Κατηγορία: Καινοτομία & Τεχνολογία

Έφηβοι και Νέοι Ενήλικες με Καρκίνο: Οι Αόρατες Ψυχοκοινωνικές Προκλήσεις και το MELODIC

Οι ιδιαίτερες ψυχοκοινωνικές προκλήσεις, τα «αόρατα» σημάδια δυσφορίας και η ολιστική απάντηση του ΚΑΠΑ3 μέσα από το ευρωπαϊκό πρόγραμμα MELODIC.

Η διάγνωση του καρκίνου στην εφηβεία ή στη νεαρή ενήλικη ζωή έρχεται συχνά σε μια περίοδο κατά την οποία η ζωή βρίσκεται σε ένα από τα πιο δημιουργικά και καθοριστικά της στάδια. Σπουδές, εργασία, συντροφικές σχέσεις, ανεξαρτησία, δημιουργία οικογένειας και σχεδιασμός του μέλλοντος βρίσκονται σε εξέλιξη. Μια διάγνωση καρκίνου μπορεί να διακόψει απότομα αυτή την πορεία, δημιουργώντας μια πραγματικότητα που συχνά είναι δύσκολο να κατανοήσουν ακόμη και οι ίδιοι οι νέοι άνθρωποι που τη βιώνουν.

Οι έφηβοι και νεαροί ενήλικες με καρκίνο, γνωστοί διεθνώς ως AYA (Adolescents and Young Adults), αποτελούν μια ιδιαίτερη πληθυσμιακή ομάδα στην ογκολογία. Οι ανάγκες τους δεν περιορίζονται στη θεραπεία της νόσου. Αφορούν την ταυτότητα, την αυτονομία, τις σχέσεις, τη σεξουαλικότητα, τη γονιμότητα, την εκπαίδευση, την εργασία, την οικονομική ασφάλεια και, κυρίως, την εικόνα που έχουν για το μέλλον τους και τον ίδιο τους τον εαυτό.

Όταν η ζωή «μπαίνει σε αναμονή»

Για έναν νέο άνθρωπο, η εμπειρία του καρκίνου μπορεί να δημιουργήσει την αίσθηση ότι η προσωπική του ζωή έχει σταματήσει, ενώ οι συνομήλικοί του συνεχίζουν να προχωρούν. Οι φίλοι σπουδάζουν, εργάζονται, ταξιδεύουν, δημιουργούν σχέσεις και οικογένειες, ενώ ο ίδιος μπορεί να βρίσκεται αντιμέτωπος με νοσηλείες, θεραπείες, κόπωση και περιορισμούς στην καθημερινότητα.

Η αλλαγή αυτή μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ψυχολογική του κατάσταση. Η κοινωνική απομόνωση, οι αλλαγές στην εικόνα σώματος, οι ανησυχίες για τη σεξουαλική ζωή και τις σχέσεις, αλλά και ο φόβος για πιθανές επιπτώσεις στη γονιμότητα αποτελούν ζητήματα που δεν είναι πάντοτε εύκολο να συζητηθούν με την οικογένεια ή ακόμη και με την ιατρική ομάδα.

Την ίδια στιγμή, η διακοπή των σπουδών ή της εργασίας μπορεί να δημιουργήσει οικονομική αβεβαιότητα και να επηρεάσει την αίσθηση ανεξαρτησίας. Έτσι, η επίδραση του καρκίνου δεν περιορίζεται στο σώμα. Επεκτείνεται στον τρόπο με τον οποίο ο νέος αντιλαμβάνεται τον εαυτό του και τη θέση του μέσα στην κοινωνία.

Η ψυχική δυσκολία δεν είναι πάντα εμφανής-Τα προειδοποιητικά σημάδια

Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που αναδεικνύονται είναι ότι η ψυχολογική δυσφορία στους AYA ασθενείς δεν είναι πάντοτε εύκολα αναγνωρίσιμη.

Μπορεί να εκφραστεί σε διάφορα στάδια της θεραπείας, ακόμα και μετά το τέλος της, μέσα από θυμό προς την ιατρική ομάδα, δυσπιστία απέναντι στη θεραπεία και τις ιατρικές οδηγίες, επαναλαμβανόμενες ερωτήσεις ή, αντίθετα, πλήρη αποφυγή ερωτήσεων. Μπορεί επίσης να εμφανιστεί ως καθυστέρηση ή απουσία από ραντεβού, δυσκολία στην τήρηση της θεραπείας, αυξημένη προσκόλληση σε πληροφορίες που βρίσκονται στο διαδίκτυο ή απροθυμία να ζητήσει βοήθεια από το οικογενειακό και κοινωνικό του περιβάλλον. Άλλες φορές τα σημάδια είναι ακόμη πιο σιωπηλά: απομάκρυνση από φίλους, μειωμένη συμμετοχή σε δραστηριότητες, αίσθημα μοναξιάς, απελπισίας ή ότι «κανείς δεν μπορεί να καταλάβει τι περνάω».

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η επικοινωνία αποτελεί βασικό εργαλείο της φροντίδας. Μια ανοιχτή ερώτηση, ένας ασφαλής χώρος και κυρίως η διάθεση να ακουστεί ο νέος άνθρωπος χωρίς να υποτιμηθούν τα συναισθήματά του μπορούν να αποτελέσουν την αρχή για την έγκαιρη αναγνώριση μιας ανάγκης.

Η ολοκλήρωση της θεραπείας δεν σημαίνει πάντα το τέλος της δυσκολίας

Ένα ακόμη σημαντικό μήνυμα αφορά την περίοδο μετά το τέλος της θεραπείας. Η ολοκλήρωση της ογκολογικής θεραπείας συχνά συνοδεύεται από ανακούφιση και αισιοδοξία. Παράλληλα, όμως, μπορεί να δημιουργήσει ένα νέο κενό. Η συχνή επαφή με το νοσοκομείο μειώνεται, ενώ ο νέος καλείται να επιστρέψει στην καθημερινότητά του και να επαναπροσδιορίσει τη ζωή του μετά τον καρκίνο. Το άγχος για πιθανή υποτροπή, οι αλλαγές στις σχέσεις, η επιστροφή στην εργασία ή στις σπουδές και η ανάγκη να επανασχεδιαστούν προσωπικοί στόχοι μπορεί να προκαλέσουν νέες ψυχολογικές δυσκολίες. Η ψυχολογική αποκατάσταση, επομένως, δεν ακολουθεί απαραίτητα τον ίδιο ρυθμό με τη σωματική αποκατάσταση. Η ανθεκτικότητα και η ψυχολογική δυσφορία, μάλιστα, δεν είναι αντίθετες έννοιες. Ένας νέος μπορεί να προχωρά στη ζωή του και ταυτόχρονα να εξακολουθεί να βιώνει φόβο, αβεβαιότητα ή συναισθηματική επιβάρυνση.

Από την αναγνώριση στην ουσιαστική υποστήριξη και τις αποτελεσματικές παρεμβάσεις

Η αντιμετώπιση αυτών των αναγκών απαιτεί μια προσέγγιση που βλέπει τον AYA ασθενή ως άνθρωπο και όχι μόνο ως ασθενή. Η ενεργητική ακρόαση, η ενθάρρυνση της έκφρασης των συναισθημάτων, η ενίσχυση της αυτονομίας και η σύνδεση με τις κατάλληλες υπηρεσίες ψυχοκοινωνικής υποστήριξης αποτελούν σημαντικά στοιχεία αυτής της φροντίδας. Η υποστήριξη μπορεί να περιλαμβάνει ψυχολογική ή κοινωνική φροντίδα, ομάδες συνομηλίκων, συμβουλευτική, καθώς και πρακτική υποστήριξη σε ζητήματα εργασίας, οικονομικών ή κοινωνικών δικαιωμάτων. Ιδιαίτερη σημασία έχει η εξατομίκευση. Δεν χρειάζονται όλοι οι νέοι την ίδια μορφή υποστήριξης, ούτε βιώνουν τον καρκίνο με τον ίδιο τρόπο. Η ηλικία, το οικογενειακό περιβάλλον, η κοινωνική κατάσταση, οι προσωπικές αξίες και οι στόχοι ζωής διαμορφώνουν διαφορετικές ανάγκες.

Στο επίπεδο των ψυχοθεραπευτικών παρεμβάσεων, προσεγγίσεις όπως η Cognitive Behavioral Therapy (CBT) μπορούν να βοηθήσουν τους νέους να αναγνωρίσουν και να επαναπλαισιώσουν μη βοηθητικά μοτίβα σκέψης, να αναπτύξουν πιο προσαρμοστικές στρατηγικές αντιμετώπισης και να ανακτήσουν μια αίσθηση ελέγχου σε μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας. Η Acceptance and Commitment Therapy (ACT) δίνει έμφαση στην ψυχολογική ευελιξία, στην αναγνώριση και αποδοχή των δύσκολων συναισθημάτων και στη σύνδεση με τις προσωπικές αξίες, κάτι που μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν οι προτεραιότητες και οι στόχοι ζωής ενός νέου έχουν διαταραχθεί από την ασθένεια.

Παράλληλα, οι meaning-centered προσεγγίσεις μπορούν να υποστηρίξουν τους AYA ασθενείς στην αντιμετώπιση υπαρξιακών ερωτημάτων, της διαταραχής της ταυτότητας και της απώλειας, βοηθώντας τους να εντάξουν την εμπειρία του καρκίνου στην εξελισσόμενη εικόνα που έχουν για τον εαυτό και τη ζωή τους. Σημαντικό συμπλήρωμα αποτελεί και η υποστήριξη από συνομηλίκους, καθώς η επαφή με ανθρώπους που έχουν βιώσει παρόμοιες εμπειρίες μπορεί να μειώσει την κοινωνική απομόνωση, να ενισχύσει το αίσθημα ότι «δεν είμαι μόνος» και να δημιουργήσει έναν χώρο αμοιβαίας κατανόησης.

Οι παρεμβάσεις αυτές χρειάζεται να εφαρμόζονται με ευελιξία, ανάλογα με το αναπτυξιακό στάδιο, τις προτιμήσεις, τις αξίες, το πολιτισμικό και κοινωνικό πλαίσιο και τις μεταβαλλόμενες ανάγκες κάθε νέου ανθρώπου. Η θεραπευτική σχέση, η εμπιστοσύνη, ο σεβασμός στην αυτονομία και η ενεργός συμμετοχή του ίδιου του AYA στη λήψη αποφάσεων αποτελούν βασικά στοιχεία μιας πραγματικά ανθρωποκεντρικής προσέγγισης.

Το MELODIC και η ανάγκη για μια πιο ανθρωποκεντρική φροντίδα

Η ανάγκη αυτή βρίσκεται στον πυρήνα του ευρωπαϊκού έργου MELODIC – Mental Health Support for Young Adults with Cancer, στο οποίο συμμετέχει το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – ΚΑΠΑ3.

Το MELODIC εστιάζει στην ψυχική υγεία των νέων ενηλίκων με καρκίνο και στην ενίσχυση των γνώσεων και δεξιοτήτων τόσο των ίδιων και των αγαπημένων τους, όσο και των επαγγελματιών που τους υποστηρίζουν. Στο πλαίσιο του έργου, το ΚΑΠΑ3 συμμετείχε ενεργά στη συνδιαμόρφωση του εκπαιδευτικού υλικού, στην ανάπτυξη του εκπαιδευτικού πλαισίου και στην πιλοτική εκπαιδευτική παρέμβαση στην Ελλάδα.

Η προσέγγιση αυτή συνδέεται άμεσα με τη φιλοσοφία της ολιστικής ογκολογικής φροντίδας: η ψυχική υγεία δεν αποτελεί ένα «παράλληλο» ζήτημα, αλλά μέρος της συνολικής εμπειρίας του ανθρώπου που ζει με καρκίνο.

Μέσα από το MELODIC αναδεικνύεται επίσης η σημασία της διεπιστημονικής συνεργασίας και της έγκαιρης αναγνώρισης των ψυχοκοινωνικών αναγκών, ώστε οι επαγγελματίες υγείας να μπορούν να παραπέμπουν έγκαιρα τους νέους ανθρώπους στις κατάλληλες υπηρεσίες.

Γιατί έχει σημασία να ακούμε τους νέους

Η ουσιαστική φροντίδα ξεκινά από μια απλή αλλά καθοριστική αρχή: να ακούμε. Να ακούμε τον νέο που φοβάται, ακόμη και όταν δεν το εκφράζει άμεσα. Να ακούμε εκείνον που θυμώνει, εκείνον που απομακρύνεται, εκείνον που δυσκολεύεται να ακολουθήσει τη θεραπεία του. Να ακούμε και εκείνον που φαίνεται να «τα καταφέρνει», αλλά ίσως δυσκολεύεται περισσότερο από όσο δείχνει. Γιατί πίσω από κάθε διάγνωση υπάρχει ένας άνθρωπος που συνεχίζει να έχει σχέδια, σχέσεις, όνειρα και ανάγκη για αυτονομία.

Το ΚΑΠΑ3, μέσα από τη συμμετοχή του στο MELODIC και τις ευρύτερες δράσεις του για την ολιστική υποστήριξη των ανθρώπων που ζουν με καρκίνο, συμβάλλει στην ενίσχυση μιας φροντίδας που δεν σταματά στη θεραπεία της νόσου. Μιας φροντίδας που αναγνωρίζει τις κοινωνικές και ψυχολογικές ανάγκες, ενδυναμώνει τον ασθενή και δημιουργεί γέφυρες πρόσβασης στην κατάλληλη υποστήριξη.

Γιατί η θεραπεία του καρκίνου δεν αφορά μόνο το να γίνει ο άνθρωπος καλά. Αφορά και το να μπορεί, με τη σωστή υποστήριξη, να ξαναχτίσει τη ζωή που θέλει να ζήσει.

Πηγή:

Ciampa, D., Mathew, L., Fulginiti, K., & Fortune-Kottis, S. Addressing unique psychosocial challenges in adolescent and young adult (AYA) patients with cancer. Oncology Central, 11 August 2026.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το MELODIC, τους στόχους και τις δράσεις του, καθώς και τη συμμετοχή του ΚΑΠΑ3 στο ευρωπαϊκό έργο, μπορείτε να επισκεφθείτε την ειδική ενότητα στην ιστοσελίδα μας: https://www.kapa3.gr/melodic/

Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Επίσημη παρουσίαση του MELODIC

MELODIC – European Commission

Κάπα3 – Πιλοτική εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας

MELODIC Online Symposium 2026

Επιστημονική δημοσίευση για τις ανάγκες ψυχικής υγείας

MELODIC: A European assessment of mental health needs of young adults with cancer, their caregivers and healthcare professionalsJournal of Psychosomatic Research, 2026.

MELODIC – Mental Health Support for Young Adults with Cancer EU4Health • Project No. 101161023 • 2024–2027

Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι απόψεις και γνώμες που εκφράζονται ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες και δεν αντανακλούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού για την Υγεία και τον Ψηφιακό Τομέα (HaDEA). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε ο φορέας χρηματοδότησης μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνοι για αυτές.

Απόδοση της αποποίησης ευθύνης που δημοσιεύεται στην επίσημη ιστοσελίδα MELODIC.

Melodic

 

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ:  

Έλενα Πανοπούλου, Κοινωνιολόγος,  Συνεργάτης  ΚΑΠΑ3 Τρίπολης,  email: elenak3team@gmail.com, LinkedIn: http://www.linkedin.com/in/elena–panopoulou-5061aa426

Ψηφιακός Μετασχηματισμός στο Δημόσιο και στην Κοινωνία των Πολιτών: Σύγκλιση ή απόκλιση και προτάσεις

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – ΚΑΠΑ3, σε συνεργασία με το Κολλέγιο René Descartes, σας προσκαλεί στη διαδικτυακή ημερίδα με τίτλο:

«Ψηφιακός Μετασχηματισμός στο Δημόσιο και στην Κοινωνία των Πολιτών: Σύγκλιση ή απόκλιση και προτάσεις»

📅 Ημερομηνία: Παρασκευή, 30 Οκτωβρίου 2026
🕡 Ώρα: 18:30 – 20:30
💻 Παρακολούθηση: Online
🎫 Συμμετοχή: Δωρεάν

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί πλέον βασικό παράγοντα για τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν οι δημόσιοι οργανισμοί, παρέχονται υπηρεσίες στους πολίτες και αναπτύσσονται δράσεις κοινωνικής υποστήριξης και συμμετοχής. Παρά τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί, η μετάβαση σε ένα περισσότερο ψηφιακό περιβάλλον δεν εξελίσσεται με τον ίδιο τρόπο σε όλους τους φορείς και σε όλες τις κοινωνικές ομάδες.

Η ημερίδα επιδιώκει να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο ανάμεσα στη θεωρία και την πράξη, εξετάζοντας τον ψηφιακό μετασχηματισμό τόσο από την πλευρά του Δημόσιου Τομέα όσο και από την πλευρά της Κοινωνίας των Πολιτών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται:

  • στις αλλαγές που επιφέρει η ψηφιοποίηση στον τρόπο λειτουργίας των οργανισμών,
  • στη σχέση κράτους, οργανισμών και πολιτών,
  • στις δυνατότητες αξιοποίησης των ψηφιακών τεχνολογιών,
  • στις προκλήσεις που προκύπτουν από την άνιση πρόσβαση και χρήση των ψηφιακών εργαλείων,
  • και στην ανάγκη ανάπτυξης βιώσιμων, ανθρωποκεντρικών και συμπεριληπτικών ψηφιακών λύσεων.

Βασικό ερώτημα της συζήτησης

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός οδηγεί σε μεγαλύτερη σύγκλιση μεταξύ κράτους, οργανισμών και πολιτών ή δημιουργεί νέες μορφές απόκλισης και ανισοτήτων;

Σε ποιους απευθύνεται

Η ημερίδα απευθύνεται σε:

  • στελέχη και εργαζομένους του Δημόσιου Τομέα,
  • στελέχη οργανισμών και φορέων της Κοινωνίας των Πολιτών,
  • επαγγελματίες που συμμετέχουν στον σχεδιασμό ή την υλοποίηση ψηφιακών υπηρεσιών,
  • στελέχη διοίκησης και ανθρώπινου δυναμικού,
  • επαγγελματίες κοινωνικών και ανθρωπιστικών υπηρεσιών,
  • εκπαιδευτικούς, ερευνητές, ακαδημαϊκούς και φοιτητές,
  • και γενικότερα όσους ενδιαφέρονται για τη σχέση τεχνολογίας, Δημόσιας Διοίκησης και κοινωνίας

Θεματικοί άξονες

Στο πρόγραμμα της ημερίδας περιλαμβάνονται ενότητες για:

  • τον ψηφιακό μετασχηματισμό ως αλλαγή τρόπου λειτουργίας,
  • την καινοτομία στη Δημόσια Διοίκηση,
  • τις εμπειρίες και τις καλές πρακτικές από το Δημόσιο,
  • τη συμπερίληψη, την προσβασιμότητα και τις κοινωνικές ανάγκες,
  • τη σχέση Δημόσιου Τομέα και Κοινωνίας των Πολιτών,
  • την Τεχνητή Νοημοσύνη, τα δεδομένα και τις νέες δυνατότητες,
  • καθώς και τη διαμόρφωση προτάσεων για ένα ουσιαστικό, βιώσιμο και ανθρωποκεντρικό ψηφιακό μέλλον.Εισηγητές

Στην ημερίδα συμμετέχουν:

  • Αναστασία Τσαρτάρα, Επικεφαλής Τομέα «Εσωτερικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δικαιοσύνης και Θεσμών», Γενική Γραμματεία Συντονισμού της Προεδρίας της Κυβέρνησης
  • Δρ. Εμμανουήλ Αλεξανδράκης, Adjunct Professor – Strategic Development and Internationalisation Advisor, Athens University of Economics & Business
  • Ευαγγελή Μπίστα, Cofounder / Strategic Partnerships Lead, Kapa3 – Cancer Guidance Centre
  • Ειρήνη Γκόνη, Συνεργάτης ΕΔΥΤΕ ΑΕ
  • Δημήτρης Παπαδάκης, Co-Founder & Head of Sales, SimasiaAI
  • Αριστέα Αρχοντίδου, MSc in Health Policy & Planning, Συνεργάτης ΚΑΠΑ3.

Βεβαίωση παρακολούθησης

Σε όλους τους συμμετέχοντες θα χορηγηθεί βεβαίωση παρακολούθησης από το Κολλέγιο René Descartes και το ΚΑΠΑ3.

Δήλωση συμμετοχής

Η συμμετοχή είναι ελεύθερη και μπορείτε να δηλώσετε συμμετοχή μέσω της επίσημης φόρμας:
🔗 https://cnam.gr/webinar_digital_transformation_public_management/

Το Κάπα3 στο HDHC: Η εμπειρία του ασθενή στο επίκεντρο της ψηφιακής υγείας

Η μηνιαία συνάντηση των μελών του Hellenic Digital Health Cluster (HDHC) αποτέλεσε ένα ακόμη σημαντικό πεδίο δικτύωσης, ανταλλαγής τεχνογνωσίας και διερεύνησης νέων συνεργασιών στον δυναμικά αναπτυσσόμενο χώρο της ψηφιακής υγείας.

Στο πλαίσιο της συνάντησης, εκπρόσωποι τριών νέων μελών του δικτύου —του Κάπα3 – Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών, της Reformer Business Optimization και της ERGOBYTE— παρουσίασαν το έργο, την τεχνογνωσία και τις δυνατότητές τους στα υπόλοιπα μέλη του Cluster.

Κάπα3: Από τις πραγματικές ανάγκες των ασθενών στον σχεδιασμό λύσεων

Το Κάπα3 εκπροσωπήθηκε στη συνάντηση από την Αριστέα Αρχοντίδου, η οποία παρουσίασε το έργο του οργανισμού και την εμπειρία που έχει συγκεντρωθεί μέσα από την καθημερινή υποστήριξη ογκολογικών ασθενών και φροντιστών.

Κεντρικό σημείο της παρουσίασης αποτέλεσε μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις που συναντά ένας άνθρωπος μετά τη διάγνωση του καρκίνου: ο κατακερματισμός της πληροφορίας.

Παράλληλα με τη θεραπευτική διαδρομή, ο ασθενής και η οικογένειά του καλούνται συχνά να διαχειριστούν ένα σύνθετο σύνολο κοινωνικών, ασφαλιστικών, εργασιακών και διοικητικών ζητημάτων. Η αναζήτηση της κατάλληλης πληροφορίας ανάμεσα σε διαφορετικά συστήματα και πηγές —όπως ο e-ΕΦΚΑ, η ΕΡΓΑΝΗ, η ΗΔΙΚΑ και το GOV.GR— μπορεί να μετατραπεί σε μία ακόμη απαιτητική διαδικασία σε μια ήδη δύσκολη περίοδο.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι σημαντικό μέρος των ανθρώπων που έρχονται αντιμέτωποι με τον καρκίνο βρίσκεται σε ηλικία εργασίας. Επομένως, η υποστήριξη δεν περιορίζεται στη θεραπεία, αλλά συνδέεται και με τη δυνατότητα του ανθρώπου να γνωρίζει και να ασκεί τα δικαιώματά του, να διατηρεί την κοινωνική και επαγγελματική του ζωή και να βρίσκει έγκαιρα τις υπηρεσίες που χρειάζεται.

Οι αριθμοί αποτυπώνουν την πραγματική ανάγκη

Η καθημερινή εμπειρία του Κάπα3 αποτυπώνει με σαφήνεια την έκταση αυτών των αναγκών.

Κατά το διάστημα Ιανουαρίου–Ιουλίου 2026, το Κάπα3:

  • πραγματοποίησε 1.251 τηλεφωνικές επαφές,
  • απέστειλε 497 emails προς ωφελούμενους,
  • διαχειρίστηκε 306 αιτήματα από 241 άτομα,τα οποία αφορούσαν 52 διαφορετικές κατηγορίες αναγκών, μεταξύ άλλων ζητήματα ΚΕΠΑ, κοινωνικών παροχών και εργασιακών δικαιωμάτων. Πίσω από κάθε αριθμό βρίσκεται ένας άνθρωπος που χρειάζεται έγκαιρη, κατανοητή και αξιόπιστη καθοδήγηση.

Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την ανάγκη ανάπτυξης υπηρεσιών και εργαλείων που δεν προσθέτουν ακόμη περισσότερη πληροφορία, αλλά βοηθούν τον πολίτη να εντοπίζει, να κατανοεί και να αξιοποιεί την πληροφορία που πραγματικά χρειάζεται.

ΜΥΡΤΩ AI: Η τεχνολογία στην υπηρεσία της κοινωνικής πλοήγησης

Ιδιαίτερη αναφορά κατά την παρουσίαση έγινε στη ΜΥΡΤΩ AI, τον ψηφιακό Πλοηγό Κοινωνικών Δικαιωμάτων που αναπτύσσει το Κάπα3 για ογκολογικούς ασθενείς και φροντιστές.

Η ΜΥΡΤΩ σχεδιάζεται ώστε να προσφέρει πρόσβαση σε πληροφορίες και καθοδήγηση 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα, στα ελληνικά και στα αγγλικά, με δυνατότητα φωνητικής αλληλεπίδρασης.

Η ανάπτυξή της, με την υποστήριξη του TIMA Charitable Foundation, βασίζεται στην εμπειρία του Κάπα3 από το πεδίο και στις πραγματικές ερωτήσεις και ανάγκες που καταγράφονται κατά την υποστήριξη ασθενών και φροντιστών.

Στόχος δεν είναι η τεχνολογία να αντικαταστήσει την ανθρώπινη υποστήριξη. Αντίθετα, επιδιώκεται να λειτουργήσει ως ένα επιπλέον εργαλείο έγκαιρης, αξιόπιστης και περισσότερο προσβάσιμης πλοήγησης, ενισχύοντας τη δυνατότητα του ανθρώπου να γνωρίζει τις διαθέσιμες επιλογές και να αναζητά την κατάλληλη υποστήριξη.

Από την εμπειρία πεδίου στην ψηφιακή καινοτομία

Η συμμετοχή του Κάπα3 στο HDHC αποκτά ιδιαίτερη σημασία ακριβώς σε αυτό το σημείο.

Η ψηφιακή υγεία δεν αφορά μόνο την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών. Αφορά και το κατά πόσο οι τεχνολογίες αυτές ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που καλούνται να τις χρησιμοποιήσουν.

Μέσα από την καθημερινή επαφή με ασθενείς και φροντιστές, το Κάπα3 μπορεί να μεταφέρει στο οικοσύστημα της ψηφιακής υγείας την οπτική του τελικού χρήστη και να συμβάλει στην αξιολόγηση της χρηστικότητας, της προσβασιμότητας, της κατανόησης και της πραγματικής αξίας νέων ψηφιακών εργαλείων.

Με αυτόν τον τρόπο, η εμπειρία από το πεδίο μπορεί να αποτελέσει μέρος του ίδιου του σχεδιασμού της καινοτομίας.

Ευρωπαϊκή εξωστρέφεια και νέες συνέργειες

Κατά τη συνάντηση παρουσιάστηκε επίσης η ευρωπαϊκή δραστηριότητα του Κάπα3 μέσα από τη συμμετοχή του σε έργα και πρωτοβουλίες όπως τα e.Health4Cancer, MELODIC, MOVE-ON και PERIFORMANCE, καθώς και η συστηματική αναζήτηση νέων συνεργασιών στο πλαίσιο ευρωπαϊκών προγραμμάτων και δικτύων.

Η παρουσία στο HDHC δημιουργεί ένα ακόμη σημείο συνάντησης ανάμεσα στην κοινωνία των πολιτών, την έρευνα, την τεχνολογία και την επιχειρηματικότητα, ενισχύοντας τις δυνατότητες ανάπτυξης νέων συνεργασιών με επίκεντρο την ψηφιακή υγεία και τον άνθρωπο.

HDHC: Μια γέφυρα συνεργασίας στην ψηφιακή υγεία

Η μηνιαία συνάντηση ανέδειξε για ακόμη μία φορά τη σημασία της διασύνδεσης οργανισμών, ερευνητικών φορέων και επιχειρήσεων με διαφορετική τεχνογνωσία αλλά κοινό ενδιαφέρον για την εξέλιξη της ψηφιακής υγείας.

Για το Κάπα3, η συμμετοχή σε ένα τέτοιο οικοσύστημα αποτελεί ευκαιρία όχι μόνο για δικτύωση και ανταλλαγή γνώσης, αλλά και για τη μεταφορά μιας βασικής αρχής που βρίσκεται στον πυρήνα της δράσης μας:

η ψηφιακή καινοτομία αποκτά πραγματική αξία όταν ξεκινά από τις ανάγκες του ανθρώπου και επιστρέφει σε αυτόν ως ουσιαστική, προσβάσιμη και αξιόπιστη υποστήριξη.

Επιμέλεια: Άρια Μαλτέζου για το καπα3

Μάθετε περισσοτερα για τo καπα3: www.kapa3.gr

Η υποστήριξη του ογκολογικού ασθενούς στο σπίτι: η δύναμη των συνεργειών στην ολοκληρωμένη φροντίδα.Doctorhomie&Kapa3

Η εμπειρία του καρκίνου δεν περιορίζεται στις ώρες μιας ιατρικής επίσκεψης, μιας θεραπείας ή μιας νοσηλείας. Ένα μεγάλο μέρος της πραγματικής διαδρομής του ασθενούς εκτυλίσσεται στο σπίτι: εκεί όπου διαχειρίζεται συμπτώματα και παρενέργειες, οργανώνει φάρμακα και ραντεβού, αναζητά πληροφορίες, προσπαθεί να συνεχίσει την εργασία και την οικογενειακή του ζωή και, πολύ συχνά, στηρίζεται σε έναν συγγενή ή φίλο που αναλαμβάνει τον ρόλο του φροντιστή.

Γι’ αυτό η σύγχρονη συζήτηση για την ποιότητα της ογκολογικής φροντίδας δεν μπορεί να σταματά στην πόρτα του νοσοκομείου.

Η διεθνής βιβλιογραφία στρέφεται σταθερά προς μοντέλα ολοκληρωμένης, προσωποκεντρικής και διεπιστημονικής φροντίδας, στα οποία η υγεία συνδέεται με την καθημερινότητα, την οικογένεια, το κοινωνικό περιβάλλον και την κοινότητα [1,2].

Πρόσφατη ανασκόπηση μοντέλων κοινωνικο-υγειονομικής φροντίδας στη Μεσόγειο αναδεικνύει ως βασικά στοιχεία την ολιστική προσέγγιση, τη συνεργασία επαγγελματιών, την ενδυνάμωση του ανθρώπου και τη σύνδεση υπηρεσιών υγείας, κοινωνικής φροντίδας και υποστήριξης στο σπίτι.

Όταν το σπίτι γίνεται μέρος της διαδρομής φροντίδας

Για τον άνθρωπο που ζει με καρκίνο, οι ανάγκες δεν χωρίζονται εύκολα σε «ιατρικές» και «κοινωνικές». Μπορεί την ίδια ημέρα να χρειάζεται οδηγίες για μια παρενέργεια, βοήθεια για μια διοικητική διαδικασία, ενημέρωση για μια παροχή, ψυχολογική υποστήριξη ή έναν επαγγελματία που θα μπορέσει να τον φροντίσει στο σπίτι.

Η ασθένεια επηρεάζει επίσης την εργασία και την οικονομική ζωή. Σε πληθυσμιακή μελέτη γυναικών με καρκίνο του μαστού, η θεραπευτική επιβάρυνση συνδέθηκε με σημαντικές απουσίες ή ακόμη και διακοπή της εργασίας, ενώ η ύπαρξη αμειβόμενης αναρρωτικής άδειας και ευέλικτου ωραρίου λειτούργησε προστατευτικά [3]. Η ανάγκη ολοκληρωμένης υποστήριξης επομένως δεν αποτελεί θεωρητική έννοια· αφορά τη δυνατότητα του ανθρώπου να συνεχίσει τη ζωή του όσο το δυνατόν ασφαλέστερα και με μεγαλύτερη αυτονομία.

Τι μας δείχνει η καθημερινή εμπειρία του Κάπα3

Τα δεδομένα του Κάπα3 – Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών αποτυπώνουν αυτή την πολυπλοκότητα στην ελληνική πραγματικότητα. Στο διάστημα 27 Ιανουαρίου–30 Ιουλίου 2026 καταγράφηκαν 1.251 τηλεφωνικές επαφές, 614 εισερχόμενες και 637 εξερχόμενες, καθώς και 497 αποσταλθέντα e-mails προς ωφελούμενους. Μέσω συμβουλευτικών παρεμβάσεων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, 241 άνθρωποι διατύπωσαν περισσότερα από 300 αιτήματα, τα οποία κατανέμονταν σε 52 διαφορετικές κατηγορίες αναγκών.

Οι απαλλαγές και κοινωνικές παροχές αποτέλεσαν τη μεγαλύτερη κατηγορία, ενώ ακολούθησαν η πιστοποίηση αναπηρίας μέσω ΚΕΠΑ και ζητήματα συντάξεων, ενστάσεων, ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης και μετακίνησης. Παράλληλα όμως εμφανίζονται αιτήματα για ανακουφιστική φροντίδα, ψυχολογική υποστήριξη, αποκλειστική νοσοκόμα, νοσοκομειακό κρεβάτι, προσωπικό βοηθό, βοήθεια στο σπίτι, κέντρα αποκατάστασης και άδειες φροντιστών.

Τα δεδομένα αυτά μας υπενθυμίζουν κάτι ουσιαστικό: ο ογκολογικός ασθενής δεν χρειάζεται απλώς περισσότερη πληροφορία. Χρειάζεται βοήθεια για να καταλάβει ποια πληροφορία αφορά τον ίδιο και ποιο είναι το επόμενο σωστό βήμα.

Ο φροντιστής δεν μπορεί να παραμένει «αόρατος»

Η επιστημονική βιβλιογραφία είναι ιδιαίτερα σαφής ως προς την επιβάρυνση των οικογενειακών φροντιστών. Οι φροντιστές καλούνται να οργανώνουν ραντεβού, μετακινήσεις και φάρμακα, να βοηθούν σε καθημερινές ή ακόμη και κλινικές ανάγκες και ταυτόχρονα να προσφέρουν συναισθηματική υποστήριξη [4].

Η επιβάρυνση αυτή μπορεί να επηρεάζει σημαντικά την ψυχική υγεία και την ποιότητα ζωής. Συστηματικές ανασκοπήσεις και μετα-αναλύσεις καταγράφουν υψηλά επίπεδα καταθλιπτικής συμπτωματολογίας, άγχους και ψυχολογικής δυσφορίας στους οικογενειακούς φροντιστές [5–7]. Στην προχωρημένη νόσο έχει επίσης περιγραφεί υπαρξιακή δυσφορία, προληπτικό πένθος, μοναξιά και άγχος θανάτου [8]. Τα ποσοστά αυτά πρέπει πάντοτε να ερμηνεύονται ως αποτελέσματα screening και όχι αυτομάτως ως κλινική διάγνωση.

Ταυτόχρονα, η κοινωνική υποστήριξη φαίνεται να λειτουργεί προστατευτικά: πρόσφατη umbrella review συνδέει την υψηλότερη αντιλαμβανόμενη κοινωνική υποστήριξη με χαμηλότερη επιβάρυνση και καλύτερη ψυχολογική ευεξία των φροντιστών [9]. Οι σύγχρονες «δυαδικές» παρεμβάσεις αντιμετωπίζουν, γι’ αυτό, τον ασθενή και τον φροντιστή ως ένα αλληλοεπηρεαζόμενο σύστημα και όχι ως δύο ανεξάρτητες μονάδες [10].

Η ολοκληρωμένη φροντίδα του ασθενούς είναι συνεπώς δύσκολο να επιτευχθεί όταν ο άνθρωπος που τον φροντίζει παραμένει χωρίς ενημέρωση, εκπαίδευση και υποστήριξη.

Από την πληροφορία στην πλοήγηση

Εδώ βρίσκεται ο ρόλος του patient navigation.

Η πλοήγηση ασθενών αναπτύχθηκε ακριβώς για να μειώνει εμπόδια, να βοηθά στον συντονισμό και να υποστηρίζει τη συνέχεια της ογκολογικής διαδρομής. Σύγχρονη συστηματική ανασκόπηση αναδεικνύει τη συμβολή των προγραμμάτων patient navigation στην αντιμετώπιση πρακτικών και οργανωτικών εμποδίων κατά τη θεραπεία του καρκίνου [11].

Αυτή είναι και η λογική πάνω στην οποία αναπτύχθηκε το μοντέλο του Κάπα3: όχι να δημιουργήσει μία ακόμη απομονωμένη υπηρεσία, αλλά να βοηθήσει τον άνθρωπο να συνδέσει τις ήδη υπάρχουσες υπηρεσίες και δυνατότητες.

Ο ασθενής δεν χρειάζεται να γνωρίζει εξαρχής αν το ερώτημά του ανήκει στο ΚΕΠΑ, σε μια κοινωνική υπηρεσία, σε έναν επαγγελματία υγείας, σε μια υπηρεσία ψυχολογικής υποστήριξης ή σε έναν πάροχο κατ’ οίκον φροντίδας. Χρειάζεται ένα σημείο από το οποίο θα μπορέσει να ξεκινήσει.

Η Μυρτώ: όταν η τεχνολογία υπηρετεί την πλοήγηση

Από αυτή ακριβώς την ανάγκη προκύπτει και η Μυρτώ, ο ψηφιακός βοηθός του Κάπα3.

Η φιλοσοφία της δεν είναι να αντικαταστήσει τον επαγγελματία ούτε να μετατρέψει μια περίπλοκη διαδρομή σε μια απρόσωπη ψηφιακή διαδικασία. Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα προσβάσιμο σημείο αναφοράς, όπου ο άνθρωπος μπορεί να διατυπώσει την ανάγκη του και να καθοδηγηθεί προς την κατάλληλη, τεκμηριωμένη πληροφορία και το επόμενο βήμα.

Η ψηφιακή υγεία μπορεί να προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα: δυνατότητα εξ αποστάσεως υποστήριξης, ευελιξία, πρόσβαση σε πληροφορία, εξατομίκευση και καλύτερο συντονισμό [12,13]. Στους φροντιστές ασθενών με καρκίνο, οι eHealth παρεμβάσεις έχουν επίσης μελετηθεί ως εργαλεία υποστήριξης, αυτοδιαχείρισης και μείωσης της επιβάρυνσης.

Ωστόσο, η τεχνολογία δεν είναι αυτομάτως και ισότητα. Ηλικία, χαμηλή ψηφιακή εγγραμματοσύνη, αισθητηριακοί ή λειτουργικοί περιορισμοί και δυσκολίες πρόσβασης μπορούν να δημιουργήσουν έναν νέο ψηφιακό αποκλεισμό [14]. Γι’ αυτό το ζητούμενο δεν είναι «ψηφιακό ή ανθρώπινο», αλλά ένα υβριδικό μοντέλο, στο οποίο η τεχνολογία μειώνει την απόσταση και ο άνθρωπος παραμένει διαθέσιμος όταν χρειάζεται.

Η δύναμη της συνεργασίας Κάπα3 και Doctorhomie

Σε αυτό το πλαίσιο αποκτά ουσιαστικό περιεχόμενο η συνεργασία του Κάπα3 με τη Doctorhomie, μια ψηφιακή πλατφόρμα πρωτοβάθμιας και κατ’ οίκον φροντίδας.

Οι ρόλοι είναι διαφορετικοί αλλά συμπληρωματικοί. Το Κάπα3 συμβάλλει στην αναγνώριση αναγκών, στην ενημέρωση, στην κοινωνική καθοδήγηση και στην πλοήγηση. Όταν η ανάγκη αφορά υπηρεσία υγείας ή επαγγελματική φροντίδα στο σπίτι, η δυνατότητα σύνδεσης με μια οργανωμένη πλατφόρμα κατ’ οίκον φροντίδας μπορεί να αποτελέσει τον επόμενο κρίκο της διαδρομής.

Η λογική είναι απλή:

αναγνώριση της ανάγκης → αξιόπιστη ενημέρωση → πλοήγηση → κατάλληλος επαγγελματίας ή υπηρεσία → υποστήριξη στο σπίτι → συνέχεια της φροντίδας.

Η ποιότητα, άλλωστε, δεν εξαρτάται μόνο από τη διαθεσιμότητα μιας υπηρεσίας. Μελέτες στην πρωτοβάθμια φροντίδα αναδεικνύουν τη σημασία της αξιοπιστίας, της ανταπόκρισης, της ασφάλειας και της ενσυναίσθησης ως βασικών διαστάσεων της εμπειρίας του ασθενούς [15].

Ένα δίκτυο γύρω από τον άνθρωπο

Η ολοκληρωμένη ογκολογική φροντίδα δεν σημαίνει ότι ένας οργανισμός πρέπει να προσφέρει τα πάντα. Σημαίνει ότι ο ασθενής δεν πρέπει να μένει μόνος του να ανακαλύπτει ποιος προσφέρει τι.

Σημαίνει επίσης ότι ο φροντιστής αναγνωρίζεται, η κοινωνική και ψυχολογική διάσταση της ασθένειας δεν υποτιμάται, η τεχνολογία χρησιμοποιείται για να διευκολύνει και όχι για να αποκλείσει και οι διαφορετικοί φορείς συνεργάζονται γύρω από τις πραγματικές ανάγκες του ανθρώπου.

Γιατί το μέλλον της ογκολογικής φροντίδας δεν βρίσκεται μόνο στην εξατομίκευση της θεραπείας. Βρίσκεται και στην εξατομίκευση της κατανόησης, της καθοδήγησης και της υποστήριξης.

Και αυτή η φροντίδα πρέπει να μπορεί να ακολουθεί τον άνθρωπο εκεί όπου συνεχίζεται η ζωή του: στο σπίτι, στην οικογένεια και στην καθημερινότητά του.

Χρειάζεστε καθοδήγηση ή υποστήριξη;

Το Κάπα3 υποστηρίζει ογκολογικούς ασθενείς, φροντιστές και οικογένειες στην αναζήτηση αξιόπιστης πληροφόρησης, δικαιωμάτων, παροχών και κατάλληλων υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής φροντίδας.

https://www.kapa3.gr/epikoinonia/

Μάθετε περισσότερα για τις υπηρεσίες του Κάπα3 και τη συνεργασία με τη Doctorhomie.

Κάπα3 και Doctorhomie: Συμπόρευση για την Υποστήριξη Ογκολογικών Ασθενών

Για όλους εμάς :

«Ο ογκολογικός ασθενής δεν χρειάζεται απλώς περισσότερη πληροφορία. Χρειάζεται βοήθεια για να καταλάβει ποια πληροφορία αφορά τον ίδιο και ποιο είναι το επόμενο σωστό βήμα.»

Επιμέλεια: Μπίστα Ευαγγελή, Phd(c),Mba,MSC,BSC,

Co-founder Kapa3/Head of Operations and Development

ΚΕΝΤΡΟ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΠΑΘΩΝ,ΚΑΠΑ3
Αθήνα, 13 Κωστή Παλαμά, 11141, 3ος Όροφος
Τ: 2105221424
6906265170 (09:00 -17:00)
e-mail:info@kapa3.gr

https://www.kapa3.gr/ https://www.facebook.com/kapa3.k3
https://www.instagram.com/kapa3.k3/
https://www.linkedin.com/company/kapa3/?originalSubdomain=gr
https://www.youtube.com/channel/UCUDRPWouzZQ4OjA5A-gCpVw

Βιβλιογραφία

  1. Porcel-Gálvez AM, Allande-Cussó R, Mac Fadden I, Ferentinou E, Zafiropoulou M, Lima-Serrano M. Socio-Healthcare for Older People in the Mediterranean Basin: An Integrative Review and Quality Appraisal. Public Health Nursing. 2024. doi:10.1111/phn.13453.
  2. Phillips JL, Currow DC. Cancer as a chronic disease. Collegian. 2010;17:47–50.
  3. Jagsi R, Abrahamse PH, Lee KL, et al. Treatment Decisions and Employment of Breast Cancer Patients: Results of a Population-Based Survey. Cancer. 2017;123:4791–4799. doi:10.1002/cncr.30959.
  4. National Cancer Institute. Support for Caregivers: When Someone You Love Is Being Treated for Cancer. U.S. Department of Health & Human Services, National Institutes of Health.
  5. Akter J, Konlan KD, Nesa M, Ispriantari A. Factors influencing cancer patients’ caregivers’ burden and quality of life: An integrative review. Heliyon. 2023;9(11):e21243.
  6. Pan YC, Lin YS. Systematic review and meta-analysis of prevalence of depression among caregivers of cancer patients. Frontiers in Psychiatry. 2022;13:817936.
  7. Bedaso A, Dejenu G, Duko B. Depression among caregivers of cancer patients: Updated systematic review and meta-analysis. Psycho-Oncology. 2022;31(11):1809–1820. doi:10.1002/pon.6045.
  8. Walbaum C, Philipp R, Oechsle K, Ullrich A, Vehling S. Existential distress among family caregivers of patients with advanced cancer: A systematic review and meta-analysis. Psycho-Oncology. 2024;33(1):e6239.
  9. Cipolletta S, et al. The Role of Social Support in the Experience of Informal Caregivers of Cancer Patients: An Umbrella Review. Psycho-Oncology. 2026. doi:10.1002/pon.70430.
  10. Li L, Zhu C, Yan Q, Li J, Chen Y, Hu X. Effectiveness of dyadic interventions on quality of life for cancer patients and family caregivers: A systematic review and meta-analysis of randomised controlled trials. Journal of Clinical Nursing. 2025;34(8):3383–3405.
  11. Chen M, Wu VS, Falk D, Cheatham C, Cullen J, Hoehn R. Patient Navigation in Cancer Treatment: A Systematic Review. Current Oncology Reports. 2024;26(5):504–537. doi:10.1007/s11912-024-01514-9.
  12. Σκανδαλάκη Ν, Κωνσταντινίδης Θ. Παρεμβάσεις ηλεκτρονικής υγείας για την υποστήριξη φροντιστών ογκολογικών ασθενών. Νοσηλευτική. 2024;63(1):17–26.
  13. Li Y, Li J, Zhang Y, Ding Y, Hu X. The effectiveness of e-Health interventions on caregiver burden, depression, and quality of life in informal caregivers of patients with cancer: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. International Journal of Nursing Studies. 2022;127:104179.
  14. Τσόλη Ε, Καυγά Α, Δρακοπούλου Μ, Γκοβίνα Ο, Καλεμικεράκης Ι. Η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας υγείας στους ηλικιωμένους. Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής. 2024;41(4):477–484.
  15. Αρμένη ΜΑ, Καυγά Α, Γκοβίνα Ο, Καλεμικεράκης Ι. Αξιολόγηση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών σε δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής. 2024;41(1):115–121.
  16. Darley A, Coughlan B, Furlong E. People with cancer and their family caregivers’ personal experience of using supportive eHealth technology: A narrative review. European Journal of Oncology Nursing. 2021;54:102030.
  17. Verma R, Saldanha C, Ellis U, Sattar S, Haase KR. eHealth literacy among older adults living with cancer and their caregivers: A scoping review. Journal of Geriatric Oncology. 2022;13:555–562.
  18. Schiess LC, Song LL, Schädelin S, et al. Nonpharmacologic interventions for managing distress, anxiety, and depression for patients with cancer and their family caregivers: A systematic review and meta-analysis. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2026;76(2):e70076. doi:10.3322/caac.70076.
  19. Su H, Tam KI, Li Y. Factors associated with death anxiety in family caregivers of cancer patients: A systematic review. BMC Palliative Care. 2026;25:175.
  20. Νικολούδη ΜΕ. Ελληνική εκδοχή του δείκτη ελπίδας Herth σε ογκολογικούς ασθενείς: Ψυχομετρική ανάλυση και μελέτη περίπτωσης. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, 2020.

“MYRTO AI Health Innovation Lab”. Η Μυρτώ περνά σε κύκλο επιστημονικής δοκιμής, ανατροφοδότησης και συλλογικής μάθησης

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Η «Μυρτώ» υπό επιστημονική αξιολόγηση: διαφάνεια, τεκμηρίωση και ανθρώπινη εποπτεία στην κοινωνική πλοήγηση των ογκολογικών ασθενών

Ολοκληρώθηκε το πρώτο κλειστό επιστημονικό εργαστήριο δοκιμής του Ψηφιακού Πλοηγού Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων

Αθήνα, 6 Ιουλίου 2026

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε το πρώτο κλειστό επιστημονικό εργαστήριο δοκιμής και αξιολόγησης της «Μυρτώς» – του Ψηφιακού Πλοηγού Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων του Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3.

Η συνάντηση οργανώθηκε από το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 με την υποστήριξη του Κολλεγίου René Descartes – Cnam, και συμμετοχή της SimasiaAI, και  λειτούργησε ως ένα δυναμικό εργαστήριο επιστημονικής συνδιαμόρφωσης, με τη συμμετοχή εξειδικευμένων επαγγελματιών από τους χώρους της υγείας, της κοινωνικής φροντίδας, της πληροφορικής και της προστασίας προσωπικών δεδομένων.

Η διαδικασία είχε κλειστό και αυστηρά δοκιμαστικό χαρακτήρα και δεν αποτέλεσε δημόσια παρουσίαση ολοκληρωμένου προϊόντος. Στόχος της ήταν η αξιολόγηση της συμπεριφοράς της εφαρμογής μέσα από υποθετικά και πλήρως ανωνυμοποιημένα σενάρια, η καταγραφή ορθών απαντήσεων και αστοχιών και η αξιοποίηση της ανατροφοδότησης των ειδικών για την επόμενη φάση ανάπτυξης. 

Το έργο «Μυρτώ – Πλοηγός Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων» αναπτύσσεται ως ένα ψηφιακό σύστημα κοινωνικής πλοήγησης βασισμένο στη γνώση, με προσανατολισμό στις αρχές της εξηγήσιμης, διαφανούς και ανθρωποκεντρικής Τεχνητής Νοημοσύνης.

Στόχος του είναι να μετατρέπει σύνθετες νομοθετικές, διοικητικές και κοινωνικές πληροφορίες σε σαφή, τεκμηριωμένη και πρακτικά αξιοποιήσιμη καθοδήγηση για ογκολογικούς ασθενείς, φροντιστές και πολίτες.

Η «Μυρτώ» δεν αντικαθιστά την επαγγελματική, κοινωνική, νομική ή ιατρική κρίση. Λειτουργεί ως υποστηρικτικό εργαλείο πληροφόρησης και πλοήγησης, με σαφή όρια λειτουργίας, ανθρώπινη εποπτεία και δυνατότητα παραπομπής στις αρμόδιες υπηρεσίες και στους επαγγελματίες του Κάπα3.

Το πρόγραμμα υλοποιείται με την υποστήριξη του ΤΙΜΑ Κοινωφελούς Ιδρύματος.

Από την πληροφορία στην κατανοητή γνώση

Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου παρουσιάστηκε η ανάγκη που οδήγησε στη δημιουργία της «Μυρτώς», καθώς και τα πραγματικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι ασθενείς και οι φροντιστές όταν καλούνται να αναζητήσουν πληροφορίες για κοινωνικά δικαιώματα, παροχές και διοικητικές διαδικασίες.Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην αντιμετώπιση του ψηφιακού και πληροφοριακού αποκλεισμού. Η «Μυρτώ» σχεδιάζεται ώστε να μετατρέπει την κατακερματισμένη και συχνά δυσνόητη πληροφορία σε απλή, δομημένη και κατανοητή καθοδήγηση.

Θεματικά εξειδικευμένη και επιμελημένη βάση γνώσης

Η τεχνική ομάδα/συνεργάτης του έργου SimasiaAI, παρουσίασε τον τρόπο λειτουργίας της εφαρμογής και την αρχιτεκτονική ανάκτησης και σύνθεσης της πληροφορίας.Η «Μυρτώ» αξιοποιεί έναν υβριδικό μηχανισμό αναζήτησης, ο οποίος συνδυάζει τεχνικές ανάκτησης κειμένου και σημασιολογικής αναζήτησης, με στόχο να εντοπίζει την πληροφορία που σχετίζεται περισσότερο με το ερώτημα του χρήστη.Η εφαρμογή λειτουργεί πάνω σε μια θεματικά εξειδικευμένη και επιμελημένη βάση γνώσης. 

Κεντρικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η ιχνηλασιμότητα της πληροφορίας, δηλαδή η δυνατότητα σύνδεσης μιας απάντησης με την πηγή στην οποία βασίζεται. Η αξιοποίηση επικυρωμένων πηγών  περιορίζει τον κίνδυνο μη τεκμηριωμένων απαντήσεων και επιτρέπει τον εντοπισμό, τον έλεγχο και τη διόρθωση προβλημάτων σε μια διαδικασία με συνεχή συντήρηση, τακτική επικαιροποίηση και προσαρμογή στις μεταβαλλόμενες οδηγίες και κανονιστικές απαιτήσεις. 

Εξηγησιμότητα και ανθρώπινα κατανοητές απαντήσεις

Στο επίκεντρο της αξιολόγησης δεν βρέθηκε μόνο το κατά πόσο η «Μυρτώ» ανακτά τη σωστή πληροφορία, αλλά και το κατά πόσο μπορεί να την παρουσιάζει με τρόπο σαφή, κατανοητό και εννοιολογικά συνεκτικό.Η προσέγγιση αυτή ενισχύει την εμπιστοσύνη, την υπεύθυνη χρήση του εργαλείου και την ουσιαστική ενδυνάμωση του πολίτη μέσα σε ένα εργαλείο παραγωγής απαντήσεων, που υποστηρίζει ένα  διαφανές, τεκμηριωμένο και ανθρώπινα εποπτευόμενο οικοσύστημα γνώσης, στο οποίο κάθε πληροφορία  είναι κατανοητή, ελέγξιμη και συνδεδεμένη με την πηγή της.

Προστασία δεδομένων και συμμόρφωση ήδη από τον σχεδιασμό

Η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η κανονιστική συμμόρφωση ενσωματώνονται ήδη από το στάδιο σχεδιασμού της εφαρμογής, σύμφωνα με τις αρχές της προστασίας δεδομένων εξ ορισμού και από τον σχεδιασμό.Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου χρησιμοποιήθηκαν αποκλειστικά υποθετικά ή πλήρως ανωνυμοποιημένα περιστατικά. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις αρχές της ελαχιστοποίησης των δεδομένων, της ανωνυμοποίησης και της ασφαλούς επεξεργασίας. Οι αρχές αυτές συνδέονται με τις σύγχρονες απαιτήσεις για υπεύθυνη ανάπτυξη συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, προστασία ειδικών κατηγοριών δεδομένων και συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. 

Ζωντανή δοκιμή υποθετικών σεναρίων

Οι επαγγελματίες που συμμετείχαν στο εργαστήριο δοκίμασαν την εφαρμογή ατομικά και σε μικρές ομάδες, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά υποθετικά και πλήρως ανωνυμοποιημένα περιστατικά. Η δοκιμή βασίστηκε σε μια προσέγγιση αξιολόγησης της συμπεριφοράς του συστήματος, εξετάζοντας όχι μόνο αν η τελική απάντηση ήταν ορθή, αλλά και αν η συνολική λειτουργία της εφαρμογής ήταν ασφαλής, κατανοητή και κατάλληλη για το συγκεκριμένο αίτημα.

Διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας μέσω ΚΕΠΑ

Σε ένα από τα βασικά σενάρια, η «Μυρτώ» κλήθηκε να καθοδηγήσει υποθετικό ασθενή που δεν γνώριζε πώς να ξεκινήσει τη διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας μέσω ΚΕΠΑ. Το σύστημα ανέκτησε τα βασικά βήματα της διαδικασίας, οργάνωσε την πληροφορία σε κατανοητή μορφή και παρείχε σχετικές παραπομπές στις πηγές.

Οι συμμετέχοντες αξιολόγησαν:

  • την ακρίβεια της πληροφορίας,
  • την πληρότητα των βημάτων,
  • τη σαφήνεια της γλώσσας,
  • και την πρακτική χρησιμότητα της απάντησης.

Μετακίνηση από την Περιφέρεια για θεραπεία

Σε δεύτερο σενάριο εξετάστηκε η περίπτωση ογκολογικού ασθενούς που χρειάζεται να μετακινηθεί από την Περιφέρεια προς άλλο τόπο για θεραπεία. Η εφαρμογή εντόπισε σχετικές κατηγορίες κοινωνικοοικονομικής υποστήριξης και παροχών και παρουσίασε τα πιθανά επόμενα βήματα στον χρήστη.

Η δοκιμή επέτρεψε την αξιολόγηση:

  • της ορθής αναγνώρισης του αιτήματος,
  • της σύνδεσης διαφορετικών δικαιωμάτων και παροχών,
  • της πληρότητας των πηγών,
  • και της δυνατότητας παραπομπής στις κατάλληλες υπηρεσίες.

Παράλληλα, εξετάστηκαν και περιπτώσεις στις οποίες:

  • το ερώτημα ήταν ασαφές ή ελλιπές,
  • ο χρήστης δεν γνώριζε ποιο δικαίωμα έπρεπε να αναζητήσει,
  • απαιτούνταν διευκρινιστικές ερωτήσεις,
  • ζητούνταν ιατρική ή εξατομικευμένη νομική συμβουλή,
  • ή ήταν απαραίτητη η άμεση ανθρώπινη παρέμβαση.

Ένας συνεχής κύκλος επιστημονικής ανατροφοδότησης

Η συνάντηση ολοκληρώθηκε με συζήτηση επί των αποτελεσμάτων της δοκιμής, έλεγχο των τεχνικών καταγραφών και παρουσίαση των βασικών στατιστικών χρήσης της εφαρμογής.Οι παρατηρήσεις των συμμετεχόντων δεν αντιμετωπίζονται ως αποσπασματικά σχόλια, αλλά ως δομημένη επιστημονική ανατροφοδότηση για τη βελτίωση.  Δημιουργείται έτσι ένας κλειστός κύκλος μάθησης και ανατροφοδότησης, στον οποίο η τεχνολογία, η επιστημονική γνώση και η εμπειρία των επαγγελματιών αλληλεπιδρούν διαρκώς. Η συνεχής συμμετοχή ειδικών και η ενσωμάτωση δομημένης ανατροφοδότησης θεωρούνται κρίσιμες για την ενίσχυση της διαφάνειας, της αξιοπιστίας και της εμπιστοσύνης σε συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης που χρησιμοποιούνται σε ευαίσθητα πεδία. 

Η διεπιστημονική ομάδα του έργου

Την ανάπτυξη, την επιστημονική τεκμηρίωση και την κανονιστική συμμόρφωση της «Μυρτώς» υποστηρίζει διεπιστημονική ομάδα από τους χώρους της διοίκησης υπηρεσιών υγείας, της πληροφορικής, της προστασίας προσωπικών δεδομένων, της γλωσσικής τεχνολογίας και της ανάπτυξης λογισμικού. Στο εργάστηριο συμμετείχαν

η Ευαγγελή Μπίστα Co-founder Κάπα3 – Υπεύθυνη Στρατηγικών Συνεργασιών, Αριστέα Αρχοντίδου, Μηχανικός Βιομηχανικής Πληροφορικής με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Πολιτική Υγείας και τον Σχεδιασμό Υπηρεσιών Υγείας, η Αναστασία Βλαχοπούλου δικηγόρος, μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, με εξειδίκευση στην προστασία προσωπικών δεδομένων. Δημήτρης Παπαδάκης Co-founder και Sales Manager – SimasiaAI, Project Manager στο έργο «Μυρτώ», Γιάννης Μπαρούς, Co-founder & CTO, SimasiaAI PhD candidate στην Επιστήμη Υπολογιστών με βάση το San Francisco,που έχει αναλάβει το τεχνικό κομμάτι: πώς το σύστημα βρίσκει τη σωστή πληροφορία, πώς τη συνδέει με αξιόπιστες πηγές και πώς δίνει απαντήσεις που είναι τεκμηριωμένες, χρήσιμες και ασφαλείς.

Σχετικά με το Κάπα3

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 είναι ένας φορέας κοινωνικής υποστήριξης, ενημέρωσης και πλοήγησης για ογκολογικούς ασθενείς, επιβιώσαντες, φροντιστές και τις οικογένειές τους. Στόχος του είναι να συμβάλει στην ισότιμη πρόσβαση στην ογκολογική φροντίδα, στην κοινωνική προστασία και στα δικαιώματα που συνδέονται με την εμπειρία του καρκίνου. Καθημερινά υποστηρίζει ανθρώπους που έρχονται αντιμέτωποι όχι μόνο με τη νόσο, αλλά και με ένα σύνολο πρακτικών, διοικητικών, κοινωνικών και ψυχοσυναισθηματικών προκλήσεων. Μέσα από εξατομικευμένη κοινωνική καθοδήγηση, ο φορέας βοηθά ασθενείς και φροντιστές να ενημερωθούν για τα δικαιώματά τους, να κατανοήσουν διαθέσιμες παροχές και υπηρεσίες, να προσανατολιστούν σε διοικητικές διαδικασίες και να συνδεθούν με τις κατάλληλες δομές υποστήριξης.

Οι βασικοί άξονες δράσης του Κάπα3 περιλαμβάνουν την ενημέρωση για κοινωνικά και ασφαλιστικά δικαιώματα, την υποστήριξη στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας, την καθοδήγηση για παροχές και διαδικασίες, την ενδυνάμωση ασθενών και φροντιστών, καθώς και τη διασύνδεση με επαγγελματίες, φορείς και κοινότητες.

 Στο πλαίσιο της ψηφιακής του στρατηγικής, το Κάπα3 αναπτύσσει εργαλεία ψηφιακής ενδυνάμωσης και κοινωνικής πλοήγησης, όπως η «Μυρτώ», ο Ψηφιακός Πλοηγός Υγείας και Κοινωνικών Δικαιωμάτων. Η «Μυρτώ» σχεδιάζεται για να μετατρέπει σύνθετες νομοθετικές, διοικητικές και κοινωνικές πληροφορίες σε σαφή και τεκμηριωμένη καθοδήγηση για ογκολογικούς ασθενείς, φροντιστές και πολίτες, πάντα με ανθρώπινη εποπτεία, διαφάνεια και σεβασμό στα όρια της τεχνολογίας.

Η φιλοσοφία του Κάπα3 βασίζεται στην αρχή ότι η φροντίδα δεν περιορίζεται στην ιατρική πράξη. Περιλαμβάνει την πρόσβαση στην πληροφορία, την κοινωνική προστασία, την ψυχοκοινωνική στήριξη, την αξιοπρέπεια, την ενδυνάμωση και τη δυνατότητα κάθε ανθρώπου να γνωρίζει και να διεκδικεί τα δικαιώματά του.

Μέσα από συνεργασίες με επαγγελματίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας, πανεπιστημιακούς και ερευνητικούς φορείς, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, δημόσιες δομές, εθελοντές και κοινότητες, το Κάπα3 επιδιώκει να δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στον ασθενή, την πληροφορία, τις υπηρεσίες και την πραγματική πρόσβαση.

 

Δείτε φωτογραφικό υλικό εδώ :

Περισσότερες πληροφορίες:
www.kapa3.gr

info@kapa3.gr

📍Αθήνα: Κωστή Παλαμά 13, 3ος όροφος, (09:00 – 17:00)
📍Kosti Palama 13,11141 Athina
☎️210 5221424
📱6906265170

Ανθρωποκεντρική φροντίδα στον καρκίνο: νέα παγκόσμια έκθεση για πιο αποδοτικά συστήματα υγείας

Ο καρκίνος αποτελεί μια ολοένα αυξανόμενη επιβάρυνση για τα άτομα, τα συστήματα υγείας και την κοινωνία, καθιστώντας αναγκαία την ενίσχυση της ανθρωποκεντρικής φροντίδας στον καρκίνο και τον επαναπροσδιορισμό του τρόπου παροχής της φροντίδας.. Οι νέες διαγνώσεις αναμένεται να αυξηθούν κατά σχεδόν 77% έως το 2050, γεγονός που θα επιβαρύνει ακόμη περισσότερο ήδη πιεσμένα συστήματα υγείας.

Πολλές χώρες αναφέρουν ως βασικές προκλήσεις την περιορισμένη πρόσβαση σε θεραπείες, τις ελλείψεις προσωπικού και τους μεγάλους χρόνους αναμονής. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, καθίσταται κρίσιμο οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής να επαναπροσδιορίσουν τον τρόπο παροχής ογκολογικής φροντίδας, ώστε να αξιοποιούνται αποτελεσματικά οι περιορισμένοι πόροι και να διασφαλίζεται η πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας.

Η έκθεση με τίτλο “Implementing Person-Centred Cancer Care to Improve Outcomes, Experiences and Efficiency” δημοσιεύεται από τον διεθνή οργανισμό All.Can International και βασίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και μελέτες της περιόδου 2018–2025. Πρόκειται για μια παγκόσμια ανάλυση με τη συμβολή ειδικών από 11 χώρες, η οποία απευθύνεται σε υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και συστημάτων υγείας, με στόχο τον επανασχεδιασμό της ογκολογικής φροντίδας σε πιο ανθρωποκεντρική και αποδοτική βάση.

Η νέα έκθεση τονίζει ότι η ανθρωποκεντρική φροντίδα στον καρκίνο αποτελεί μια πρακτική και υψηλής απόδοσης προσέγγιση, η οποία βελτιώνει την εμπειρία των ασθενών και ενισχύει την ανθεκτικότητα των συστημάτων υγείας. Πρόκειται για ένα μοντέλο που τοποθετεί τον άνθρωπο στο επίκεντρο, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες, τις αξίες και τους στόχους του, αντί για μια ενιαία κλινική διαδρομή.

Οι βασικοί άξονες εφαρμογής οργανώνονται σε επτά πεδία παρέμβασης με κοινό στόχο την καλύτερη φροντίδα για τους ασθενείς και τη δημιουργία πιο βιώσιμων συστημάτων υγείας:

1. Έγκαιρη διάγνωση και έναρξη θεραπείας

Η καθυστερημένη διάγνωση παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα παγκοσμίως. Η χαμηλή ενημέρωση, η περιορισμένη συμμετοχή σε προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου και οι αδυναμίες στην πρωτοβάθμια φροντίδα οδηγούν συχνά σε καθυστερημένη έναρξη θεραπείας.

Η έκθεση προτείνει πιο προσαρμοσμένη ενημέρωση προς το κοινό, με υλικό που λαμβάνει υπόψη το επίπεδο υγειονομικού εγγραμματισμού και το πολιτισμικό υπόβαθρο των πληθυσμών. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στον συν-σχεδιασμό προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου με τις ίδιες τις κοινότητες, ώστε να ενισχυθεί η συμμετοχή και να επιτευχθεί πιο έγκαιρη διάγνωση.

2. Συντονισμένη και διεπιστημονική φροντίδα

Η έλλειψη συντονισμού μεταξύ υπηρεσιών οδηγεί σε καθυστερήσεις και άνιση παροχή φροντίδας. Η ενίσχυση διεπιστημονικών ομάδων και η καθοδήγηση των ασθενών μέσα στο σύστημα υγείας (patient navigation) μπορούν να βοηθήσουν τους ασθενείς να κινούνται πιο ομαλά και να λαμβάνουν πιο συνεκτική φροντίδα.

3. Ψηφιακά εργαλεία και διασύνδεση συστημάτων

Η αποσπασματική διαχείριση δεδομένων και η περιορισμένη διαλειτουργικότητα μεταξύ συστημάτων υγείας αποτελούν σημαντικό εμπόδιο. Η ανάπτυξη ενιαίων υποδομών δεδομένων, εθνικών μητρώων καρκίνου και η χρήση τεχνολογιών όπως η τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να βελτιώσουν την αποδοτικότητα και τον συντονισμό της φροντίδας.

4. Τηλεϊατρική και απομακρυσμένη φροντίδα

Οι ψηφιακές υπηρεσίες υγείας μπορούν να μειώσουν γεωγραφικά εμπόδια και να φέρουν τη φροντίδα πιο κοντά στον ασθενή. Ωστόσο, απαιτούνται επενδύσεις σε υποδομές και εκπαίδευση, ώστε να διασφαλιστεί ισότιμη πρόσβαση για όλους.

Η χρήση φορέσιμων τεχνολογιών υγείας και εφαρμογών μπορεί να υποστηρίξει τη συνεχή παρακολούθηση και τη φροντίδα πέρα από το νοσοκομειακό περιβάλλον.

5. Επικοινωνία και κοινή λήψη αποφάσεων

Η αποτελεσματική επικοινωνία μεταξύ επαγγελματιών υγείας και ασθενών παραμένει κρίσιμη πρόκληση. Η εφαρμογή μοντέλων κοινής λήψης αποφάσεων, η αξιοποίηση της εμπειρίας των ασθενών και η πολιτισμικά κατάλληλη επικοινωνία μπορούν να ενισχύσουν την εμπιστοσύνη και την ποιότητα της φροντίδας.

Παράλληλα, η συμμετοχή των φροντιστών στη διαδικασία ενημέρωσης θεωρείται απαραίτητη, καθώς συχνά οι ανάγκες τους παραμένουν αόρατες.

6. Υποστηρικτική φροντίδα και επιβίωση

Η πρόσβαση σε ψυχοκοινωνική και υποστηρικτική φροντίδα παραμένει περιορισμένη σε πολλές χώρες, επηρεάζοντας αρνητικά την ποιότητα ζωής των ασθενών. Η ενσωμάτωση υπηρεσιών υποστήριξης σε όλη τη διαδρομή της νόσου είναι κρίσιμη, ιδιαίτερα καθώς αυξάνεται ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με και μετά τον καρκίνο.

Η έκθεση τονίζει επίσης τη σημασία του προγραμματισμού μελλοντικής φροντίδας (advance care planning), ο οποίος μπορεί να μειώσει περιττές νοσηλείες και να ενισχύσει την αυτονομία των ασθενών.

7. Οικονομική υποστήριξη και πρόσβαση στη φροντίδα

Το οικονομικό βάρος του καρκίνου αποτελεί σημαντικό εμπόδιο στην πρόσβαση στη θεραπεία. Η έκθεση προτείνει ενίσχυση της κάλυψης των θεραπειών, υπηρεσίες οικονομικής καθοδήγησης και μέτρα υποστήριξης για τα έμμεσα κόστη, ώστε να μειωθεί η οικονομική επιβάρυνση των ασθενών και των οικογενειών τους.

Η ανθρωποκεντρική φροντίδα στον καρκίνο στην Ελλάδα

Αν και η έκθεση έχει παγκόσμιο χαρακτήρα, τα ευρήματά της είναι ιδιαίτερα επίκαιρα και για συστήματα υγείας όπως το ελληνικό. Προκλήσεις όπως οι καθυστερήσεις στη διάγνωση, οι ανισότητες στην πρόσβαση, η πίεση στο ανθρώπινο δυναμικό και η περιορισμένη διασύνδεση υπηρεσιών αντανακλούν υπαρκτές δυσκολίες και στην ελληνική πραγματικότητα.

Σε αυτό το πλαίσιο, η μετάβαση σε πιο ανθρωποκεντρικά, συντονισμένα και ψηφιακά υποστηριζόμενα μοντέλα φροντίδας — με έμφαση στην ανθρωποκεντρική φροντίδα στον καρκίνο — αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για τη χώρα μας.

Κάλεσμα για δράση

Η έκθεση καταλήγει ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής πρέπει να ενσωματώσουν άμεσα την ανθρωποκεντρική φροντίδα στα εθνικά σχέδια για τον καρκίνο. Η συνεργασία με ανθρώπους που έχουν βιωμένη εμπειρία της νόσου θεωρείται απαραίτητη για τον σχεδιασμό πιο δίκαιων, αποδοτικών και βιώσιμων συστημάτων υγείας.

Η υιοθέτηση αυτής της προσέγγισης μπορεί να συμβάλει σε έγκαιρη διάγνωση, καλύτερη ποιότητα φροντίδας, πιο αποτελεσματική χρήση πόρων και τελικά σε πιο ανθεκτικά συστήματα υγείας απέναντι στην αυξανόμενη επιβάρυνση του καρκίνου.

Μπορείτε να δείτε την έρευνα εδώ: Person-centred-cancer-care-improving-outcomes-experiences-and-efficiency-2

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Παγκόσμια Ημέρα Υγείας 2026: Μαζί για την υγεία, με οδηγό την επιστήμη

Κάθε χρόνο, στις 7 Απριλίου, η World Health Organization, μέσα από την World Health Day, μας υπενθυμίζει ότι η υγεία αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Η Παγκόσμια Ημέρα Υγείας 2026 έρχεται να αναδείξει, μέσα από το κεντρικό μήνυμα «Together for health. Stand with science» – «Μαζί για την υγεία. Στηρίζουμε την επιστήμη» – τη σημασία της επιστημονικής γνώσης, της έρευνας και της συνεργασίας ως βασικών πυλώνων για ένα πιο δίκαιο και αποτελεσματικό σύστημα υγείας.

Σε μια εποχή όπου η πληροφορία είναι πιο προσβάσιμη από ποτέ, αλλά όχι πάντα αξιόπιστη, η επιστήμη αποτελεί τη σταθερή βάση πάνω στην οποία χτίζεται η σύγχρονη φροντίδα υγείας. Δεν πρόκειται απλώς για θεωρητική γνώση, αλλά για ένα δυναμικό σύστημα που βασίζεται σε δεδομένα, κλινικές μελέτες και συνεχή αξιολόγηση. Χάρη σε αυτήν, τα τελευταία χρόνια έχουν σημειωθεί σημαντικές εξελίξεις στην πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία σοβαρών ασθενειών, όπως ο καρκίνος, βελτιώνοντας τόσο τα ποσοστά επιβίωσης όσο και την ποιότητα ζωής των ασθενών.

Ωστόσο, η πρόοδος αυτή δεν είναι ισότιμα προσβάσιμη σε όλους. Στην Ελλάδα, οι ανισότητες στην υγεία παραμένουν έντονες και πολυπαραγοντικές. Ένα σημαντικό ποσοστό πολιτών δηλώνει ότι δεν έλαβε την απαραίτητη ιατρική φροντίδα λόγω κόστους, γεωγραφικών περιορισμών ή μεγάλων χρόνων αναμονής, ενώ σχεδόν 1 στα 10 νοικοκυριά αντιμετωπίζει σοβαρή οικονομική επιβάρυνση από δαπάνες υγείας. Παράλληλα, οι κάτοικοι απομακρυσμένων περιοχών συχνά αναγκάζονται να μετακινηθούν προς μεγάλα αστικά κέντρα για να έχουν πρόσβαση σε εξειδικευμένες υπηρεσίες.

Την ίδια στιγμή, καινοτόμες θεραπείες που είναι ήδη διαθέσιμες σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες ενδέχεται να καθυστερήσουν σημαντικά να φτάσουν στους Έλληνες ασθενείς, περιορίζοντας την έγκαιρη πρόσβαση στα οφέλη της επιστημονικής προόδου. Η άνιση αυτή πρόσβαση αναδεικνύει με σαφήνεια ότι η επιστήμη, όσο σημαντική και αν είναι, δεν αρκεί από μόνη της· απαιτείται και η ύπαρξη των κατάλληλων μηχανισμών ώστε τα οφέλη της να φτάνουν σε όλους.

Σε αυτό το πλαίσιο, η αξιοποίηση της τεχνολογίας μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα. Η τεχνητή νοημοσύνη, όταν βασίζεται σε επιστημονικά τεκμηριωμένα δεδομένα, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην παροχή έγκυρης και αξιόπιστης πληροφόρησης, να περιορίσει την παραπληροφόρηση και να ενισχύσει την πρόσβαση σε υποστήριξη. Ο ψηφιακός βοηθός «Μυρτώ» του ΚΑΠΑ3 αποτελεί ένα τέτοιο παράδειγμα, φέρνοντας την επιστημονική γνώση πιο κοντά στον ασθενή και υποστηρίζοντας την καθημερινότητά του, πάντα συμπληρωματικά προς τους επαγγελματίες υγείας.

Το «Stand with science» σημαίνει, επομένως, όχι μόνο εμπιστοσύνη στην επιστήμη, αλλά και ενεργή αξιοποίησή της στην καθημερινότητα. Σημαίνει να αναζητούμε αξιόπιστη ενημέρωση, να αξιοποιούμε σύγχρονα εργαλεία που βασίζονται σε δεδομένα και να διεκδικούμε ισότιμη πρόσβαση στις καινοτομίες που μπορούν να βελτιώσουν τη ζωή των ασθενών.

Στο Κάπα3, η δέσμευση αυτή αποτυπώνεται μέσα από τη συνεχή ενημέρωση γύρω από τις εξελίξεις στην ογκολογία, τις νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις, τις καινοτόμες πρακτικές φροντίδας, καθώς και μέσα από συνέργειες, συμμετοχές σε δράσεις και ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το MELODIC. (Μπορείτε να δείτε ενδεικτικά σχετικά άρθρα εδώ, εδώ και εδώ.)

Η Παγκόσμια Ημέρα Υγείας 2026 αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να αναλογιστούμε όχι μόνο τα επιτεύγματα της επιστήμης, αλλά και τις προκλήσεις που παραμένουν. Επενδύοντας στη γνώση, ενισχύοντας τη συνεργασία και μειώνοντας τις ανισότητες, μπορούμε να διαμορφώσουμε ένα σύστημα υγείας πιο προσβάσιμο, πιο δίκαιο και πιο ανθρώπινο για όλους.

Η υγεία δεν μπορεί να εξαρτάται από το πού ζει κανείς, τι γνωρίζει ή τι μπορεί να πληρώσει. Η επιστήμη υπάρχει — το ζητούμενο είναι να φτάνει σε όλους.
Σε αυτό το πλαίσιο, το να «στεκόμαστε στο πλευρό της επιστήμης» σημαίνει, τελικά, να στεκόμαστε στο πλευρό κάθε ανθρώπου που έχει ανάγκη από φροντίδα.

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Πηγές