιο κρίσιμους κοινωνικούς προσδιοριστές της υγείας, με άμεσο αντίκτυπο στην πρόληψη, την πορεία και την ποιότητα ζωής των ογκολογικών ασθενών. Σχεδόν οι μισοί άνθρωποι παγκοσμίως δεν έχουν πρόσβαση σε υγιεινή τροφή, ενώ οι κοινωνικοοικονομικές ανισότητες καθορίζουν ποιος μπορεί να ακολουθήσει υγιεινό διατροφικό πρότυπο. Η Ελλάδα, δυστυχώς, δεν αποτελεί εξαίρεση: η οικονομική κρίση, το αυξημένο κόστος υγιεινών τροφών και η στροφή προς φθηνές υπερεπεξεργασμένες επιλογές έχουν επιδεινώσει το πρόβλημα.

Η παρουσίαση κατέδειξε σαφώς πως:

Το εισόδημα, το επίπεδο εκπαίδευσης και η διαθεσιμότητα τροφίμων καθορίζουν την ποιότητα της διατροφής, με τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος να αντιμετωπίζουν υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας και χρόνιων νοσημάτων.
Η μετατόπιση από τη μεσογειακή διατροφή σε δυτικού τύπου επιλογές, λόγω οικονομικών και κοινωνικών παραγόντων.
Διπλή είναι η επιβάρυνση για τους ευάλωτους πληθυσμούς: υποσιτισμός και παχυσαρκία συνυπάρχουν, πλήττοντας ιδιαίτερα όσους ζουν σε επισιτιστική ανασφάλεια.
Επιπτώσεις στους ογκολογικούς ασθενείς: η επαρκής διατροφή είναι κρίσιμη για την αντοχή στις θεραπείες, την ανάκαμψη και την ποιότητα ζωής, με πολλούς ασθενείς να αντιμετωπίζουν οικονομικά και θεραπευτικά εμπόδια.

Η κα Μπίστα παρουσίασε τις δράσεις του Κάπα3 με έμφαση στη διατροφική υποστήριξη και τη συμμετοχική προσέγγιση που εφαρμόζεται στις διαδικτυακές Βιωματικές Συναντήσεις, οι οποίες διενεργούνται σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, συνεχίζοντας τον κύκλο δράσεων αφιερωμένων στην ολιστική φροντίδα σώματος και ψυχής, εστιάζοντας στη διατροφή και την ψυχική υγεία των ογκολογικών ασθενών και των φροντιστών τους.

Η θέση του Κάπα3 υπογραμμίζει ότι η διατροφή δεν μπορεί να ιδωθεί ως ατομική συμπεριφορά, αλλά ως προϊόν κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Η μείωση των ανισοτήτων και η εξασφάλιση πρόσβασης όλων σε υγιεινή τροφή αποτελούν βασική προϋπόθεση για καλύτερα αποτελέσματα υγείας και ειδικά για την ογκολογική φροντίδα.

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

4 Νοέμβρη Ημέρα Ευαισθητοποίησης για το Άγχος

Το άγχος είναι μια φυσική αντίδραση του οργανισμού στις προκλήσεις και τις αλλαγές της ζωής. Μας βοηθά να ανταποκρινόμαστε, να προσαρμοζόμαστε, να κινητοποιούμαστε. Όταν όμως παρατείνεται, μετατρέπεται σε έναν αόρατο, εξαντλητικό συνοδοιπόρο που επηρεάζει κάθε πλευρά της καθημερινότητας — το σώμα, τη σκέψη, τις σχέσεις, τη διάθεση. Η Παγκόσμια Ημέρα Ευαισθητοποίησης για το Άγχος (4 Νοεμβρίου) είναι μια αφορμή να σταθούμε λίγο, να αναπνεύσουμε βαθιά και να θυμηθούμε πως η ψυχική μας υγεία αξίζει την ίδια φροντίδα με τη σωματική.

Στην Ελλάδα, η επιβάρυνση στην ψυχική υγεία παραμένει σημαντική. Σύμφωνα με στοιχεία του OECD (2023, Country Health Profile), περίπου το 6% του πληθυσμού αντιμετωπίζει αγχώδεις διαταραχές, ενώ το 7% αναφέρει συμπτώματα κατάθλιψης. Παράλληλα, μελέτες σε νεότερες ηλικιακές ομάδες δείχνουν ότι το άγχος επηρεάζει πολύ περισσότερους: σε δείγμα φοιτητών το 2020, καταγράφηκαν υψηλά ποσοστά μέτριου έως σοβαρού στρες και ακραίου άγχους. Επιπλέον, σε διεθνείς μετρήσεις για την καθημερινή εμπειρία άγχους, περίπου το 58% των Ελλήνων ανέφερε ότι ένιωσε άγχος την προηγούμενη μέρα, κατατάσσοντας τη χώρα μεταξύ των κορυφαίων σε Ευρώπη και παγκοσμίως. Αυτά τα στοιχεία δείχνουν πως το άγχος είναι ένα φαινόμενο που αγγίζει μεγάλο μέρος του πληθυσμού και επηρεάζει την καθημερινή ζωή, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ευαισθητοποίηση και υποστήριξη.

Το άγχος μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορους τρόπους: ταχυπαλμία, δυσκολία συγκέντρωσης, αϋπνία, ευερεθιστότητα, ή απλώς μια αίσθηση ότι «δεν προλαβαίνουμε, και ποτέ δε μας φτάνει ο χρόνος». Συχνά το υποτιμούμε, θεωρώντας το «κομμάτι της ζωής». Όμως η φροντίδα του νου και των συναισθημάτων μας δεν είναι πολυτέλεια — είναι πράξη ευθύνης απέναντι στον εαυτό μας. Η στήριξη από ειδικούς ψυχικής υγείας, η φυσική άσκηση, η επαφή με τη φύση, η μουσική, η τέχνη ή ακόμα και μια απλή συζήτηση με έναν άνθρωπο που μας καταλαβαίνει μπορούν να γίνουν μικρές ανάσες ισορροπίας.

Ιδιαίτερα, άνθρωποι που ζουν με χρόνια νοσήματα, όπως ο καρκίνος, αντιμετωπίζουν εντονότερο στρες. Η ανησυχία για τις θεραπείες, η αβεβαιότητα για το μέλλον και οι φυσικές επιπτώσεις της νόσου πολλαπλασιάζουν τα επίπεδα άγχους. Η αναγνώριση και η αποδοχή αυτού του στρες είναι σημαντική, καθώς η υποστήριξη μέσω δικτύων, συμβουλευτικής και προσιτών πόρων μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Στο ΚΑΠΑ3 πιστεύουμε ότι κανείς δεν πρέπει να αντιμετωπίζει μόνος του το στρες ή την ασθένεια. Μέσα από τα προγράμματα, τις πρωτοβουλίες και την κοινότητά μας, προσφέρουμε καθοδήγηση, συναισθηματική υποστήριξη και πρακτική βοήθεια, τονίζοντας πως η ψυχική ευεξία είναι κοινό ταξίδι και η ενσυναίσθηση αποτελεί βασικό στοιχείο.

Η σημερινή μέρα δεν είναι απλώς υπενθύμιση των κινδύνων του άγχους. Είναι μια πρόσκληση να μιλήσουμε ανοιχτά χωρίς φόβο ή ντροπή, να δώσουμε χώρο στην κατανόηση και στην αποδοχή. Ας μάθουμε να ακούμε το σώμα και το μυαλό μας, να αναγνωρίζουμε τα σημάδια και να ζητάμε βοήθεια όταν τη χρειαζόμαστε. Γιατί η ηρεμία δεν είναι πολυτέλεια — είναι δικαίωμα όλων μας.

Διαβάστε περισσότερα σε παλιότερα άρθρα μας: Άρθρο1, Άρθρο2, Άρθρο3, Άρθρο4,

Πηγές:

OECD (2023), Country Health Profile: Greece
Stress, Anxiety and Depression Prevalence among Greek University Students during the COVID-19 Pandemic (2023, PLOS ONE / PMC)
Gallup Global Emotions Report 2024 – Ελλάδα: Daily Stress Measurement (58%)

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Νέος Οδηγός από τον Συνήγορο του Πολίτη για την Εξυπηρέτηση Ευάλωτων Ομάδων από τις Δημόσιες Υπηρεσίες

Ο Συνήγορος του Πολίτη παρουσίασε έναν νέο, εκτενή Οδηγό που αφορά την εξυπηρέτηση ευάλωτων κοινωνικών ομάδων από τις δημόσιες υπηρεσίες. Πρόκειται για ένα σημαντικό εργαλείο ενημέρωσης και εκπαίδευσης, που στοχεύει στη βελτίωση της ποιότητας εξυπηρέτησης, την ενίσχυση της ισότητας και την προώθηση του σεβασμού των δικαιωμάτων όλων των πολιτών.

Ο Οδηγός συγκεντρώνει:

Τις βασικές νομοθετικές προβλέψεις και το θεσμικό πλαίσιο που αφορά διαφορετικές κατηγορίες πολιτών.
Τις δυσκολίες και τα εμπόδια που συναντούν ομάδες όπως οι Ρομά, τα άτομα με αναπηρία, τα θύματα ενδοοικογενειακής βίας, τα άτομα που ζουν με εξαρτήσεις ή έχουν μεταναστευτικό υπόβαθρο.
Πρακτικές οδηγίες συμπεριφοράς για δημόσιους υπαλλήλους, ώστε η εξυπηρέτηση να είναι προσβάσιμη, χωρίς διακρίσεις και με σεβασμό στις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε ομάδας.
Εργαλεία και σημεία αναφοράς (όπως γραμμές υποστήριξης, δομές και αρμόδιες υπηρεσίες) για την άμεση καθοδήγηση πολιτών που έχουν ανάγκη.

Με τον τρόπο αυτό, ο Οδηγός λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ πολιτών και Δημόσιας Διοίκησης, προωθώντας τη διαφάνεια, την ίση μεταχείριση και την κοινωνική συνοχή.

Η σημασία του έγκειται όχι μόνο στο ότι παρέχει επικαιροποιημένες πληροφορίες και αναλυτική παρουσίαση του νομοθετικού πλαισίου, αλλά κυρίως στο ότι προσφέρει συγκεκριμένες, απλές κατευθύνσεις για την καθημερινή πρακτική των υπαλλήλων. Έτσι, κάθε πολίτης –ανεξαρτήτως καταγωγής, φύλου, ηλικίας ή κοινωνικής θέσης– μπορεί να απολαμβάνει ίση πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες.

Ο Οδηγός είναι διαθέσιμος στην ιστοσελίδα του Συνηγόρου του Πολίτη και προτείνεται να αξιοποιηθεί από όλους τους δημόσιους φορείς, τους οργανισμούς κοινωνικής πρόνοιας, τα νοσοκομεία, τους δήμους και τους συλλόγους πολιτών.

Το ΚΑΠΑ3 στηρίζει και αναδεικνύει τέτοιες πρωτοβουλίες, που συμβάλλουν στην ενημέρωση και την ενδυνάμωση τόσο των πολιτών όσο και των υπαλλήλων που τους εξυπηρετούν. Μέσα από τη διάδοση του Οδηγού, γίνεται ένα βήμα πιο κοντά σε μια κοινωνία χωρίς αποκλεισμούς.

Μπορείτε να δείτε τον Οδηγό εδώ