Η αξία της παύσης: Μικρές «διακοπές» ακόμη και μέσα στη θεραπεία.Ένα άρθρο για την αυτοφροντίδα στην διάρκεια της νόσου

Η αξία της παύσης: γιατί έχουμε ανάγκη να «διακόπτουμε» ακόμη και μέσα στη θεραπεία

Το καλοκαίρι είναι συνδεδεμένο με την έννοια των διακοπών. Εικόνες από θάλασσες, ταξίδια και στιγμές ανεμελιάς κατακλύζουν την καθημερινότητά μας, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η ξεκούραση προϋποθέτει μια βαλίτσα, έναν προορισμό και την απομάκρυνση από τις υποχρεώσεις.

Ωστόσο, για τους ογκολογικούς ασθενείς που είτε βρίσκονται σε θεραπεία, είτε αναρρώνουν από μια επέμβαση είτε περιμένουν τα αποτελέσματα εξετάσεων, οι διακοπές συχνά δεν είναι εφικτές. Οι ιατρικές επισκέψεις, οι θεραπείες, οι πιθανές παρενέργειες, η σωματική κόπωση ή ακόμη και η αβεβαιότητα για την πορεία της υγείας καθιστούν δύσκολο ή αδύνατο ένα ταξίδι.

Κι όμως, η ανάγκη για ξεκούραση δεν μειώνεται. Αντίθετα, γίνεται ακόμη πιο σημαντική.

Ίσως, λοιπόν, αξίζει να δώσουμε έναν διαφορετικό ορισμό στις διακοπές. Όχι ως μετακίνηση σε έναν άλλο τόπο, αλλά ως την ικανότητα να διακόπτουμε, έστω και για λίγο, τον αδιάκοπο κύκλο του άγχους, της αγωνίας και της συνεχούς εγρήγορσης που συνοδεύει μια σοβαρή ασθένεια, ως μια ευκαιρία ενθύμησης ότι η ζωή δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια – είναι ανάγκη

Η επιστημονική βιβλιογραφία των τελευταίων ετών δείχνει ότι ο άνθρωπος χρειάζεται περιόδους αποκατάστασης (recovery) για να διατηρεί την ψυχική και σωματική του ισορροπία. Δεν πρόκειται απλώς για «ξεκούραση», αλλά για μια διαδικασία κατά την οποία ο οργανισμός μειώνει τη φυσιολογική και ψυχολογική επιβάρυνση που προκαλεί το χρόνιο στρες.

Στην ψυχολογία χρησιμοποιείται ο όρος psychological detachment, δηλαδή η ψυχολογική αποστασιοποίηση από τις πηγές πίεσης. Αυτό σημαίνει ότι, ακόμη και για λίγη ώρα, ο άνθρωπος επιτρέπει στον εαυτό του να μη σκέφτεται διαρκώς ό,τι τον επιβαρύνει.

Οι Sonnentag, Binnewies και Mojza (2010) έδειξαν ότι η ψυχολογική αποστασιοποίηση σχετίζεται με μικρότερη συναισθηματική εξάντληση, καλύτερη διάθεση και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Αντίστοιχα, οι Fritz και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι όσοι καταφέρνουν να αποφορτίζονται ψυχικά εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ευεξίας, ενέργειας και λειτουργικότητας.

Παρότι οι συγκεκριμένες μελέτες πραγματοποιήθηκαν κυρίως σε εργαζόμενους, ο βασικός μηχανισμός αφορά κάθε άνθρωπο: όταν ο εγκέφαλος παραμένει διαρκώς σε κατάσταση συναγερμού, δυσκολεύεται να ανακτήσει τις δυνάμεις του.

Έτσι, οι μικρές αυτές παύσεις δεν έχουν αξία επειδή “ξεχνάμε” την ασθένεια, αλλά επειδή δίνουν στον εγκέφαλο την ευκαιρία να βγει, έστω προσωρινά, από τη συνεχή κατάσταση συναγερμού.

Όταν η ασθένεια καταλαμβάνει κάθε σκέψη

Η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στις ημέρες της θεραπείας. Συχνά επηρεάζει ολόκληρη την καθημερινότητα. Οι σκέψεις γύρω από τις εξετάσεις, τις ιατρικές αποφάσεις, τις αλλαγές στο σώμα, την εργασία, την οικογένεια και το μέλλον μπορεί να συνοδεύουν τον άνθρωπο από το πρωί μέχρι το βράδυ.

Η συνεχής αυτή ψυχική εγρήγορση είναι από μόνη της εξαντλητική.

Οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες του National Comprehensive Cancer Network (NCCN) αναγνωρίζουν ότι η ψυχολογική επιβάρυνση αποτελεί συχνό μέρος της εμπειρίας του καρκίνου και συνιστούν την ενσωμάτωση ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στη συνολική φροντίδα του ασθενούς. Αντίστοιχα, οι κατευθυντήριες οδηγίες της American Society of Clinical Oncology (Andersen et al., 2023) και της European Society for Medical Oncology (Grassi et al., 2023) υπογραμμίζουν ότι η φροντίδα της ψυχικής υγείας και της ποιότητας ζωής αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ογκολογικής αντιμετώπισης.

Οι διακοπές δεν είναι πάντα ένα ταξίδι

Είναι εύκολο να πιστέψει κανείς ότι η ξεκούραση προϋποθέτει ένα ταξίδι. Ωστόσο, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι το μεγαλύτερο όφελος των διακοπών δεν οφείλεται απαραίτητα στον προορισμό, αλλά στην αλλαγή ρυθμού και στην απομάκρυνση από τις πηγές στρες.

Οι Nawijn και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι οι άνθρωποι αισθάνονται μεγαλύτερη ευεξία λίγο πριν και κατά τη διάρκεια των διακοπών, όμως το αίσθημα αυτό συνήθως εξασθενεί σχετικά σύντομα μετά την επιστροφή τους.

Το εύρημα αυτό μας υπενθυμίζει κάτι ιδιαίτερα σημαντικό: η ψυχική ανανέωση δεν εξαρτάται αποκλειστικά από λίγες ημέρες διακοπών τον χρόνο, αλλά από τις μικρές στιγμές αποφόρτισης που μπορούμε να δημιουργούμε στην καθημερινότητά μας.

Για έναν άνθρωπο που βρίσκεται σε θεραπεία, αυτές οι στιγμές μπορεί να είναι ακόμη πιο πολύτιμες.

Τι σημαίνει «διακόπτω» ως ογκολογικός ασθενής;

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι αγνοώ την πραγματικότητα ή ότι σταματώ να φροντίζω την υγεία μου. Σημαίνει ότι επιτρέπω στον εαυτό μου να θυμηθεί, έστω και για λίγο, ότι η ζωή μου δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Μπορεί να είναι:

λίγα λεπτά στο μπαλκόνι ή στον κήπο,
μια βόλτα στη φύση, όταν αυτό είναι εφικτό,
η ακρόαση αγαπημένης μουσικής,
η ανάγνωση ενός βιβλίου,
μια δημιουργική δραστηριότητα,
η επαφή με ανθρώπους που μας κάνουν να νιώθουμε ασφαλείς,
λίγα λεπτά ασκήσεων χαλάρωσης ή συνειδητής αναπνοής, εφόσον αυτές είναι κατάλληλες για την κατάσταση της υγείας μας.

Οι στιγμές αυτές δεν αλλάζουν τη διάγνωση. Μπορούν όμως να αλλάξουν την εμπειρία της ημέρας.

Η σημασία της ποιότητας ζωής

Στη σύγχρονη ογκολογία, η ποιότητα ζωής θεωρείται πλέον βασικός θεραπευτικός στόχος. Δεν αρκεί μόνο η αντιμετώπιση της νόσου· εξίσου σημαντικό είναι ο άνθρωπος να διατηρεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερη λειτουργικότητα, αυτονομία, συναισθηματική ισορροπία και αίσθηση νοήματος.

Η σημασία αυτή αποτυπώνεται και στο πλαίσιο αξιολόγησης της αξίας των αντικαρκινικών θεραπειών που ανέπτυξε η American Society of Clinical Oncology (ASCO)(Schnipper et al., 2015). Σύμφωνα με αυτό, η αξία μιας θεραπείας δεν καθορίζεται αποκλειστικά από την αποτελεσματικότητά της, αλλά συνυπολογίζει την τοξικότητα, την επίδρασή της στην ποιότητα ζωής, καθώς και τις προσωπικές προτεραιότητες και προτιμήσεις του ίδιου του ασθενούς. Με αυτόν τον τρόπο αναδεικνύεται η σημασία μιας εξατομικευμένης, ασθενοκεντρικής φροντίδας, στην οποία η καθημερινή εμπειρία του ανθρώπου αποτελεί ουσιαστικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι μικρές στιγμές παύσης, η διατήρηση ευχάριστων δραστηριοτήτων και η σύνδεση με όσα προσφέρουν χαρά δεν αποτελούν μια δευτερεύουσα πτυχή της καθημερινότητας, αλλά ουσιαστικά στοιχεία που συμβάλλουν στη διατήρηση της ποιότητας ζωής. Δεν αποτελούν πολυτέλεια, ένδειξη αδυναμίας ή προσπάθεια αποφυγής της πραγματικότητας αλλά μορφές φροντίδας του εαυτού.

Το ίδιο ισχύει και για τους οικογενειακούς φροντιστές, οι οποίοι συχνά βιώνουν υψηλά επίπεδα ψυχικής και σωματικής επιβάρυνσης. Το να αφιερώσουν λίγο χρόνο στη δική τους ξεκούραση δεν είναι εγωισμός· είναι προϋπόθεση για να συνεχίσουν να στηρίζουν ουσιαστικά τον άνθρωπό τους.

Η αξία μιας μικρής παύσης

Η εμπειρία του καρκίνου συχνά επεκτείνεται πέρα από τα όρια της νόσου, επηρεάζοντας την εικόνα που έχει ο άνθρωπος για τον εαυτό του, τους κοινωνικούς του ρόλους και την καθημερινότητά του. Η έντονη ψυχολογική επιβάρυνση και η αβεβαιότητα μπορεί να οδηγήσουν ώστε η ασθένεια να καταλαμβάνει ολοένα και μεγαλύτερο χώρο στη ζωή του ατόμου.

Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία φαίνεται να διαδραματίζει η ψυχοογκολογική εκπαίδευση (psycho-oncological education) που ως στόχο έχει να βοηθήσει τους ασθενείς και τους οικογενειακούς φροντιστές να κατανοήσουν τις φυσιολογικές συναισθηματικές αντιδράσεις που συνοδεύουν τη διάγνωση και τη θεραπεία, να αναπτύξουν αποτελεσματικότερες στρατηγικές αντιμετώπισης και να συμμετέχουν ενεργά στις θεραπευτικές αποφάσεις. Με τον τρόπο αυτό, ενισχύεται το αίσθημα ελέγχου και αυτοαποτελεσματικότητας, ενώ παράλληλα διατηρείται η αίσθηση ότι ο άνθρωπος εξακολουθεί να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του (Meggiolaro et al., 2016; Mehnert et al., 2018).

Όταν η υγεία δεν επιτρέπει ένα ταξίδι, είναι εύκολο να αισθανθεί κανείς ότι στερείται κάτι σημαντικό. Ωστόσο, ίσως η ουσία των διακοπών να μην βρίσκεται στην απόσταση που διανύουμε, αλλά στην απόσταση που επιτρέπουμε στον εαυτό μας να πάρει από το άγχος.

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι σταματώ να είμαι ασθενής. Σημαίνει ότι, έστω και για λίγο, επιτρέπω στον εαυτό μου να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του. Ίσως, τελικά, οι πιο ουσιαστικές διακοπές να μην είναι αυτές που μας οδηγούν μακριά από το σπίτι, αλλά εκείνες που μας επιτρέπουν να ξεκουράσουμε το σώμα, να ηρεμήσουμε το μυαλό και να στραφούμε με περισσότερη φροντίδα προς τον εαυτό μας.

Βιβλιογραφία

Andersen, B. L., Lacchetti, C., Ashing, K., et al. (2023). Management of Anxiety and Depression in Adult Survivors of Cancer: ASCO Guideline Update. Journal of Clinical Oncology, 41(18), 3426–3453. https://doi.org/10.1200/JCO.23.00293

Fritz, C., Yankelevich, M., Zarubin, A., & Barger, P. (2010). Happy, healthy and productive: The role of detachment from work during nonwork time. Journal of Applied Psychology, 95(5), 977–981. https://doi.org/10.1037/a0019462

Grassi, L., Caruso, R., Riba, M. B., et al. (2023). Anxiety and depression in adult cancer patients: ESMO Clinical Practice Guideline. ESMO Open, 8(2), 101155. https://doi.org/10.1016/j.esmoop.2023.101155

Meggiolaro, E., Berardi, M. A., Andritsch, E., Nanni, M. G., Sirgo, A., Samorì, E., et al. (2016). Cancer patients’ emotional distress, coping styles and perception of doctor–patient interaction in European cancer settings. Palliative & Supportive Care, 14(3), 204–211. https://doi.org/10.1017/S1478951515000760

Mehnert, A., Hartung, T. J., Friedrich, M., Vehling, S., Brähler, E., Härter, M., et al. (2018). One in two cancer patients is significantly distressed: Prevalence and indicators of distress. Psycho-Oncology, 27(1), 75–82. https://doi.org/10.1002/pon.4464

National Comprehensive Cancer Network (NCCN). (2025). NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology (NCCN Guidelines®): Distress Management.

Nawijn, J., Marchand, M. A., Veenhoven, R., & Vingerhoets, A. J. (2010). Vacationers happier, but most not happier after a holiday. Applied Research in Quality of Life, 5(1), 35–47. https://doi.org/10.1007/s11482-009-9091-9

Schnipper, L. E., Davidson, N. E., Wollins, D. S., et al. (2015). American Society of Clinical Oncology Statement: A Conceptual Framework to Assess the Value of Cancer Treatment Options. Journal of Clinical Oncology, 33(23), 2563–2577. https://doi.org/10.1200/JCO.2015.61.6706

Sonnentag, S., Binnewies, C., & Mojza, E. J. (2010). Staying well and engaged when demands are high: The role of psychological detachment. Journal of Applied Psychology, 95(5), 965–976. https://doi.org/10.1037/a0020032

Μπάρκα Μαρίλια

Φοιτήτρια Ψυχολογίας

Εθελόντρια Κάπα3

www.linkedin.com/in/maria-garyfalia-marilia-barka-03825a409

Ιούλιος, παγκόσμιος μήνας ευαισθητοποίησης των Σαρκωμάτων

Ιούλιος: Παγκόσμιος Μήνας Ευαισθητοποίησης για τα Σαρκώματα

Ο Ιούλιος έχει καθιερωθεί διεθνώς ως μήνας ευαισθητοποίησης για τα σαρκώματα, μια σπάνια αλλά ιδιαίτερα σημαντική ομάδα καρκίνων που συχνά παραμένει άγνωστη στο ευρύ κοινό. Η ενημέρωση γύρω από τα σαρκώματα δεν αφορά μόνο τη γνώση μιας σπάνιας νόσου· αφορά την έγκαιρη αναγνώριση συμπτωμάτων, την πρόσβαση σε εξειδικευμένη φροντίδα, τη στήριξη των ασθενών και των οικογενειών τους, αλλά και την ανάγκη κανένας άνθρωπος να μη μένει μόνος μπροστά σε μια δύσκολη διάγνωση.

Τα σαρκώματα είναι κακοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται στους ιστούς που στηρίζουν, συνδέουν ή περιβάλλουν τα όργανα και τα μέρη του σώματος. Μπορεί να εμφανιστούν στους μύες, στο λίπος, στους τένοντες, στα αιμοφόρα αγγεία, στα νεύρα, στους συνδετικούς ιστούς, στους ιστούς γύρω από τις αρθρώσεις, καθώς και στα οστά. Μπορούν να παρουσιαστούν σχεδόν σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, με συχνότερες εντοπίσεις τα άκρα, τον κορμό, την κοιλιακή χώρα και τον οπισθοπεριτοναϊκό χώρο.

Παρά τη σπανιότητά τους, τα σαρκώματα έχουν ιδιαίτερη σημασία. Αντιπροσωπεύουν περίπου το 1% των καρκίνων στους ενήλικες, ενώ στα παιδιά και στους εφήβους το ποσοστό είναι αναλογικά υψηλότερο, φτάνοντας περίπου το 15–20% των παιδιατρικών κακοηθειών. Πρόκειται, επομένως, για μια νόσο που μπορεί να αφορά όλες τις ηλικίες και απαιτεί αυξημένη εγρήγορση τόσο από τους πολίτες όσο και από τους επαγγελματίες υγείας.

Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των σαρκωμάτων είναι ότι, στα αρχικά στάδια, μπορεί να μην προκαλούν έντονο πόνο ή εμφανή συμπτώματα. Συχνά γίνονται αντιληπτά ως ένα ανώδυνο εξόγκωμα, μια διόγκωση που μεγαλώνει, ένα επίμονο οίδημα ή ένας πόνος που δεν υποχωρεί και δεν εξηγείται από κάποιον τραυματισμό. Όταν το σάρκωμα αναπτύσσεται βαθύτερα στο σώμα, για παράδειγμα στην κοιλιά ή στον θώρακα, μπορεί να παραμείνει απαρατήρητο για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και να εμφανίσει συμπτώματα μόνο όταν αυξηθεί σε μέγεθος ή πιέσει γειτονικά όργανα, νεύρα, μύες ή αγγεία.

Ενδεικτικά συμπτώματα που χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση είναι ένα νέο ή αυξανόμενο εξόγκωμα, πόνος σε οστό ή μαλακό ιστό, δυσκολία στην κίνηση, επίμονο πρήξιμο, κοιλιακό άλγος, ανεξήγητη απώλεια βάρους, δύσπνοια ή συμπτώματα από το πεπτικό σύστημα όταν ο όγκος εντοπίζεται εσωτερικά. Τα συμπτώματα αυτά δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι υπάρχει σάρκωμα, όμως όταν επιμένουν ή εξελίσσονται, δεν πρέπει να αγνοούνται.

Η διάγνωση του σαρκώματος απαιτεί εξειδικευμένη ιατρική προσέγγιση. Συνήθως περιλαμβάνει κλινική εξέταση, απεικονιστικές εξετάσεις, όπως υπερηχογράφημα, μαγνητική ή αξονική τομογραφία, και επιβεβαίωση με βιοψία. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι η βιοψία και η αξιολόγηση του δείγματος να πραγματοποιούνται με σωστό σχεδιασμό και από ομάδα με εμπειρία στα σαρκώματα, καθώς η ακριβής διάγνωση του υποτύπου, του βαθμού και του σταδίου της νόσου επηρεάζει καθοριστικά τη θεραπευτική στρατηγική.

Η θεραπεία είναι εξατομικευμένη και εξαρτάται από τον τύπο του σαρκώματος, το σημείο όπου εμφανίζεται, το μέγεθος, τον βαθμό κακοήθειας, το στάδιο, την ηλικία και τη γενική κατάσταση της υγείας του ασθενούς. Μπορεί να περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση, ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία, στοχευμένες θεραπείες, ανοσοθεραπεία ή συνδυασμό αυτών. Η σύγχρονη ογκολογική φροντίδα δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη διεπιστημονική συνεργασία, ώστε ο ασθενής να αντιμετωπίζεται ολιστικά και όχι αποσπασματικά.

Η έγκαιρη διάγνωση, η παραπομπή σε εξειδικευμένα κέντρα και η συνεργασία διαφορετικών ειδικοτήτων μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην καλύτερη δυνατή αντιμετώπιση της νόσου και στη διατήρηση της ποιότητας ζωής. Οι εξελίξεις στην ιατρική, στη χειρουργική ογκολογία, στην ακτινοθεραπεία, στη μοριακή διάγνωση και στις στοχευμένες θεραπείες δημιουργούν νέες δυνατότητες για πολλούς ασθενείς, ενώ η συμμετοχή στην έρευνα και στις κλινικές μελέτες παραμένει σημαντική για τη βελτίωση των θεραπευτικών επιλογών.

Ωστόσο, η αντιμετώπιση του σαρκώματος δεν είναι μόνο ιατρικό ζήτημα. Η διάγνωση ενός σπάνιου καρκίνου συχνά συνοδεύεται από αβεβαιότητα, καθυστερήσεις, δυσκολία πρόσβασης σε εξειδικευμένη πληροφορία, οικονομική επιβάρυνση, ψυχολογική πίεση και ανάγκη καθοδήγησης μέσα σε ένα σύνθετο σύστημα υγείας και κοινωνικής προστασίας. Για τον λόγο αυτό, η ενημέρωση, η κοινωνική υποστήριξη, η ψυχοκοινωνική ενδυνάμωση και η πρόσβαση στα δικαιώματα των ασθενών αποτελούν κρίσιμα στοιχεία της συνολικής φροντίδας.

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3, μέσα από τις υπηρεσίες ενημέρωσης, κοινωνικής καθοδήγησης και υποστήριξης, στέκεται δίπλα στους ανθρώπους που επηρεάζονται από τον καρκίνο και στις οικογένειές τους. Η συνεργασία του Κάπα3 με τον Σύλλογο Ασθενών με Σάρκωμα Ελλάδος – Sarcoma Fighters ενισχύει αυτή την προσπάθεια, αναδεικνύοντας τη σημασία της δικτύωσης, της έγκυρης πληροφόρησης, της εκπροσώπησης των ασθενών και της κοινής δράσης.

Με κεντρικό μήνυμα ότι κανείς δεν πρέπει να αισθάνεται μόνος απέναντι στο σάρκωμα, ο Ιούλιος γίνεται αφορμή για να μιλήσουμε περισσότερο για μια σπάνια νόσο που χρειάζεται ορατότητα. Να μάθουμε. Να παρατηρούμε το σώμα μας. Να αναζητούμε ιατρική γνώμη όταν κάτι επιμένει. Να στηρίζουμε τους ανθρώπους που νοσούν. Να συμμετέχουμε σε δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης. Να προωθούμε την πρόσβαση σε έγκαιρη διάγνωση, εξειδικευμένη θεραπεία και ανθρώπινη φροντίδα.

Η γνώση δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή, αλλά μπορεί να γίνει το πρώτο βήμα για δράση. Και όταν η γνώση συνδυάζεται με αλληλεγγύη, συνεργασία και πρόσβαση στη φροντίδα, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τη διαδρομή ενός ασθενούς.

Για οτιδήποτε χρειαστεί παρακαλούμε μην διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας.

Η ομάδα του ΚΑΠΑ3 βρίσκεται σταθερά δίπλα στους ασθενείς και τους φροντιστές για την καθοδήγηση και τη διασφάλιση των δικαιωμάτων τους. Για οποιαδήποτε πληροφορία ή υποστήριξη μπορείτε να επικοινωνείτε μαζί μας.

Μπορείτε να επικοινωνήσετε με την ομάδα του Κάπα3

Κωστή Παλαμά 13, 3ος όροφος (Ωράριο: 09:00 – 17:00).

Τηλέφωνα Επικοινωνίας: 210 5221424 & 6906265170.

Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο: info@kapa3.gr

Συμφωνητικού Συνεργασίας μεταξύ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής (Τμήμα Εργοθεραπείας)και Καπα3.

Την Τρίτη 9 Ιουνίου πραγματοποιήθηκε συνάντηση με σκοπό την υπογραφή Συμφωνητικού Συνεργασίας μεταξύ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και συγκεκριμένα του Τμήματος Εργοθεραπείας, και του ΚΑΠΑ3.

Στη συνάντηση, συμμετείχαν ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Παναγιώτης Καλδής, η Πηνελόπη Βλοντινού, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Εργοθεραπείας Πηνελόπη Βλοντινού, η Ευαγγελή Μπίστα, συνιδρύτρια (Co-Founder) του οργανισμού καθώς και εκπροσώποι των δυο φορέων όπως η διεπιστημονική ομάδα του ΚΑΠΑ3, Δέσποινα Χρυσοστομίδου – Ψυχολόγος, Κατερίνα Γεωργιοπούλου – Κοινωνική Λειτουργός,Γιάννη Κοντογιώργη- Ψυχολόγος, και Ελευθερία-Ειρήνη Πολυζώτη, φοιτήτρια Πρακτικής Άσκησης του Τμήματος Κοινωνικής και Εκπαιδευτικής Πολιτικής καθώς και φοιτητές του τμήματος εργοθεραπείας.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης πραγματοποιήθηκε εποικοδομητική συζήτηση σχετικά με τις προοπτικές συνεργασίας μεταξύ των δύο φορέων, με στόχο την ανάπτυξη κοινών δράσεων και πρωτοβουλιών που θα συμβάλουν στην ενίσχυση της εκπαίδευσης, της έρευνας, της κοινωνικής προσφοράς και της σύνδεσης της ακαδημαϊκής κοινότητας με την κοινωνία.

Στο πλαίσιο αυτό, τον Απρίλιο αποφασίστηκε η από κοινού διοργάνωση ενός μεγάλου επιστημονικού συνεδρίου, το οποίο θα εστιάζει στη διεπιστημονική και ολιστική προσέγγιση της υγείας, στην καταπολέμηση των κοινωνικών ανισοτήτων στην περίθαλψη, καθώς και στη διαχείριση της χρόνιας νόσου. Σκοπός της πρωτοβουλίας αυτής είναι η ευαισθητοποίηση της κοινότητας, η ανταλλαγή τεχνογνωσίας μεταξύ επαγγελματιών και επιστημονικών φορέων, καθώς και η διάχυση της επιστημονικής γνώσης και πληροφορίας στο ευρύ κοινό.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο καινοτόμο έργο του ΚΑΠΑ3, τον ψηφιακό Πλοηγό Υγείας «Μυρτώ», ένα σύγχρονο εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης και έχει σχεδιαστεί για να υποστηρίζει ογκολογικούς ασθενείς, τις οικογένειές τους και τους φροντιστές τους. Η «Μυρτώ» θα λειτουργεί ως ψηφιακός βοηθός (Chatbot) και Πλοηγός Υγείας και Δικαιωμάτων, παρέχοντας άμεση, αξιόπιστη και εξατομικευμένη πληροφόρηση σχετικά με θέματα υγείας, κοινωνικής πρόνοιας, δικαιωμάτων, παροχών και διαθέσιμων υποστηρικτικών υπηρεσιών. Στόχος του έργου είναι η ενδυνάμωση των ασθενών, η βελτίωση της πρόσβασής τους στην πληροφορία και η μείωση των ανισοτήτων στην υγειονομική και κοινωνική φροντίδα μέσω της αξιοποίησης ψηφιακών τεχνολογιών και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Η ανάπτυξη της «Μυρτώς» αποτελεί μία πρωτοποριακή παρέμβαση κοινωνικής τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα και εντάσσεται στη στρατηγική του ΚΑΠΑ3 για την προώθηση της καινοτομίας, της προσβασιμότητας και της ενεργού συμμετοχής των ασθενών στη διαχείριση της υγείας τους.

Η συνάντηση ολοκληρώθηκε σε ιδιαίτερα θετικό κλίμα αμοιβαίας εκτίμησης και αναγνώρισης. Στο πλαίσιο αυτό, το Τμήμα Εργοθεραπείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής προχώρησε σε συμβολική προσφορά προς την εκπρόσωπο του ΚΑΠΑ3, Ευαγγελή Μπίστα, δίνοντάς της ένα αναμνηστικό ως ένδειξη εκτίμησης για την πολυετή και πολύτιμη κοινωνική της προσφορά στον τομέα της στήριξης ογκολογικών ασθενών. Παράλληλα, ως ένδειξη φιλοξενίας και εκτίμησης, προσφέρθηκε στην ομάδα της κρασί ειδικής παραγωγής, το οποίο αποτελεί αυθεντικό δημιούργημα του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής.

Το Κάπα3 παρουσιάζει τη νέα Ομάδα Ψυχολογικής Υποστήριξης

Με αφορμή τον Μάιο, μήνα ευαισθητοποίησης για την ψυχική υγεία, αλλά και τον Ιούνιο, μήνα αφιερωμένο στους επιζώντες από τον καρκίνο, το Κάπα3 παρουσιάζει τη νέα Ομάδα Ψυχολογικής Υποστήριξης.

Η εμπειρία του καρκίνου δεν αφορά μόνο το σώμα. Αγγίζει βαθιά την ψυχή, την καθημερινότητα, τις σχέσεις, την οικογένεια, την εργασία και την αίσθηση ασφάλειας του ανθρώπου. Από τη στιγμή της διάγνωσης, κατά τη διάρκεια της θεραπείας, αλλά και στη ζωή μετά από αυτήν, ο ασθενής και οι οικείοι του καλούνται να διαχειριστούν φόβο, αβεβαιότητα, αλλαγές, απώλειες, κόπωση και πολλές φορές ένα αίσθημα μοναξιάς.

Στο Κάπα3 γνωρίζουμε ότι η φροντίδα του ανθρώπου που βιώνει την εμπειρία του καρκίνου χρειάζεται να είναι ολιστική. Δεν αρκεί η ενημέρωση για δικαιώματα, παροχές και διαδικασίες. Δεν αρκεί μόνο η πλοήγηση στο σύστημα υγείας και κοινωνικής προστασίας. Χρειάζεται και ένας ασφαλής χώρος όπου ο άνθρωπος μπορεί να μιλήσει, να ακουστεί, να εκφράσει όσα τον βαραίνουν και να λάβει υποστήριξη με σεβασμό, διακριτικότητα και επαγγελματισμό.

Η νέα Ομάδα Ψυχολογικής Υποστήριξης του Κάπα3 δημιουργείται ακριβώς για αυτόν τον σκοπό: να προσφέρει συμβουλευτική και ψυχοκοινωνική υποστήριξη σε άτομα που βιώνουν εμπειρία καρκίνου, καθώς και σε φροντιστές και μέλη των οικογενειών τους.

Στόχος της υπηρεσίας είναι η ενδυνάμωση, η συναισθηματική στήριξη και η βελτίωση της ποιότητας ζωής των ωφελούμενων. Μέσα από τη διαδικασία της υποστήριξης, ο άνθρωπος μπορεί να αναγνωρίσει καλύτερα όσα βιώνει, να διαχειριστεί το άγχος και την αβεβαιότητα, να ενισχύσει την ψυχική του ανθεκτικότητα και να αισθανθεί ότι δεν είναι μόνος στη διαδρομή.

Η υπηρεσία απευθύνεται σε ενήλικες ογκολογικούς ασθενείς, επιζώντες και επιζώσες, φροντιστές και μέλη οικογένειας. Η υποστήριξη μπορεί να αφορά διαφορετικά στάδια της εμπειρίας του καρκίνου: τη νέα διάγνωση, την ενεργή θεραπεία, το μεταθεραπευτικό στάδιο, την υποτροπή, τη μακροχρόνια παρακολούθηση ή την καθημερινότητα του φροντιστή.

Η υποστήριξη παρέχεται σε κύκλο έως οκτώ ατομικών συνεδριών, κατόπιν συνεννόησης με τον/την ωφελούμενο/η και βάσει της διαθεσιμότητας της υπηρεσίας. Οι συνεδρίες μπορούν να πραγματοποιούνται είτε δια ζώσης είτε διαδικτυακά, ανάλογα με τις ανάγκες του/της ωφελούμενου/ης και το πλαίσιο λειτουργίας της υπηρεσίας.

Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην εμπιστευτικότητα, στο επαγγελματικό απόρρητο και στην προστασία προσωπικών δεδομένων. Η συμμετοχή στην υπηρεσία γίνεται με ενημερωμένη συναίνεση, ενώ οι πληροφορίες που μοιράζεται ο/η ωφελούμενος/η παραμένουν εμπιστευτικές. Η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ της Ψυχολογικής και της Κοινωνικής Υπηρεσίας του Κάπα3 περιορίζεται μόνο στα απολύτως απαραίτητα στοιχεία για την καλύτερη υποστήριξη του ανθρώπου.

Η νέα ομάδα εντάσσεται στη συνολική φιλοσοφία του Κάπα3 για διεπιστημονική, ανθρωποκεντρική και υπεύθυνη φροντίδα. Η ψυχολογική υποστήριξη συνδέεται με την κοινωνική καθοδήγηση, την ενημέρωση για δικαιώματα και παροχές, τις ανάγκες παραπομπής και τη συνολικότερη ενδυνάμωση του ωφελούμενου.

Παράλληλα, η υπηρεσία λειτουργεί με σαφή όρια. Έχει υποστηρικτικό και συμβουλευτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ψυχιατρική παρακολούθηση, την επείγουσα ψυχιατρική παρέμβαση ή τη μακροχρόνια ψυχοθεραπεία. Όταν κρίνεται απαραίτητο, ο/η ωφελούμενος/η μπορεί να καθοδηγηθεί προς κατάλληλες υπηρεσίες ή εξειδικευμένους επαγγελματίες ψυχικής υγείας.

Στο Κάπα3 πιστεύουμε ότι κανένας άνθρωπος δεν πρέπει να μένει μόνος απέναντι στον καρκίνο. Η ψυχολογική υποστήριξη δεν είναι πολυτέλεια. Είναι μέρος της φροντίδας. Είναι χώρος ακρόασης, αποδοχής και ενδυνάμωσης.

Κάπα3 – Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών
Μαζί, με γνώση, φροντίδα και ανθρώπινη παρουσία.

Επικοινωνήστε μαζί μας :

https://www.kapa3.gr/epikoinonia/ γραφόντας στο πλαίσιο Μήνυμα “Ψυχολογική υποστήριξη”

ΚΑΛΈΣΤΕ ΣΤΟ

Ο καρκίνος είναι πλέον σε υψηλό ποσοστό διαχειρίσιμος

Στο ΒΗΜΑ της Κυριακής και στο περιοδικό Vita της 25ης Ιανουαρίου 2026 φιλοξενήθηκαν οι απόψεις της κας Ευαγγελή Μπίστα, co-founder του οργανισμού Κάπα3, φωτίζοντας το τοπίο της σύγχρονης ογκολογίας και τις προκλήσεις που αναδεικνύονται στη σημερινή ελληνική πραγματικότητα.

Η κα Μπίστα μίλησε για την ελληνική πραγματικότητα και τόνισε τη σημασία της ψηφιακής τεχνολογίας ως πυλώνα της σύγχρονης υγειονομικής πολιτικής, ειδικά στον τομέα του καρκίνου, όπου η φροντίδα είναι σύνθετη, μακρόχρονη και βαθιά ανθρωποκεντρική. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα έχει ήδη καταγράψει μετρήσιμα βήματα προόδου: η ηλεκτρονική και άυλη συνταγογράφηση, τα ογκολογικά μητρώα, ο Εθνικός Φάκελος Υγείας και εφαρμογές όπως το MyHealthApp δημιουργούν προϋποθέσεις για πιο συντονισμένη και διαφανή φροντίδα. Όπως επισημαίνεται, όταν οι επαγγελματίες υγείας, αλλά και οι ίδιοι οι ασθενείς, διαθέτουν τις κατάλληλες ψηφιακές δεξιότητες, ενισχύεται η αυτονομία τους, βελτιώνονται τα θεραπευτικά αποτελέσματα και περιορίζονται οι ανισότητες, ιδιαίτερα για τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.

Το άρθρο συνυπογράφουν οι εξαιρετικοί συνοδοιπόροι επιστήμονες Μαρία Γαζούλη, καθηγήτρια Βιολογίας, Γενετικής και Νανοϊατρικής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και εθνική εκπρόσωπος στην Επιτροπή Προηγμένων Θεραπειών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων, Μανώλης Σαλούστρος, αναπληρωτής καθηγητής Ογκολογίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και πρόεδρος της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ), καθώς και ο Χρήστος Φραντζίδης, επίκουρος καθηγητής Πληροφορικής και Μηχανικής Μάθησης στο Πανεπιστήμιο του Λίνκολν στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Οι συνυπογράφοντες ειδικοί ανέδειξαν τα βασικά σημεία του άρθρου, επισημαίνοντας ότι η σύγχρονη ογκολογία αντιμετωπίζει πλέον τον καρκίνο ως, σε μεγάλο βαθμό, διαχειρίσιμη χρόνια νόσο, μέσα από στοχευμένες και εξατομικευμένες θεραπείες. Η αξιοποίηση καινοτόμων τεχνολογιών, όπως το Next-Generation Sequencing, τα mRNA εμβόλια, οι PARP αναστολείς και οι κυτταρικές θεραπείες, διευρύνει σημαντικά τις θεραπευτικές επιλογές. Παράλληλα, η πρόγνωση γίνεται δυναμική και εξατομικευμένη, με τη χρήση multi-omics προφίλ, αλγορίθμων μηχανικής μάθησης και υγρής βιοψίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην έγκαιρη ενσωμάτωση της παρηγορητικής φροντίδας και της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, που συμβάλλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Τέλος, αναδεικνύεται η σημασία της οργάνωσης και της συνεργασίας των υπηρεσιών υγείας, με κεντρικό ρόλο τον παθολόγο-ογκολόγο ως συντονιστή της ανθρωποκεντρικής φροντίδας.

Το άρθρο, πέρα από την καταγραφή των τεχνολογικών εξελίξεων, ανοίγει έναν ευρύτερο προβληματισμό γύρω από την ψηφιακή μετάβαση στην ογκολογική φροντίδα: ζητήματα πρόσβασης, ουσιαστικής αξιοποίησης των δεδομένων και της ανάγκης για συντονισμό μεταξύ διαφορετικών επιστημονικών πεδίων. Η ψηφιακή υγεία αναδεικνύεται όχι ως αυτοσκοπός, αλλά ως εργαλείο που απαιτεί συνεργασία, θεσμική ωριμότητα και κοινό όραμα, ώστε να μεταφράζεται σε πραγματικό όφελος για τον ασθενή.

Το συνολικό μήνυμα που αναδύεται είναι σαφές: κάθε βήμα, μικρό ή μεγάλο, έχει σημασία. Η πρόοδος στην ογκολογία δεν είναι αποτέλεσμα μεμονωμένων ενεργειών, αλλά συλλογικής προσπάθειας.

Μέσα από τη συνεργασία επιστημόνων, επαγγελματιών υγείας, οργανισμών και ασθενών, μπορούν να δημιουργηθούν συνθήκες ουσιαστικής και διαρκούς αλλαγής, με επίκεντρο τον άνθρωπο και τις πραγματικές του ανάγκες.

Κατεβάστε το Δελτίο Τύπου εδώ: ΚΑΠΑ3_ΒΗΜΑ

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3