Κατηγορία: Καρκίνος

Το Κάπα3 στο Καρπενήσι! 30 Οκτωβρίου – 1 Νοεμβρίου 2026 στο 13ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Νοσηλευτικής Ογκολογίας

Το Κάπα3 στο 13ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Νοσηλευτικής Ογκολογίας: Από τη γνώση στην πράξη, με επίκεντρο τον άνθρωπο

Τρεις επιστημονικές συμμετοχές για την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας, την κοινωνική και οικονομική επιβάρυνση των ασθενών και τον ρόλο της πλοήγησης στην ογκολογική φροντίδα.

30 Οκτωβρίου – 1 Νοεμβρίου 2026 | Ξενοδοχείο Montana, Καρπενήσι

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 συμμετέχει στο 13ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Νοσηλευτικής Ογκολογίας, το οποίο διοργανώνεται από τον Τομέα Νοσηλευτικής Ογκολογίας του Εθνικού Συνδέσμου Νοσηλευτών Ελλάδος (ΕΣΝΕ), από τις 30 Οκτωβρίου έως την 1η Νοεμβρίου 2026, στο Καρπενήσι.

Με κεντρικό μήνυμα «Οδηγώντας την Αλλαγή, Δημιουργώντας Ελπίδα», η φετινή διοργάνωση φιλοδοξεί να αναδείξει τον σημαντικό ρόλο της νοσηλευτικής ογκολογίας στην εξέλιξη της επιστημονικής γνώσης, στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών και στη διαμόρφωση μιας περισσότερο ολοκληρωμένης και ανθρωποκεντρικής φροντίδας.

Η παρουσία του Κάπα3 αποκτά ιδιαίτερη επιστημονική σημασία μέσα από τρεις συμμετοχές, οι οποίες συνδέουν την εκπαίδευση και την ανάπτυξη των επαγγελματιών υγείας με την εμπειρία των ασθενών, τις κοινωνικοοικονομικές προκλήσεις της νόσου και την ανάγκη για οργανωμένη καθοδήγηση σε όλη την ογκολογική διαδρομή.

Οι τρεις αυτές θεματικές αποτελούν διαφορετικές αλλά αλληλοσυμπληρούμενες πλευρές ενός κοινού ζητήματος: πώς η επιστημονική γνώση μπορεί να μετατρέπεται σε ουσιαστική, προσβάσιμη και αξιολογήσιμη φροντίδα για κάθε άνθρωπο που ζει με καρκίνο.

1. Εκπαιδευτικές ανάγκες επαγγελματιών υγείας: Από τη μετάδοση της γνώσης στην πραγματική αλλαγή

Σάββατο 31 Οκτωβρίου 2026 | 17:30–19:00

Ανοικτή επιστημονική συζήτηση

«Εκπαιδευτικές Ανάγκες Επαγγελματιών Υγείας: Ένα Κρίσιμο Ζήτημα για τη Σύγχρονη Ογκολογική Φροντίδα»

Συντονισμός: Ευαγγελή Μπίστα, PhD(c), MBA, MSc, BSc, συνιδρύτρια του Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3.

Η σύγχρονη ογκολογική φροντίδα εξελίσσεται με ταχύτητα. Νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις, εξατομικευμένη φροντίδα, αυξανόμενες ψυχοκοινωνικές ανάγκες, ψηφιακή μετάβαση και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης μεταβάλλουν σημαντικά τις γνώσεις και τις δεξιότητες που απαιτούνται από τους επαγγελματίες υγείας.

Ωστόσο, η παρακολούθηση ενός εκπαιδευτικού προγράμματος δεν διασφαλίζει από μόνη της την αλλαγή της επαγγελματικής πρακτικής.

Στο επίκεντρο θα βρεθούν η αφομοιωτική ικανότητα των οργανισμών και των επαγγελματιών υγείας (absorptive capacity), η μεταφορά της γνώσης στην κλινική πράξη (knowledge translation), η οργανωσιακή μάθηση, η ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων και η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης.

Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη διαπίστωση ότι η εκπαίδευση δεν αφορά μόνο το άτομο, αλλά και το περιβάλλον στο οποίο καλείται να εφαρμόσει όσα έμαθε.

Η ηγεσία, η συνεργασία, η οργανωσιακή κουλτούρα, η πρόσβαση στην πληροφορία και η υποστήριξη των εργαζομένων μπορούν να επηρεάσουν καθοριστικά τη μετατροπή της επιστημονικής γνώσης σε καθημερινή πρακτική.

Στη συζήτηση συμμετέχουν οι:

  • Ουρανία Γκοβίνα
  • Θεοχάρης Κωνσταντινίδης
  • Γιώργος Καπετανάκης
  • Θεοδώρα Κάππου
  • Μαρία Λαβδανίτη
  • Αικατερίνη Μανούσου
  • Αικατερίνη Παπαδημητρίου
  • Δημήτριος Παπαγεωργίου

Μέσα από τις διαφορετικές επιστημονικές και επαγγελματικές οπτικές των συμμετεχόντων, η συζήτηση επιδιώκει να αναδείξει κοινές προτεραιότητες για την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας και τη σύνδεσή της με μετρήσιμες βελτιώσεις στην ποιότητα της ογκολογικής φροντίδας.

Κεντρικό ερώτημα:

Πώς περνάμε από τη μετάδοση της γνώσης στην πραγματική αφομοίωση και εφαρμογή της, δημιουργώντας επαγγελματίες και οργανισμούς ικανούς να μαθαίνουν, να εξελίσσονται και να βελτιώνουν τη φροντίδα;

2. Προσβασιμότητα στην ογκολογική φροντίδα: Υγεία, κοινωνία και οικονομία

Στρογγυλό τραπέζι

«Προσβασιμότητα στις υπηρεσίες υγείας ασθενών με κακοήθη νεοπλασματική νόσο: Μια προσέγγιση στο τρίπτυχο υγεία–κοινωνία–οικονομία»

Προεδρείο: Ιωάννα Τσάτσου και Μαρία Λαβδανίτη.

Στο πλαίσιο του στρογγυλού τραπεζιού, η Ευαγγελή Μπίστα συμμετέχει με εισήγηση:

«Οικονομική επιβάρυνση των ασθενών με καρκίνο και των οικογενειών τους»

Η διάγνωση του καρκίνου δεν επιφέρει μόνο ιατρικές και ψυχολογικές επιπτώσεις. Συχνά δημιουργεί ένα σύνθετο οικονομικό και κοινωνικό βάρος, το οποίο επηρεάζει τόσο τον ασθενή όσο και το οικογενειακό και υποστηρικτικό του περιβάλλον.

Η απώλεια ή μείωση εισοδήματος, οι μετακινήσεις για θεραπεία, οι πρόσθετες δαπάνες, η ανάγκη φροντίδας και οι δυσκολίες διατήρησης της επαγγελματικής δραστηριότητας μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής και την πρόσβαση στη φροντίδα.

Η έννοια της οικονομικής τοξικότητας (financial toxicity) αναδεικνύει ακριβώς αυτές τις οικονομικές συνέπειες της νόσου, οι οποίες ενδέχεται να συνδέονται με ψυχολογική δυσφορία, ανασφάλεια και ανισότητες στην πρόσβαση σε υπηρεσίες και υποστηρικτικούς πόρους.

Μέσα από την εμπειρία του Κάπα3 στην κοινωνική καθοδήγηση, στην ενημέρωση για δικαιώματα και παροχές και στην υποστήριξη ασθενών και φροντιστών, η εισήγηση θα προσεγγίσει την οικονομική επιβάρυνση ως μια ουσιαστική διάσταση της ολιστικής ογκολογικής φροντίδας.

Στην ίδια θεματική περιλαμβάνονται επίσης εισηγήσεις για τους κοινωνικούς προσδιοριστές της πρόσβασης στην ογκολογική φροντίδα, από τον Γεώργιο Μανομενίδη, και για τον ρόλο των νοσηλευτών και της διεπιστημονικής ομάδας στη μείωση των εμποδίων πρόσβασης, από τη Μαρία Λαβδανίτη.

Η ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα δεν εξαρτάται μόνο από τη διαθεσιμότητα των υπηρεσιών, αλλά και από την πραγματική δυνατότητα του ανθρώπου να τις αξιοποιήσει.

3. Ο ρόλος της καθοδήγησης στην ογκολογική φροντίδα: Συστηματική ανασκόπηση

Προφορική επιστημονική ανακοίνωση

«Ο Ρόλος της Καθοδήγησης στην Ογκολογική Φροντίδα: Συστηματική Ανασκόπηση»

Συγγραφείς:

Μαρία-Γαρυφαλλιά Μπάρκα, τελειόφοιτη Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, εθελόντρια του Κάπα3.

Ευαγγελή Μπίστα, κοινωνική επιστήμονας, PhD(c), MBA, MSc, BSc, συνιδρύτρια του Κάπα3.

Η εργασία εντάσσεται στη θεματική της ψυχοκοινωνικής φροντίδας και εστιάζει στον ρόλο της οργανωμένης πλοήγησης ασθενών (patient navigation) στη σύγχρονη ογκολογία.

Η διάγνωση και η θεραπεία του καρκίνου συνδέονται με πολλαπλές ανάγκες που υπερβαίνουν την ιατρική αντιμετώπιση της νόσου.

Οι ασθενείς και οι οικογένειές τους χρειάζονται συχνά υποστήριξη στην κατανόηση πληροφοριών, στον συντονισμό υπηρεσιών, στη διεκπεραίωση διοικητικών διαδικασιών, στην πρόσβαση σε κοινωνικά δικαιώματα και στην αντιμετώπιση ψυχοκοινωνικών δυσκολιών.

Η συστηματική ανασκόπηση εξετάζει τη διεθνή βιβλιογραφία της περιόδου 2015–2026, με αναζητήσεις στις βάσεις PubMed και Embase, διερευνώντας τη συμβολή της καθοδήγησης στη συνέχεια της φροντίδας, στον συντονισμό υπηρεσιών και στην αντιμετώπιση πρακτικών και ψυχοκοινωνικών αναγκών.

Παράλληλα, αξιοποιούνται εμπειρικά δεδομένα από τη λειτουργία του Κάπα3, με στόχο τη σύνδεση των διεθνών ευρημάτων με την ελληνική πραγματικότητα.

Η εργασία αναδεικνύει τη σημασία οργανωμένων, διεπιστημονικών μοντέλων υποστήριξης, με τη συμμετοχή επαγγελματιών υγείας, κοινωνικών λειτουργών και ψυχολόγων.

Η πλοήγηση δεν περιορίζεται στην παροχή πληροφοριών. Αποτελεί μια διαδικασία αναγνώρισης αναγκών, καθοδήγησης, διασύνδεσης και υποστήριξης του ασθενούς κατά τη διάρκεια της ογκολογικής του διαδρομής.

Από την επιστημονική έρευνα στην καθημερινή πράξη του Κάπα3

Οι τρεις συμμετοχές αποτυπώνουν τη διεπιστημονική κατεύθυνση του Κάπα3 και τη συστηματική προσπάθειά του να συνδέσει την έρευνα, την εκπαίδευση και την κοινωνική υποστήριξη με τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων.

Η εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας, η αναγνώριση της κοινωνικοοικονομικής επιβάρυνσης και η οργανωμένη πλοήγηση ασθενών δεν αποτελούν ανεξάρτητες παρεμβάσεις.

Συνδέονται μεταξύ τους και διαμορφώνουν τις προϋποθέσεις για ένα περισσότερο ολοκληρωμένο μοντέλο ογκολογικής φροντίδας, όπου η επιστημονική γνώση μετατρέπεται σε προσβάσιμες και ουσιαστικές υπηρεσίες.

Η κατεύθυνση αυτή αντανακλάται και στην ανάπτυξη της ΜΥΡΤΩΣ – Ψηφιακής Κοινωνικής Πλοηγού του Κάπα3, που αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη για να υποστηρίξει την πρόσβαση σε τεκμηριωμένες πληροφορίες σχετικά με κοινωνικά δικαιώματα, παροχές και υπηρεσίες υποστήριξης.

Η ΜΥΡΤΩ αναπτύσσεται με την τεχνολογική συνεργασία της SimasiaAI και την υποστήριξη του ΤΙΜΑ Κοινωφελούς Ιδρύματος, ενισχύοντας την προσπάθεια για αξιόπιστη, κατανοητή και ανθρωποκεντρική πληροφόρηση.

Οδηγώντας την αλλαγή, δημιουργώντας ελπίδα

Για το Κάπα3, η συμμετοχή στο 13ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Νοσηλευτικής Ογκολογίας αποτελεί μια ακόμη ευκαιρία να συμβάλει στον επιστημονικό διάλογο, να ανταλλάξει γνώση και εμπειρία και να ενισχύσει τη συνεργασία ανάμεσα στους επαγγελματίες υγείας, την ακαδημαϊκή κοινότητα και την Κοινωνία των Πολιτών.

Οι πραγματικές ανάγκες των ασθενών αποτελούν πολύτιμη πηγή γνώσης. Όταν αναγνωρίζονται συστηματικά, συνδέονται με την επιστημονική έρευνα και ενσωματώνονται στην εκπαίδευση και στον σχεδιασμό υπηρεσιών, μπορούν να συμβάλουν σε ουσιαστικές αλλαγές στην ογκολογική φροντίδα.

Γιατί η επιστημονική πρόοδος αποκτά πραγματική αξία όταν μεταφράζεται σε καλύτερη καθημερινότητα, λιγότερα εμπόδια και περισσότερη υποστήριξη για τον άνθρωπο.

Η φροντίδα δεν σταματά στη θεραπεία. Αφορά ολόκληρη τη ζωή.

Πληροφορίες Συμποσίου

13ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Νοσηλευτικής Ογκολογίας

30 Οκτωβρίου – 1 Νοεμβρίου 2026
Ξενοδοχείο Montana, Καρπενήσι

Διοργάνωση: Εθνικός Σύνδεσμος Νοσηλευτών Ελλάδος – Τομέας Νοσηλευτικής Ογκολογίας

Επίσημη ιστοσελίδα: https://oncologynursingcongress.esne.gr/

Κάπα3 – Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών
https://www.kapa3.gr

ΜΥΡΤΩ – Ψηφιακή Κοινωνική Πλοηγός
https://kapa3-cag-rag-hybrid-deploy.onrender.com/

Οκτώβριος 2026 | Μήνας Ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο του Μαστού

Η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση είναι τα πιο ισχυρά «όπλα» απέναντι στον καρκίνο του μαστού. Παρόλο που πρόκειται για τον συχνότερο τύπο καρκίνου στις γυναίκες, τα νέα είναι ενθαρρυντικά: όταν ανιχνεύεται σε αρχικό στάδιο, το ποσοστό ίασης ξεπερνά το 90%!
Ας δούμε αναλυτικά τα επιδημιολογικά δεδομένα, τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στην πρόληψη, την υποδομή της χώρας, αλλά και πώς το κράτος διευκολύνει την πρόσβαση στις εξετάσεις.
Τα Στατιστικά Δεδομένα:
Η Εικόνα στην Ελλάδα και στην ΕΕ Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου στον γυναικείο πληθυσμό στην Ελλάδα και παγκοσμίως:
Νο 1 Καρκίνος στις Γυναίκες:
Σύμφωνα με τα νεότερα επιδημιολογικά δεδομένα του Global Cancer Observatory (International Agency for Research on Cancer, 2024), ο καρκίνος του μαστού είναι ο πιο συχνά διαγνωσμένος καρκίνος στις γυναίκες στην Ελλάδα, με περίπου 8.700 νέα περιστατικά ετησίως και περισσότερους από 2.400 θανάτους.
1 στις 8 γυναίκες: Υπολογίζεται ότι 1 στις 8 γυναίκες θα εμφανίσει τη νόσο κάποια στιγμή στη διάρκεια της ζωής της.
Ποσοστά Επιβίωσης: Η 5ετής επιβίωση ξεπερνά το 91% συνολικά, ενώ όταν η διάγνωση γίνεται σε αρχικό στάδιο (Στάδιο 0 ή Ι), τα ποσοστά πενταετούς επιβίωσης αγγίζουν το 99%.
Υψηλή Διαθεσιμότητα Υποδομών: Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat (October, 2026), η Ελλάδα διαθέτει μία από τις υψηλότερες αναλογίες μαστογράφων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καταγράφοντας 7,6 μονάδες μαστογραφίας ανά 100.000 κατοίκους (μαζί με τη Κύπρο που καταγράφει 6,9), έναντι χωρών όπως η Ιταλία (3,7) ή η Σουηδία (1,1).
(Eurostat, October 2026)
2. Αντιλήψεις και Εμπόδια στον Προληπτικό Έλεγχο Παρά την υψηλή διαθεσιμότητα τεχνολογικού εξοπλισμού στη χώρα μας, παρατηρείται συχνά υστέρηση στη συστηματική συμμετοχή των γυναικών στα προγράμματα προληπτικού ελέγχου (screening).
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε από τους Toska et al. (2025), η οποία αξιολόγησε τις πεποιθήσεις και τις συμπεριφορές των γυναικών στην Ελλάδα γύρω από τον προληπτικό έλεγχο μαστού (χρησιμοποιώντας το σταθμισμένο ερωτηματολόγιο BCSBQ-12), η πρόληψη επηρεάζεται από τρεις βασικούς παράγοντες:
1.Γνώσεις (Knowledge): Το επίπεδο ενημέρωσης γύρω από τη σημασία της μαστογραφίας και τα συμπτώματα. Γυναίκες με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερες γνώσεις σχετικά με τις εξετάσεις. 2.Στάσεις & Πεποιθήσεις (Attitudes): Οι προσωπικές αντιλήψεις για τη χρησιμότητα της έγκαιρης διάγνωσης.
3.Υποκειμενικά και Πρακτικά Εμπόδια (Barriers): Στα εμπόδια περιλαμβάνονται ο φόβος για πιθανό εύρημα, το άγχος της εξέτασης, η έλλειψη χρόνου, η οικονομική επιβάρυνση ή η δυσκολία πρόσβασης σε δομές υγείας. Η κατανόηση αυτών των παραγόντων είναι απαραίτητη ώστε οι ενημερωτικές εκστρατείες να εστιάζουν όχι μόνο στη διαθεσιμότητα των εξετάσεων, αλλά και στην άρση του φόβου και της προκατάληψης.
3. Εθνικό Πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» («Φώφη Γεννηματά») (Υπουργείο Υγείας, Οκτώβριος 2026): Δωρεάν Εξετάσεις με ένα SMS Για την εξάλειψη των οικονομικών και πρακτικών εμποδίων, το Υπουργείο Υγείας υλοποιεί το Εθνικό Πρόγραμμα Πρόληψης «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» (Πρόγραμμα «Φώφη Γεννηματά»), προσφέροντας δωρεάν προληπτικές εξετάσεις.
Πώς λειτουργεί η διαδικασία:
1.Αποστολή SMS: Οι γυναίκες που ανήκουν στις ηλικιακές ομάδες στόχους και έχουν ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση λαμβάνουν αυτόματα ενημερωτικό SMS με το παραπεμπτικό για δωρεάν ψηφιακή μαστογραφία.
2.Χρήση ΑΜΚΑ: Ακόμη κι αν δεν έχετε ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση, μπορείτε να κλείσετε το ραντεβού σας εύκολα με τον ΑΜΚΑ σας μέσω της πλατφόρμας proliptikes.gov.gr.
3.Πλήρης Κάλυψη: Το πρόγραμμα καλύπτει δωρεάν τη μαστογραφία, τη δωρεάν επίσκεψη στον γιατρό για εκτίμηση, καθώς και το συμπληρωματικό υπερηχογράφημα μαστών εφόσον απαιτηθεί.
4. Τα Βασικά Βήματα της Πρόληψης
Ψηφιακή Μαστογραφία: Πρώτη μαστογραφία αναφοράς μεταξύ 35-40 ετών και ετήσιος έλεγχος μετά τα 40 (ή σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σας). Υπερηχογράφημα Μαστών: Συμπληρωματικός έλεγχος, ιδιαίτερα χρήσιμος σε γυναίκες με πυκνούς μαστούς.
Μηνιαία Αυτοεξέταση: 7-10 ημέρες μετά την έναρξη της περιόδου, αφιερώστε λίγα λεπτά για να γνωρίσετε το σώμα σας και να εντοπίσετε τυχόν αλλαγές.
Υγιεινός Τρόπος Ζωής: Διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους, τακτική σωματική άσκηση, μεσογειακή διατροφή και περιορισμός του αλκοόλ και του καπνίσματος.
Θυμηθείτε: Η πρόληψη δεν είναι πράξη φόβου, αλλά πράξη φροντίδας προς τον εαυτό μας. Ελέγξτε το κινητό σας για το SMS ή μπείτε στο proliptikes.gov.gr και κλείστε το ραντεβού σας σήμερα!
Βιβλιογραφικές Αναφορές
International Agency for Research on Cancer. (2024). Greece: Fact sheets. Global Cancer Observatory (GLOBOCAN). World Health Organization. https://gco.iarc.who.int/today/data/factsheets/populations/300-greece-fact-sheets.pdf
Eurostat. (2026, October 2). Breast cancer screening in the EU: A snapshot. European Commission. https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/w/edn-20261002-1
Toska, A., Pappa, E., Goula, A., Kontodimopoulos, N., & Niakas, D. (2025). Knowledge, attitudes, and barriers regarding breast cancer screening among women in Greece using the BCSBQ-12 tool. PubMed Central (PMC), PMC12118008.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12118008/ Υπουργείο Υγείας. (2026, Οκτώβριος 13). Συνεχίζεται το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ»: Δωρεάν προληπτικές εξετάσεις μαστού με ένα απλό SMS [Δελτίο Τύπου].
Ελληνική Δημοκρατία, Υπουργείο Υγείας. https://www.moh.gov.gr/articles/ministry/grafeio-typoy/press-releases/14839-synexizetai-to-laquo-prolambanw-raquo-dwrean-prolhptikes-eksetaseis-mastoy-me-ena-aplo-sms

Η αξία της παύσης: Μικρές «διακοπές» ακόμη και μέσα στη θεραπεία.Ένα άρθρο για την αυτοφροντίδα στην διάρκεια της νόσου

Η αξία της παύσης: γιατί έχουμε ανάγκη να «διακόπτουμε» ακόμη και μέσα στη θεραπεία

Το καλοκαίρι είναι συνδεδεμένο με την έννοια των διακοπών. Εικόνες από θάλασσες, ταξίδια και στιγμές ανεμελιάς κατακλύζουν την καθημερινότητά μας, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η ξεκούραση προϋποθέτει μια βαλίτσα, έναν προορισμό και την απομάκρυνση από τις υποχρεώσεις.

Ωστόσο, για τους ογκολογικούς ασθενείς που είτε βρίσκονται σε θεραπεία, είτε αναρρώνουν από μια επέμβαση είτε περιμένουν τα αποτελέσματα εξετάσεων, οι διακοπές συχνά δεν είναι εφικτές. Οι ιατρικές επισκέψεις, οι θεραπείες, οι πιθανές παρενέργειες, η σωματική κόπωση ή ακόμη και η αβεβαιότητα για την πορεία της υγείας καθιστούν δύσκολο ή αδύνατο ένα ταξίδι.

Κι όμως, η ανάγκη για ξεκούραση δεν μειώνεται. Αντίθετα, γίνεται ακόμη πιο σημαντική.

Ίσως, λοιπόν, αξίζει να δώσουμε έναν διαφορετικό ορισμό στις διακοπές. Όχι ως μετακίνηση σε έναν άλλο τόπο, αλλά ως την ικανότητα να διακόπτουμε, έστω και για λίγο, τον αδιάκοπο κύκλο του άγχους, της αγωνίας και της συνεχούς εγρήγορσης που συνοδεύει μια σοβαρή ασθένεια, ως μια ευκαιρία ενθύμησης ότι η ζωή δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια – είναι ανάγκη

Η επιστημονική βιβλιογραφία των τελευταίων ετών δείχνει ότι ο άνθρωπος χρειάζεται περιόδους αποκατάστασης (recovery) για να διατηρεί την ψυχική και σωματική του ισορροπία. Δεν πρόκειται απλώς για «ξεκούραση», αλλά για μια διαδικασία κατά την οποία ο οργανισμός μειώνει τη φυσιολογική και ψυχολογική επιβάρυνση που προκαλεί το χρόνιο στρες.

Στην ψυχολογία χρησιμοποιείται ο όρος psychological detachment, δηλαδή η ψυχολογική αποστασιοποίηση από τις πηγές πίεσης. Αυτό σημαίνει ότι, ακόμη και για λίγη ώρα, ο άνθρωπος επιτρέπει στον εαυτό του να μη σκέφτεται διαρκώς ό,τι τον επιβαρύνει.

Οι Sonnentag, Binnewies και Mojza (2010) έδειξαν ότι η ψυχολογική αποστασιοποίηση σχετίζεται με μικρότερη συναισθηματική εξάντληση, καλύτερη διάθεση και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Αντίστοιχα, οι Fritz και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι όσοι καταφέρνουν να αποφορτίζονται ψυχικά εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ευεξίας, ενέργειας και λειτουργικότητας.

Παρότι οι συγκεκριμένες μελέτες πραγματοποιήθηκαν κυρίως σε εργαζόμενους, ο βασικός μηχανισμός αφορά κάθε άνθρωπο: όταν ο εγκέφαλος παραμένει διαρκώς σε κατάσταση συναγερμού, δυσκολεύεται να ανακτήσει τις δυνάμεις του.

Έτσι, οι μικρές αυτές παύσεις δεν έχουν αξία επειδή “ξεχνάμε” την ασθένεια, αλλά επειδή δίνουν στον εγκέφαλο την ευκαιρία να βγει, έστω προσωρινά, από τη συνεχή κατάσταση συναγερμού.

Όταν η ασθένεια καταλαμβάνει κάθε σκέψη

Η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στις ημέρες της θεραπείας. Συχνά επηρεάζει ολόκληρη την καθημερινότητα. Οι σκέψεις γύρω από τις εξετάσεις, τις ιατρικές αποφάσεις, τις αλλαγές στο σώμα, την εργασία, την οικογένεια και το μέλλον μπορεί να συνοδεύουν τον άνθρωπο από το πρωί μέχρι το βράδυ.

Η συνεχής αυτή ψυχική εγρήγορση είναι από μόνη της εξαντλητική.

Οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες του National Comprehensive Cancer Network (NCCN) αναγνωρίζουν ότι η ψυχολογική επιβάρυνση αποτελεί συχνό μέρος της εμπειρίας του καρκίνου και συνιστούν την ενσωμάτωση ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στη συνολική φροντίδα του ασθενούς. Αντίστοιχα, οι κατευθυντήριες οδηγίες της American Society of Clinical Oncology (Andersen et al., 2023) και της European Society for Medical Oncology (Grassi et al., 2023) υπογραμμίζουν ότι η φροντίδα της ψυχικής υγείας και της ποιότητας ζωής αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ογκολογικής αντιμετώπισης.

Οι διακοπές δεν είναι πάντα ένα ταξίδι

Είναι εύκολο να πιστέψει κανείς ότι η ξεκούραση προϋποθέτει ένα ταξίδι. Ωστόσο, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι το μεγαλύτερο όφελος των διακοπών δεν οφείλεται απαραίτητα στον προορισμό, αλλά στην αλλαγή ρυθμού και στην απομάκρυνση από τις πηγές στρες.

Οι Nawijn και συνεργάτες (2010) διαπίστωσαν ότι οι άνθρωποι αισθάνονται μεγαλύτερη ευεξία λίγο πριν και κατά τη διάρκεια των διακοπών, όμως το αίσθημα αυτό συνήθως εξασθενεί σχετικά σύντομα μετά την επιστροφή τους.

Το εύρημα αυτό μας υπενθυμίζει κάτι ιδιαίτερα σημαντικό: η ψυχική ανανέωση δεν εξαρτάται αποκλειστικά από λίγες ημέρες διακοπών τον χρόνο, αλλά από τις μικρές στιγμές αποφόρτισης που μπορούμε να δημιουργούμε στην καθημερινότητά μας.

Για έναν άνθρωπο που βρίσκεται σε θεραπεία, αυτές οι στιγμές μπορεί να είναι ακόμη πιο πολύτιμες.

Τι σημαίνει «διακόπτω» ως ογκολογικός ασθενής;

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι αγνοώ την πραγματικότητα ή ότι σταματώ να φροντίζω την υγεία μου. Σημαίνει ότι επιτρέπω στον εαυτό μου να θυμηθεί, έστω και για λίγο, ότι η ζωή μου δεν είναι μόνο η ασθένεια.

Μπορεί να είναι:

  • λίγα λεπτά στο μπαλκόνι ή στον κήπο,
  • μια βόλτα στη φύση, όταν αυτό είναι εφικτό,
  • η ακρόαση αγαπημένης μουσικής,
  • η ανάγνωση ενός βιβλίου,
  • μια δημιουργική δραστηριότητα,
  • η επαφή με ανθρώπους που μας κάνουν να νιώθουμε ασφαλείς,
  • λίγα λεπτά ασκήσεων χαλάρωσης ή συνειδητής αναπνοής, εφόσον αυτές είναι κατάλληλες για την κατάσταση της υγείας μας.

Οι στιγμές αυτές δεν αλλάζουν τη διάγνωση. Μπορούν όμως να αλλάξουν την εμπειρία της ημέρας.

Η σημασία της ποιότητας ζωής

Στη σύγχρονη ογκολογία, η ποιότητα ζωής θεωρείται πλέον βασικός θεραπευτικός στόχος. Δεν αρκεί μόνο η αντιμετώπιση της νόσου· εξίσου σημαντικό είναι ο άνθρωπος να διατηρεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερη λειτουργικότητα, αυτονομία, συναισθηματική ισορροπία και αίσθηση νοήματος.

Η σημασία αυτή αποτυπώνεται και στο πλαίσιο αξιολόγησης της αξίας των αντικαρκινικών θεραπειών που ανέπτυξε η American Society of Clinical Oncology (ASCO)(Schnipper et al., 2015). Σύμφωνα με αυτό, η αξία μιας θεραπείας δεν καθορίζεται αποκλειστικά από την αποτελεσματικότητά της, αλλά συνυπολογίζει την τοξικότητα, την επίδρασή της στην ποιότητα ζωής, καθώς και τις προσωπικές προτεραιότητες και προτιμήσεις του ίδιου του ασθενούς. Με αυτόν τον τρόπο αναδεικνύεται η σημασία μιας εξατομικευμένης, ασθενοκεντρικής φροντίδας, στην οποία η καθημερινή εμπειρία του ανθρώπου αποτελεί ουσιαστικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι μικρές στιγμές παύσης, η διατήρηση ευχάριστων δραστηριοτήτων και η σύνδεση με όσα προσφέρουν χαρά δεν αποτελούν μια δευτερεύουσα πτυχή της καθημερινότητας, αλλά ουσιαστικά στοιχεία που συμβάλλουν στη διατήρηση της ποιότητας ζωής. Δεν αποτελούν πολυτέλεια, ένδειξη αδυναμίας ή προσπάθεια αποφυγής της πραγματικότητας αλλά μορφές φροντίδας του εαυτού.

Το ίδιο ισχύει και για τους οικογενειακούς φροντιστές, οι οποίοι συχνά βιώνουν υψηλά επίπεδα ψυχικής και σωματικής επιβάρυνσης. Το να αφιερώσουν λίγο χρόνο στη δική τους ξεκούραση δεν είναι εγωισμός· είναι προϋπόθεση για να συνεχίσουν να στηρίζουν ουσιαστικά τον άνθρωπό τους.

Η αξία μιας μικρής παύσης

Η εμπειρία του καρκίνου συχνά επεκτείνεται πέρα από τα όρια της νόσου, επηρεάζοντας την εικόνα που έχει ο άνθρωπος για τον εαυτό του, τους κοινωνικούς του ρόλους και την καθημερινότητά του. Η έντονη ψυχολογική επιβάρυνση και η αβεβαιότητα μπορεί να οδηγήσουν ώστε η ασθένεια να καταλαμβάνει ολοένα και μεγαλύτερο χώρο στη ζωή του ατόμου.

Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία φαίνεται να διαδραματίζει η ψυχοογκολογική εκπαίδευση (psycho-oncological education) που ως στόχο έχει να βοηθήσει τους ασθενείς και τους οικογενειακούς φροντιστές να κατανοήσουν τις φυσιολογικές συναισθηματικές αντιδράσεις που συνοδεύουν τη διάγνωση και τη θεραπεία, να αναπτύξουν αποτελεσματικότερες στρατηγικές αντιμετώπισης και να συμμετέχουν ενεργά στις θεραπευτικές αποφάσεις. Με τον τρόπο αυτό, ενισχύεται το αίσθημα ελέγχου και αυτοαποτελεσματικότητας, ενώ παράλληλα διατηρείται η αίσθηση ότι ο άνθρωπος εξακολουθεί να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του (Meggiolaro et al., 2016; Mehnert et al., 2018).

Όταν η υγεία δεν επιτρέπει ένα ταξίδι, είναι εύκολο να αισθανθεί κανείς ότι στερείται κάτι σημαντικό. Ωστόσο, ίσως η ουσία των διακοπών να μην βρίσκεται στην απόσταση που διανύουμε, αλλά στην απόσταση που επιτρέπουμε στον εαυτό μας να πάρει από το άγχος.

Το «διακόπτω» δεν σημαίνει ότι σταματώ να είμαι ασθενής. Σημαίνει ότι, έστω και για λίγο, επιτρέπω στον εαυτό μου να είναι κάτι περισσότερο από την ασθένειά του. Ίσως, τελικά, οι πιο ουσιαστικές διακοπές να μην είναι αυτές που μας οδηγούν μακριά από το σπίτι, αλλά εκείνες που μας επιτρέπουν να ξεκουράσουμε το σώμα, να ηρεμήσουμε το μυαλό και να στραφούμε με περισσότερη φροντίδα προς τον εαυτό μας.

Βιβλιογραφία

Andersen, B. L., Lacchetti, C., Ashing, K., et al. (2023). Management of Anxiety and Depression in Adult Survivors of Cancer: ASCO Guideline Update. Journal of Clinical Oncology, 41(18), 3426–3453. https://doi.org/10.1200/JCO.23.00293

Fritz, C., Yankelevich, M., Zarubin, A., & Barger, P. (2010). Happy, healthy and productive: The role of detachment from work during nonwork time. Journal of Applied Psychology, 95(5), 977–981. https://doi.org/10.1037/a0019462

Grassi, L., Caruso, R., Riba, M. B., et al. (2023). Anxiety and depression in adult cancer patients: ESMO Clinical Practice Guideline. ESMO Open, 8(2), 101155. https://doi.org/10.1016/j.esmoop.2023.101155

Meggiolaro, E., Berardi, M. A., Andritsch, E., Nanni, M. G., Sirgo, A., Samorì, E., et al. (2016). Cancer patients’ emotional distress, coping styles and perception of doctor–patient interaction in European cancer settings. Palliative & Supportive Care, 14(3), 204–211. https://doi.org/10.1017/S1478951515000760

Mehnert, A., Hartung, T. J., Friedrich, M., Vehling, S., Brähler, E., Härter, M., et al. (2018). One in two cancer patients is significantly distressed: Prevalence and indicators of distress. Psycho-Oncology, 27(1), 75–82. https://doi.org/10.1002/pon.4464

National Comprehensive Cancer Network (NCCN). (2025). NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology (NCCN Guidelines®): Distress Management.

Nawijn, J., Marchand, M. A., Veenhoven, R., & Vingerhoets, A. J. (2010). Vacationers happier, but most not happier after a holiday. Applied Research in Quality of Life, 5(1), 35–47. https://doi.org/10.1007/s11482-009-9091-9

Schnipper, L. E., Davidson, N. E., Wollins, D. S., et al. (2015). American Society of Clinical Oncology Statement: A Conceptual Framework to Assess the Value of Cancer Treatment Options. Journal of Clinical Oncology, 33(23), 2563–2577. https://doi.org/10.1200/JCO.2015.61.6706

Sonnentag, S., Binnewies, C., & Mojza, E. J. (2010). Staying well and engaged when demands are high: The role of psychological detachment. Journal of Applied Psychology, 95(5), 965–976. https://doi.org/10.1037/a0020032

 

Μπάρκα Μαρίλια

Φοιτήτρια Ψυχολογίας

Εθελόντρια Κάπα3

www.linkedin.com/in/maria-garyfalia-marilia-barka-03825a409

“MYRTO AI Health Innovation Lab”. Η Μυρτώ περνά σε κύκλο επιστημονικής δοκιμής, ανατροφοδότησης και συλλογικής μάθησης

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Η «Μυρτώ» υπό επιστημονική αξιολόγηση: διαφάνεια, τεκμηρίωση και ανθρώπινη εποπτεία στην κοινωνική πλοήγηση των ογκολογικών ασθενών

Ολοκληρώθηκε το πρώτο κλειστό επιστημονικό εργαστήριο δοκιμής του Ψηφιακού Πλοηγού Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων

Αθήνα, 6 Ιουλίου 2026

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε το πρώτο κλειστό επιστημονικό εργαστήριο δοκιμής και αξιολόγησης της «Μυρτώς» – του Ψηφιακού Πλοηγού Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων του Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3.

Η συνάντηση οργανώθηκε από το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 με την υποστήριξη του Κολλεγίου René Descartes – Cnam, και συμμετοχή της SimasiaAI, και  λειτούργησε ως ένα δυναμικό εργαστήριο επιστημονικής συνδιαμόρφωσης, με τη συμμετοχή εξειδικευμένων επαγγελματιών από τους χώρους της υγείας, της κοινωνικής φροντίδας, της πληροφορικής και της προστασίας προσωπικών δεδομένων.

Η διαδικασία είχε κλειστό και αυστηρά δοκιμαστικό χαρακτήρα και δεν αποτέλεσε δημόσια παρουσίαση ολοκληρωμένου προϊόντος. Στόχος της ήταν η αξιολόγηση της συμπεριφοράς της εφαρμογής μέσα από υποθετικά και πλήρως ανωνυμοποιημένα σενάρια, η καταγραφή ορθών απαντήσεων και αστοχιών και η αξιοποίηση της ανατροφοδότησης των ειδικών για την επόμενη φάση ανάπτυξης. 

Το έργο «Μυρτώ – Πλοηγός Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων» αναπτύσσεται ως ένα ψηφιακό σύστημα κοινωνικής πλοήγησης βασισμένο στη γνώση, με προσανατολισμό στις αρχές της εξηγήσιμης, διαφανούς και ανθρωποκεντρικής Τεχνητής Νοημοσύνης.

Στόχος του είναι να μετατρέπει σύνθετες νομοθετικές, διοικητικές και κοινωνικές πληροφορίες σε σαφή, τεκμηριωμένη και πρακτικά αξιοποιήσιμη καθοδήγηση για ογκολογικούς ασθενείς, φροντιστές και πολίτες.

Η «Μυρτώ» δεν αντικαθιστά την επαγγελματική, κοινωνική, νομική ή ιατρική κρίση. Λειτουργεί ως υποστηρικτικό εργαλείο πληροφόρησης και πλοήγησης, με σαφή όρια λειτουργίας, ανθρώπινη εποπτεία και δυνατότητα παραπομπής στις αρμόδιες υπηρεσίες και στους επαγγελματίες του Κάπα3.

Το πρόγραμμα υλοποιείται με την υποστήριξη του ΤΙΜΑ Κοινωφελούς Ιδρύματος.

Από την πληροφορία στην κατανοητή γνώση

Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου παρουσιάστηκε η ανάγκη που οδήγησε στη δημιουργία της «Μυρτώς», καθώς και τα πραγματικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι ασθενείς και οι φροντιστές όταν καλούνται να αναζητήσουν πληροφορίες για κοινωνικά δικαιώματα, παροχές και διοικητικές διαδικασίες.Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην αντιμετώπιση του ψηφιακού και πληροφοριακού αποκλεισμού. Η «Μυρτώ» σχεδιάζεται ώστε να μετατρέπει την κατακερματισμένη και συχνά δυσνόητη πληροφορία σε απλή, δομημένη και κατανοητή καθοδήγηση.

Θεματικά εξειδικευμένη και επιμελημένη βάση γνώσης

Η τεχνική ομάδα/συνεργάτης του έργου SimasiaAI, παρουσίασε τον τρόπο λειτουργίας της εφαρμογής και την αρχιτεκτονική ανάκτησης και σύνθεσης της πληροφορίας.Η «Μυρτώ» αξιοποιεί έναν υβριδικό μηχανισμό αναζήτησης, ο οποίος συνδυάζει τεχνικές ανάκτησης κειμένου και σημασιολογικής αναζήτησης, με στόχο να εντοπίζει την πληροφορία που σχετίζεται περισσότερο με το ερώτημα του χρήστη.Η εφαρμογή λειτουργεί πάνω σε μια θεματικά εξειδικευμένη και επιμελημένη βάση γνώσης. 

Κεντρικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η ιχνηλασιμότητα της πληροφορίας, δηλαδή η δυνατότητα σύνδεσης μιας απάντησης με την πηγή στην οποία βασίζεται. Η αξιοποίηση επικυρωμένων πηγών  περιορίζει τον κίνδυνο μη τεκμηριωμένων απαντήσεων και επιτρέπει τον εντοπισμό, τον έλεγχο και τη διόρθωση προβλημάτων σε μια διαδικασία με συνεχή συντήρηση, τακτική επικαιροποίηση και προσαρμογή στις μεταβαλλόμενες οδηγίες και κανονιστικές απαιτήσεις. 

Εξηγησιμότητα και ανθρώπινα κατανοητές απαντήσεις

Στο επίκεντρο της αξιολόγησης δεν βρέθηκε μόνο το κατά πόσο η «Μυρτώ» ανακτά τη σωστή πληροφορία, αλλά και το κατά πόσο μπορεί να την παρουσιάζει με τρόπο σαφή, κατανοητό και εννοιολογικά συνεκτικό.Η προσέγγιση αυτή ενισχύει την εμπιστοσύνη, την υπεύθυνη χρήση του εργαλείου και την ουσιαστική ενδυνάμωση του πολίτη μέσα σε ένα εργαλείο παραγωγής απαντήσεων, που υποστηρίζει ένα  διαφανές, τεκμηριωμένο και ανθρώπινα εποπτευόμενο οικοσύστημα γνώσης, στο οποίο κάθε πληροφορία  είναι κατανοητή, ελέγξιμη και συνδεδεμένη με την πηγή της.

Προστασία δεδομένων και συμμόρφωση ήδη από τον σχεδιασμό

Η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η κανονιστική συμμόρφωση ενσωματώνονται ήδη από το στάδιο σχεδιασμού της εφαρμογής, σύμφωνα με τις αρχές της προστασίας δεδομένων εξ ορισμού και από τον σχεδιασμό.Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου χρησιμοποιήθηκαν αποκλειστικά υποθετικά ή πλήρως ανωνυμοποιημένα περιστατικά. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις αρχές της ελαχιστοποίησης των δεδομένων, της ανωνυμοποίησης και της ασφαλούς επεξεργασίας. Οι αρχές αυτές συνδέονται με τις σύγχρονες απαιτήσεις για υπεύθυνη ανάπτυξη συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, προστασία ειδικών κατηγοριών δεδομένων και συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. 

Ζωντανή δοκιμή υποθετικών σεναρίων

Οι επαγγελματίες που συμμετείχαν στο εργαστήριο δοκίμασαν την εφαρμογή ατομικά και σε μικρές ομάδες, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά υποθετικά και πλήρως ανωνυμοποιημένα περιστατικά. Η δοκιμή βασίστηκε σε μια προσέγγιση αξιολόγησης της συμπεριφοράς του συστήματος, εξετάζοντας όχι μόνο αν η τελική απάντηση ήταν ορθή, αλλά και αν η συνολική λειτουργία της εφαρμογής ήταν ασφαλής, κατανοητή και κατάλληλη για το συγκεκριμένο αίτημα.

Διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας μέσω ΚΕΠΑ

Σε ένα από τα βασικά σενάρια, η «Μυρτώ» κλήθηκε να καθοδηγήσει υποθετικό ασθενή που δεν γνώριζε πώς να ξεκινήσει τη διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας μέσω ΚΕΠΑ. Το σύστημα ανέκτησε τα βασικά βήματα της διαδικασίας, οργάνωσε την πληροφορία σε κατανοητή μορφή και παρείχε σχετικές παραπομπές στις πηγές.

Οι συμμετέχοντες αξιολόγησαν:

  • την ακρίβεια της πληροφορίας,
  • την πληρότητα των βημάτων,
  • τη σαφήνεια της γλώσσας,
  • και την πρακτική χρησιμότητα της απάντησης.

Μετακίνηση από την Περιφέρεια για θεραπεία

Σε δεύτερο σενάριο εξετάστηκε η περίπτωση ογκολογικού ασθενούς που χρειάζεται να μετακινηθεί από την Περιφέρεια προς άλλο τόπο για θεραπεία. Η εφαρμογή εντόπισε σχετικές κατηγορίες κοινωνικοοικονομικής υποστήριξης και παροχών και παρουσίασε τα πιθανά επόμενα βήματα στον χρήστη.

Η δοκιμή επέτρεψε την αξιολόγηση:

  • της ορθής αναγνώρισης του αιτήματος,
  • της σύνδεσης διαφορετικών δικαιωμάτων και παροχών,
  • της πληρότητας των πηγών,
  • και της δυνατότητας παραπομπής στις κατάλληλες υπηρεσίες.

Παράλληλα, εξετάστηκαν και περιπτώσεις στις οποίες:

  • το ερώτημα ήταν ασαφές ή ελλιπές,
  • ο χρήστης δεν γνώριζε ποιο δικαίωμα έπρεπε να αναζητήσει,
  • απαιτούνταν διευκρινιστικές ερωτήσεις,
  • ζητούνταν ιατρική ή εξατομικευμένη νομική συμβουλή,
  • ή ήταν απαραίτητη η άμεση ανθρώπινη παρέμβαση.

Ένας συνεχής κύκλος επιστημονικής ανατροφοδότησης

Η συνάντηση ολοκληρώθηκε με συζήτηση επί των αποτελεσμάτων της δοκιμής, έλεγχο των τεχνικών καταγραφών και παρουσίαση των βασικών στατιστικών χρήσης της εφαρμογής.Οι παρατηρήσεις των συμμετεχόντων δεν αντιμετωπίζονται ως αποσπασματικά σχόλια, αλλά ως δομημένη επιστημονική ανατροφοδότηση για τη βελτίωση.  Δημιουργείται έτσι ένας κλειστός κύκλος μάθησης και ανατροφοδότησης, στον οποίο η τεχνολογία, η επιστημονική γνώση και η εμπειρία των επαγγελματιών αλληλεπιδρούν διαρκώς. Η συνεχής συμμετοχή ειδικών και η ενσωμάτωση δομημένης ανατροφοδότησης θεωρούνται κρίσιμες για την ενίσχυση της διαφάνειας, της αξιοπιστίας και της εμπιστοσύνης σε συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης που χρησιμοποιούνται σε ευαίσθητα πεδία. 

Η διεπιστημονική ομάδα του έργου

Την ανάπτυξη, την επιστημονική τεκμηρίωση και την κανονιστική συμμόρφωση της «Μυρτώς» υποστηρίζει διεπιστημονική ομάδα από τους χώρους της διοίκησης υπηρεσιών υγείας, της πληροφορικής, της προστασίας προσωπικών δεδομένων, της γλωσσικής τεχνολογίας και της ανάπτυξης λογισμικού. Στο εργάστηριο συμμετείχαν

η Ευαγγελή Μπίστα Co-founder Κάπα3 – Υπεύθυνη Στρατηγικών Συνεργασιών, Αριστέα Αρχοντίδου, Μηχανικός Βιομηχανικής Πληροφορικής με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Πολιτική Υγείας και τον Σχεδιασμό Υπηρεσιών Υγείας, η Αναστασία Βλαχοπούλου δικηγόρος, μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, με εξειδίκευση στην προστασία προσωπικών δεδομένων. Δημήτρης Παπαδάκης Co-founder και Sales Manager – SimasiaAI, Project Manager στο έργο «Μυρτώ», Γιάννης Μπαρούς, Co-founder & CTO, SimasiaAI PhD candidate στην Επιστήμη Υπολογιστών με βάση το San Francisco,που έχει αναλάβει το τεχνικό κομμάτι: πώς το σύστημα βρίσκει τη σωστή πληροφορία, πώς τη συνδέει με αξιόπιστες πηγές και πώς δίνει απαντήσεις που είναι τεκμηριωμένες, χρήσιμες και ασφαλείς.

Σχετικά με το Κάπα3

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 είναι ένας φορέας κοινωνικής υποστήριξης, ενημέρωσης και πλοήγησης για ογκολογικούς ασθενείς, επιβιώσαντες, φροντιστές και τις οικογένειές τους. Στόχος του είναι να συμβάλει στην ισότιμη πρόσβαση στην ογκολογική φροντίδα, στην κοινωνική προστασία και στα δικαιώματα που συνδέονται με την εμπειρία του καρκίνου. Καθημερινά υποστηρίζει ανθρώπους που έρχονται αντιμέτωποι όχι μόνο με τη νόσο, αλλά και με ένα σύνολο πρακτικών, διοικητικών, κοινωνικών και ψυχοσυναισθηματικών προκλήσεων. Μέσα από εξατομικευμένη κοινωνική καθοδήγηση, ο φορέας βοηθά ασθενείς και φροντιστές να ενημερωθούν για τα δικαιώματά τους, να κατανοήσουν διαθέσιμες παροχές και υπηρεσίες, να προσανατολιστούν σε διοικητικές διαδικασίες και να συνδεθούν με τις κατάλληλες δομές υποστήριξης.

Οι βασικοί άξονες δράσης του Κάπα3 περιλαμβάνουν την ενημέρωση για κοινωνικά και ασφαλιστικά δικαιώματα, την υποστήριξη στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας, την καθοδήγηση για παροχές και διαδικασίες, την ενδυνάμωση ασθενών και φροντιστών, καθώς και τη διασύνδεση με επαγγελματίες, φορείς και κοινότητες.

 Στο πλαίσιο της ψηφιακής του στρατηγικής, το Κάπα3 αναπτύσσει εργαλεία ψηφιακής ενδυνάμωσης και κοινωνικής πλοήγησης, όπως η «Μυρτώ», ο Ψηφιακός Πλοηγός Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων. Η «Μυρτώ» σχεδιάζεται για να μετατρέπει σύνθετες νομοθετικές, διοικητικές και κοινωνικές πληροφορίες σε σαφή και τεκμηριωμένη καθοδήγηση για ογκολογικούς ασθενείς, φροντιστές και πολίτες, πάντα με ανθρώπινη εποπτεία, διαφάνεια και σεβασμό στα όρια της τεχνολογίας.

Η φιλοσοφία του Κάπα3 βασίζεται στην αρχή ότι η φροντίδα δεν περιορίζεται στην ιατρική πράξη. Περιλαμβάνει την πρόσβαση στην πληροφορία, την κοινωνική προστασία, την ψυχοκοινωνική στήριξη, την αξιοπρέπεια, την ενδυνάμωση και τη δυνατότητα κάθε ανθρώπου να γνωρίζει και να διεκδικεί τα δικαιώματά του.

Μέσα από συνεργασίες με επαγγελματίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας, πανεπιστημιακούς και ερευνητικούς φορείς, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, δημόσιες δομές, εθελοντές και κοινότητες, το Κάπα3 επιδιώκει να δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στον ασθενή, την πληροφορία, τις υπηρεσίες και την πραγματική πρόσβαση.

 

Δείτε φωτογραφικό υλικό εδώ :

Περισσότερες πληροφορίες:
www.kapa3.gr

info@kapa3.gr

📍Αθήνα: Κωστή Παλαμά 13, 3ος όροφος, (09:00 – 17:00)
📍Kosti Palama 13,11141 Athina
☎️210 5221424
📱6906265170

Ανοσοθεραπεία: Η Επανάσταση που Συνεχίζει να Αλλάζει την Αντιμετώπιση του Καρκίνου

Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η ανοσοθεραπεία έχει μεταμορφώσει το τοπίο της ογκολογίας, προσφέροντας νέες δυνατότητες θεραπείας σε χιλιάδες ασθενείς παγκοσμίως. Από μια πολλά υποσχόμενη επιστημονική ιδέα, εξελίχθηκε σε έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της σύγχρονης αντιμετώπισης του καρκίνου.

Σύμφωνα με την έκθεση Cancer Immunotherapy Insights & Impact Report 2026 του Cancer Research Institute, από το 2011 έως το 2025 εγκρίθηκαν συνολικά 156 ανοσοθεραπείες από τον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA), επιβεβαιώνοντας τη δυναμική και τη διαρκή ανάπτυξη του πεδίου. Οι περισσότερες από αυτές τις θεραπείες βασίζονται στους λεγόμενους «αναστολείς σημείων ελέγχου» (immune checkpoint inhibitors), οι οποίοι ενεργοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να αναγνωρίζει και να επιτίθεται στα καρκινικά κύτταρα.

Η ανοσοθεραπεία λειτουργεί διαφορετικά από τις παραδοσιακές θεραπείες, όπως η χημειοθεραπεία ή η ακτινοθεραπεία. Αντί να στοχεύει άμεσα τον όγκο, ενισχύει τους φυσικούς αμυντικούς μηχανισμούς του οργανισμού, βοηθώντας το ανοσοποιητικό σύστημα να αναγνωρίσει και να καταπολεμήσει τον καρκίνο. Για πολλούς ασθενείς, η προσέγγιση αυτή έχει οδηγήσει σε μεγαλύτερη επιβίωση, καλύτερο έλεγχο της νόσου και βελτίωση της ποιότητας ζωής.

Το 2025 καταγράφηκαν δεκατρείς νέες εγκρίσεις ανοσοθεραπειών, ενώ για πρώτη φορά ασθενείς με καρκίνο του πρωκτού απέκτησαν εγκεκριμένη ανοσοθεραπευτική επιλογή. Παράλληλα, νέες μορφές χορήγησης, όπως οι υποδόριες θεραπείες, κάνουν τη θεραπεία πιο εύκολη και προσβάσιμη για τους ασθενείς.

Η έρευνα συνεχίζει να εξελίσσεται με ταχείς ρυθμούς. Νέα φάρμακα και καινοτόμες προσεγγίσεις στοχεύουν να ξεπεράσουν τους μηχανισμούς με τους οποίους ο καρκίνος «κρύβεται» από το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι επιστήμονες διερευνούν νέους στόχους, νέους συνδυασμούς θεραπειών και πιο εξατομικευμένες παρεμβάσεις, με στόχο να αυξηθεί ο αριθμός των ασθενών που μπορούν να ωφεληθούν από την ανοσοθεραπεία.

Παρόλο που δεν ανταποκρίνονται όλοι οι ασθενείς με τον ίδιο τρόπο και εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις, η ανοσοθεραπεία αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προόδους στην ιστορία της ογκολογίας. Η συνεχής πρόοδος της επιστημονικής έρευνας δημιουργεί βάσιμες ελπίδες ότι τα επόμενα χρόνια ακόμη περισσότεροι άνθρωποι θα έχουν πρόσβαση σε αποτελεσματικότερες και πιο εξατομικευμένες θεραπείες.

Στο ΚΑΠΑ3, αναγνωρίζουμε τη σημασία της ενημέρωσης και της ευαισθητοποίησης γύρω από τις σύγχρονες εξελίξεις στην ογκολογία. Η γνώση αποτελεί σημαντικό εργαλείο ενδυνάμωσης για τους ασθενείς, τις οικογένειές τους και όλους όσοι βρίσκονται δίπλα τους στη διαδρομή της νόσου.

Source: https://www.cancerresearch.org/cancer-immunotherapy-report-2026

Μάιος, Μήνας Ευαισθητοποίησης για το Μελάνωμα: Πρόληψη, ενημέρωση και έγκαιρη διάγνωση

Ο Μάιος έχει καθιερωθεί διεθνώς ως Μήνας Ευαισθητοποίησης για το Μελάνωμα και τον καρκίνο του δέρματος, με στόχο την ενημέρωση του κοινού σχετικά με την πρόληψη, την προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία και την έγκαιρη διάγνωση.

Ο καρκίνος του δέρματος αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου παγκοσμίως, με το μελάνωμα να είναι η πιο επιθετική μορφή του. Παρότι αντιστοιχεί σε μικρότερο ποσοστό των περιστατικών, ευθύνεται για τη μεγαλύτερη αναλογία θανάτων από καρκίνο του δέρματος.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, το 2020 καταγράφηκαν περίπου 325.000 νέα περιστατικά μελανώματος και περίπου 57.000 θάνατοι, με τις προβλέψεις να δείχνουν σημαντική αύξηση τα επόμενα χρόνια, αν δεν ενισχυθούν οι δράσεις πρόληψης και ενημέρωσης.

Στην Ευρώπη, το μελάνωμα συγκαταλέγεται στους πιο συχνούς καρκίνους, με περισσότερα από 100.000 νέα περιστατικά ετησίως, ενώ ευθύνεται για πάνω από 15.000 θανάτους κάθε χρόνο.
Η επίπτωση είναι υψηλότερη στις χώρες της Βόρειας και Δυτικής Ευρώπης, ενώ συνολικά στην Ευρώπη η υπεριώδης ακτινοβολία εκτιμάται ότι ευθύνεται για τη μεγάλη πλειονότητα των περιστατικών μελανώματος.

Η υπερβολική έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία (UV) — είτε από τον ήλιο είτε από τεχνητές πηγές όπως τα solarium — αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου. Η πρόληψη παραμένει κρίσιμη, καθώς μεγάλο ποσοστό των περιστατικών θα μπορούσε να αποφευχθεί με σωστή προστασία από τον ήλιο.

Στην Ελλάδα, όπως και σε άλλες χώρες της Νότιας Ευρώπης, η αυξημένη ηλιοφάνεια καθιστά ιδιαίτερα σημαντική την ενημέρωση του πληθυσμού. Η έγκαιρη αναγνώριση αλλαγών σε σπίλους (ελιές), η αυτοεξέταση του δέρματος και ο τακτικός δερματολογικός έλεγχος αποτελούν βασικά εργαλεία πρόληψης.

Τα τελευταία χρόνια, η επιστημονική κοινότητα επισημαίνει ότι η πρώιμη διάγνωση οδηγεί σε πολύ υψηλά ποσοστά επιβίωσης, ενώ αντίθετα η καθυστερημένη διάγνωση συνδέεται με πιο επιθετική πορεία της νόσου. Σε πρώιμα στάδια, το μελάνωμα είναι σε μεγάλο βαθμό ιάσιμο, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της ενημέρωσης.

Η προστασία από τον ήλιο παραμένει το πιο αποτελεσματικό μέτρο πρόληψης: αντηλιακό, αποφυγή έκθεσης τις ώρες έντονης ακτινοβολίας, καπέλο και κατάλληλη ενδυμασία μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο.

Ο Μήνας Ευαισθητοποίησης για το Μελάνωμα υπενθυμίζει ότι η φροντίδα του δέρματος δεν είναι απλώς θέμα αισθητικής, αλλά ουσιαστικό κομμάτι της πρόληψης και της συνολικής υγείας.

Διαβάστε επίσης το άρθρο του ΚΑΠΑ3 για τον Μήνα Ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο της Ουροδόχου Κύστης.

Πηγές

  • World Health Organization (WHO)
  • International Agency for Research on Cancer (IARC) – GLOBOCAN
  • European Cancer Information System (ECIS)
  • European Environment Agency (EEA)

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Μήνας Ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο της Ουροδόχου Κύστης: Ενημέρωση και πρόληψη

Ο Μάιος έχει καθιερωθεί διεθνώς ως Μήνας Ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο της Ουροδόχου Κύστης, με πρωτοβουλίες από διεθνείς οργανισμούς υγείας και συλλόγους ασθενών, με στόχο την ενημέρωση του κοινού, την προώθηση της πρόληψης και την ενίσχυση της έγκαιρης διάγνωσης.

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης συγκαταλέγεται στις συχνότερες μορφές καρκίνου παγκοσμίως, με εκατοντάδες χιλιάδες νέα περιστατικά κάθε χρόνο. Στην Ευρώπη, αποτελεί έναν από τους πιο συχνούς ουρολογικούς καρκίνους, με σημαντικά υψηλότερη επίπτωση στους άνδρες σε σχέση με τις γυναίκες.

Στην Ελλάδα, τα στοιχεία είναι ιδιαίτερα ανησυχητικά. Η χώρα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό εμφάνισης στη Νότια Ευρώπη, με περίπου 39,7 νέα περιστατικά ανά 100.000 άνδρες ετησίως. Όσον αφορά τη θνησιμότητα, εκτιμάται ότι περίπου 7–8 άνδρες ανά 100.000 χάνουν τη ζωή τους κάθε χρόνο από τη νόσο, κατατάσσοντας τη χώρα στις υψηλότερες θέσεις της περιοχής. Τα δεδομένα αυτά αναδεικνύουν τη σημασία της πρόληψης και της έγκαιρης παρέμβασης.

Πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται άνθρωποι — ασθενείς και οικογένειες που έρχονται αντιμέτωποι με μια σύνθετη και συχνά απαιτητική πραγματικότητα. Η ψυχολογική επιβάρυνση, αλλά και οι πρακτικές δυσκολίες της καθημερινότητας, αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της εμπειρίας της νόσου.

Ο σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου είναι το κάπνισμα, το οποίο ευθύνεται για μεγάλο ποσοστό των περιστατικών. Επιπλέον, η μακροχρόνια έκθεση σε χημικές ουσίες (ιδίως σε ορισμένους επαγγελματικούς χώρους), καθώς και χρόνιες φλεγμονές του ουροποιητικού συστήματος, μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου.

Η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική. Το πιο συχνό σύμπτωμα είναι η παρουσία αίματος στα ούρα (αιματουρία), ακόμη και χωρίς πόνο. Άλλα πιθανά σημάδια περιλαμβάνουν συχνοουρία, αίσθημα καύσου κατά την ούρηση ή επιτακτική ανάγκη για ούρηση. Αν και τα συμπτώματα αυτά μπορεί να σχετίζονται και με άλλες παθήσεις, δεν θα πρέπει να αγνοούνται.

Όταν ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης διαγνωστεί σε αρχικό στάδιο, τα ποσοστά επιβίωσης είναι υψηλά, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης. Ωστόσο, η νόσος χαρακτηρίζεται από συχνές υποτροπές, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη συστηματική παρακολούθηση των ασθενών ακόμη και μετά τη θεραπεία.

Η πρόληψη παραμένει βασικός πυλώνας. Η διακοπή του καπνίσματος, η μείωση της έκθεσης σε επιβλαβείς χημικές ουσίες και η ευαισθητοποίηση γύρω από τα συμπτώματα μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη μείωση του κινδύνου.

Στην Ελλάδα, δράσεις ενημέρωσης υλοποιούνται και με τη συμμετοχή επιστημονικών φορέων, όπως η Ελληνική Ερευνητική Ομάδα Ουρο-Γεννητικού Καρκίνου (ΕΕΟΟΓΕΚ), συμβάλλοντας στην ευαισθητοποίηση του κοινού και την έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων.

Ο Μήνας Ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο της Ουροδόχου Κύστης αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να ανοίξει η συζήτηση γύρω από τη νόσο. Η ενημέρωση δεν είναι απλώς γνώση — είναι εργαλείο που μπορεί να οδηγήσει σε έγκαιρη διάγνωση, καλύτερη αντιμετώπιση και, τελικά, σε περισσότερες ζωές που σώζονται.

Πηγές:

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Χαρτογράφηση της αποδοτικότητας της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα: τι δείχνει η νέα έκθεση της All.Can Greece

Αποτελεσματικότητα της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα – Έκθεση All.Can Greece

Η αποτελεσματικότητα της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα αποτελεί σήμερα μία από τις πιο σύνθετες και επείγουσες προκλήσεις για το ελληνικό σύστημα υγείας — όχι μόνο ως προς την ιατρική του διάσταση, αλλά και ως προς το πώς οργανώνεται συνολικά η φροντίδα γύρω από τον ασθενή.

Στην Ελλάδα καταγράφονται περίπου 63.000 νέα περιστατικά καρκίνου κάθε χρόνο, ενώ οι θάνατοι ξεπερνούν τις 32.000 ετησίως. Παράλληλα, οι προβλέψεις δείχνουν αύξηση των περιστατικών κατά περίπου 23% έως το 2040, επιβεβαιώνοντας ότι η πίεση στο σύστημα δεν είναι συγκυριακή αλλά διαρκώς αυξανόμενη.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η All.Can Greece δημοσίευσε μια νέα έκθεση-ορόσημο με τίτλο «Χαρτογράφηση της αποτελεσματικότητας της φροντίδας του καρκίνου στην Ελλάδα», βασισμένη στην πιλοτική εφαρμογή του All.Can Action Guide για την αποτελεσματική φροντίδα του καρκίνου.

Η έκθεση δεν επιχειρεί απλώς να περιγράψει την κατάσταση. Επιχειρεί να τη μετρήσει, να τη χαρτογραφήσει και — κυρίως — να αναδείξει πού ακριβώς “χάνει” αποτελεσματικότητα το σύστημα.

Αποτελεσματικότητα της ογκολογικής φροντίδας στην Ελλάδα: καθυστερήσεις στη διαδρομή

Ένα από τα πιο καθαρά ευρήματα της μελέτης αφορά την καθυστέρηση στη διαδρομή του ασθενούς.

Παρά την ύπαρξη σύγχρονων υποδομών και εξειδικευμένων ογκολογικών κέντρων, σημαντικές καθυστερήσεις εξακολουθούν να καταγράφονται από την πρώτη υποψία έως τη διάγνωση και από τη διάγνωση έως την έναρξη θεραπείας.

Το πρόβλημα δεν είναι ένα και μοναδικό — είναι συστημικό:

  • κατακερματισμένες διαδρομές παραπομπής,
  • ελλιπής συντονισμός μεταξύ επιπέδων φροντίδας,
  • και απουσία σταθερών πρωτοκόλλων διαχείρισης.

Ακόμη πιο κρίσιμο είναι ότι δεν υπάρχει επαρκής, συστηματική παρακολούθηση των χρόνων αναμονής. Με άλλα λόγια, το σύστημα δεν διαθέτει πάντα τα δεδομένα που χρειάζεται για να “δει” πού καθυστερεί.

Ένα σύστημα που λειτουργεί σε κομμάτια

Η έκθεση αναδεικνύει επίσης έναν βαθύ κατακερματισμό στη φροντίδα.

Η πορεία του ασθενούς από την πρωτοβάθμια φροντίδα έως τα εξειδικευμένα ογκολογικά κέντρα δεν είναι πάντα σαφής, ούτε επαρκώς συντονισμένη. Οι παραπομπές συχνά εξαρτώνται από την εμπειρία του εκάστοτε γιατρού και όχι από ενιαία, καθορισμένα μονοπάτια.

Ένα από τα πιο σημαντικά κενά είναι η απουσία δομών πλοήγησης ασθενών (patient navigation). Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ο ασθενής και η οικογένειά του καλούνται να διαχειριστούν μόνοι τους μια ιδιαίτερα πολύπλοκη διαδρομή μέσα στο σύστημα υγείας — κάτι που εντείνει τις καθυστερήσεις αλλά και την ψυχολογική επιβάρυνση.

Την ίδια στιγμή, θετικό στοιχείο αποτελεί η λειτουργία των διεπιστημονικών ογκολογικών συμβουλίων (tumor boards), τα οποία συμβάλλουν στον συντονισμό της θεραπευτικής απόφασης. Ωστόσο, η απουσία συστηματικής αξιολόγησης της ποιότητάς τους αφήνει περιθώριο ασυνέπειας.

Παράλληλα, η ανάπτυξη των Comprehensive Cancer Centers θεωρείται μια από τις πιο ελπιδοφόρες εξελίξεις, αν και βρίσκεται ακόμη σε φάση εξέλιξης και χρειάζεται ισχυρότερο θεσμικό και οργανωτικό πλαίσιο.

Ο ασθενής στο επίκεντρο — αλλά όχι ακόμη πλήρως

Στον τομέα της ασθενοκεντρικής φροντίδας, η εικόνα είναι μικτή.

Η Ελλάδα έχει κάνει σημαντικά βήματα στην καταγραφή εμπειρίας και αποτελεσμάτων των ίδιων των ασθενών μέσω PROMs και PREMs, κάτι που αποτελεί θετική ευρωπαϊκή σύγκλιση και δείχνει πρόοδο στη χρήση ψηφιακών εργαλείων.

Ωστόσο, η πρόσβαση των ασθενών στα δικά τους δεδομένα παραμένει περιορισμένη, γεγονός που μειώνει την ενεργή συμμετοχή τους στις αποφάσεις για τη θεραπεία τους.

Επιπλέον, η ενημέρωση και εκπαίδευση των ασθενών δεν είναι συστηματικά ενταγμένη στη φροντίδα, ενώ η κοινή λήψη αποφάσεων (shared decision-making) εφαρμόζεται άνισα.

Τέλος, ένα από τα πιο υποτιμημένα κενά αφορά τη φροντίδα μετά την ενεργό θεραπεία. Η απουσία οργανωμένων προγραμμάτων επιβίωσης (survivorship care) αφήνει πολλούς ασθενείς χωρίς δομημένη μακροχρόνια παρακολούθηση.

Τι προτείνει η έκθεση

Με βάση τα ευρήματα, η All.Can Greece προτείνει μια σειρά από παρεμβάσεις που στοχεύουν σε πιο συνεκτικό και αποδοτικό σύστημα:

  • Δημιουργία ολοκληρωμένης εθνικής στρατηγικής για τον καρκίνο
  • Ενίσχυση της διακυβέρνησης και του συντονισμού μεταξύ όλων των επιπέδων φροντίδας
  • Υιοθέτηση τυποποιημένων κλινικών διαδρομών με σαφείς δείκτες χρόνου και ποιότητας
  • Στρατηγικό σχεδιασμό και ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού υγείας
  • Ανάπτυξη δομών πλοήγησης ασθενών
  • Επιτάχυνση και θεσμική ενίσχυση των Comprehensive Cancer Centers
  • Συστηματική χρήση δεδομένων και διαφάνειας στην απόδοση του συστήματος
  • Ενίσχυση της συμμετοχής των ασθενών στις αποφάσεις μέσω PROMs/PREMs και shared decision-making

Συμπέρασμα: ένα σύστημα με δυνατότητες που ακόμη δεν λειτουργούν ως σύνολο

Η Ελλάδα διαθέτει πολλά από τα βασικά δομικά στοιχεία για ένα σύγχρονο σύστημα ογκολογικής φροντίδας: υποδομές, επιστημονική επάρκεια, ψηφιακές δυνατότητες και πολιτική κινητικότητα.

Το πρόβλημα δεν είναι η απουσία τους — αλλά η έλλειψη σύνδεσης μεταξύ τους.

Η έκθεση της All.Can Greece αναδεικνύει ακριβώς αυτό: ένα σύστημα που έχει κομμάτια υψηλής ποιότητας, αλλά δεν λειτουργεί ακόμη με τη συνοχή που απαιτείται.

Σε μια νόσο όπως ο καρκίνος, η έλλειψη αυτής της συνοχής δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Είναι χρόνος. Είναι πρόσβαση. Είναι εμπειρία ασθενούς. Και τελικά είναι έκβαση.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο η ενίσχυση των επιμέρους δομών, αλλά η δημιουργία ενός πραγματικά ενιαίου συστήματος φροντίδας — όπου ο ασθενής δεν χρειάζεται να διαχειριστεί μόνος του τα κενά ανάμεσα στα κομμάτια.

Πηγή: Mapping-the-Efficiency-of-Cancer-Care-in-Greece-FINAL

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Κάπα3 και Καρκινάκι ενώνουν δυνάμεις για την υποστήριξη παιδιών, εφήβων και οικογενειών που ζουν με καρκίνο

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 ανακοινώνει τη νέα του συνεργασία με την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Καρκινάκι», με στόχο την ενίσχυση της ενημέρωσης, της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης και της ευαισθητοποίησης γύρω από τον παιδικό και εφηβικό καρκίνο, καθώς και τη στήριξη των οικογενειών που βιώνουν την εμπειρία της νόσου.

Το Καρκινάκι αποτελεί έναν εξειδικευμένο οργανισμό που δραστηριοποιείται στον χώρο του παιδικού και εφηβικού καρκίνου, εστιάζοντας στην έγκυρη ενημέρωση, στην ενδυνάμωση των γονέων και φροντιστών και στην καλλιέργεια ενός υποστηρικτικού πλαισίου γύρω από τα παιδιά και τους εφήβους που νοσούν. Μέσα από δράσεις ενημέρωσης και παρεμβάσεις σε επίπεδο κοινότητας, επιδιώκει να μειώσει το αίσθημα απομόνωσης που συχνά συνοδεύει τη διάγνωση, ενισχύοντας παράλληλα την κατανόηση και την κοινωνική ευαισθητοποίηση, καθώς και τη διασύνδεση των οικογενειών με διαθέσιμους πόρους υποστήριξης.

Στο πλαίσιο της συνεργασίας, οι δύο φορείς θα αναπτύξουν κοινές πρωτοβουλίες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, με έμφαση στη δημιουργία δράσεων που απευθύνονται τόσο σε οικογένειες όσο και σε επαγγελματίες υγείας και υποστήριξης. Προβλέπεται επίσης η συνδιοργάνωση ενημερωτικών εκδηλώσεων, η ανταλλαγή καλών πρακτικών, καθώς και η διερεύνηση συμμετοχής σε εθνικά και ευρωπαϊκά προγράμματα που ενισχύουν την ολιστική προσέγγιση στη φροντίδα των ασθενών, με έμφαση στη συνέχεια της υποστήριξης σε όλα τα στάδια της εμπειρίας της νόσου.

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 δραστηριοποιείται με στόχο την ενημέρωση, την καθοδήγηση και την ενδυνάμωση των ανθρώπων που επηρεάζονται από τον καρκίνο, προσφέροντας πρακτική υποστήριξη και πρόσβαση σε αξιόπιστη πληροφόρηση και υπηρεσίες. Παράλληλα, αναπτύσσει δράσεις που ενισχύουν την ενεργό συμμετοχή των ασθενών στη διαχείριση της υγείας τους και προωθεί ένα πιο προσβάσιμο και ανθρώπινο πλαίσιο φροντίδας.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Κάπα3 συμμετέχει και σε ευρωπαϊκές συνεργασίες που εστιάζουν στην ψυχοκοινωνική διάσταση της νόσου σε διαφορετικά στάδια ζωής, όπως το έργο MELODIC, το οποίο αφορά την ψυχική υγεία νέων ενηλίκων με εμπειρία καρκίνου. Η εμπειρία αυτή ενισχύει τη δυνατότητα του οργανισμού να αναγνωρίζει τις ανάγκες που διαμορφώνονται σε όλο το φάσμα της πορείας με τη νόσο, από την παιδική ηλικία έως την ενήλικη ζωή.

Η συνεργασία με το Καρκινάκι επιβεβαιώνει την κοινή προσέγγιση των δύο οργανισμών για την ενίσχυση ενός δικτύου υποστήριξης που δεν περιορίζεται στη θεραπευτική διαδικασία, αλλά επεκτείνεται στην καθημερινότητα των οικογενειών, στην ενημέρωση και στην ψυχοκοινωνική ενδυνάμωση, με στόχο μια πιο σταθερή και ουσιαστική παρουσία δίπλα στους ανθρώπους που το έχουν ανάγκη.

Το Δ.Τ. εδώ Δ.Τ. ΚΑΡΚΙΝΑΚΙ

Κείμενο: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Ψηφιακή πρόσβαση στα αποτελέσματα εξετάσεων: ένα σημαντικό δικαίωμα για τους ασθενείς

Η ψηφιακή πρόσβαση στα αποτελέσματα εξετάσεων αποτελεί πλέον ένα σημαντικό δικαίωμα για τους ασθενείς στην Ελλάδα, μετά από νέα ρύθμιση που ενισχύει τη χρήση του Ψηφιακού Αποθετηρίου Διαγνωστικών Εργαστηριακών Αποτελεσμάτων. Σύμφωνα με τη σχετική απόφαση που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ (Μάρτιος 2026), οι δημόσιες και ιδιωτικές μονάδες υγείας που συνεργάζονται με τον ΕΟΠΥΥ υποχρεούνται να καταχωρούν τα αποτελέσματα των διαγνωστικών εξετάσεων σε ψηφιακή μορφή, εντός συγκεκριμένου χρονικού πλαισίου.

Η αλλαγή αυτή δεν αφορά μόνο μια τεχνική διαδικασία ή μια διοικητική υποχρέωση των παρόχων υγείας. Στην πράξη, μεταφράζεται σε μια ουσιαστική ενίσχυση των δικαιωμάτων των ασθενών, καθώς διασφαλίζει ότι κάθε πολίτης μπορεί να έχει άμεση και οργανωμένη πρόσβαση στα ιατρικά του δεδομένα.

Πλέον, η ψηφιακή πρόσβαση στα αποτελέσματα εξετάσεων μειώνει την ανάγκη για φυσικά έγγραφα, εκτυπώσεις ή μετακινήσεις προς τα διαγνωστικά κέντρα. Αντίθετα, καταχωρούνται σε ένα ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον, το οποίο συνδέεται με τον Ατομικό Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας. Αυτό σημαίνει ότι οι ασθενείς μπορούν να έχουν συγκεντρωμένο το ιστορικό των εξετάσεών τους, μειώνοντας τον κίνδυνο απώλειας σημαντικών πληροφοριών.

Ιδιαίτερα για τους ανθρώπους που ζουν με καρκίνο, η εξέλιξη αυτή έχει ξεχωριστή σημασία. Η παρακολούθηση της νόσου συχνά περιλαμβάνει επαναλαμβανόμενες εξετάσεις, επισκέψεις σε διαφορετικούς γιατρούς και συνεχή αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Η άμεση πρόσβαση σε όλα τα δεδομένα διευκολύνει τη συνεργασία μεταξύ των επαγγελματιών υγείας και συμβάλλει σε πιο συντονισμένη και αποτελεσματική φροντίδα.

Επιπλέον, η υποχρέωση καταχώρισης των αποτελεσμάτων συνδέεται με τη διαδικασία αποζημίωσης από τον ΕΟΠΥΥ, γεγονός που ενισχύει τη διαφάνεια στο σύστημα υγείας. Με τον τρόπο αυτό, διασφαλίζεται ότι αποζημιώνονται μόνο οι εξετάσεις που έχουν πράγματι πραγματοποιηθεί, περιορίζοντας φαινόμενα καταχρήσεων και ενισχύοντας την αξιοπιστία των υπηρεσιών.

Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η διαχείριση των δεδομένων γίνεται με βάση το ισχύον πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων, διασφαλίζοντας την ιδιωτικότητα και την ασφάλεια των πληροφοριών των ασθενών.

Η μετάβαση σε ένα πιο ψηφιακό σύστημα υγείας δεν είναι απλώς μια τεχνολογική εξέλιξη. Είναι ένα βήμα προς ένα πιο ανθρώπινο, διαφανές και προσβάσιμο σύστημα φροντίδας, όπου ο ασθενής έχει ενεργό ρόλο και ουσιαστικό έλεγχο των δεδομένων που τον αφορούν.

Η ενίσχυση της ψηφιακής πρόσβασης στα αποτελέσματα εξετάσεων αποτελεί, τελικά, μια σημαντική πρόοδο προς την κατεύθυνση της ενδυνάμωσης των ασθενών και της βελτίωσης της ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας υγείας.

Πηγή: Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ΦΕΚ Β’ 1503/17.03.202

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3