Κάθε χρόνο, στις 4 Φεβρουαρίου, η Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου μας καλεί να σταθούμε απέναντι σε μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης υγείας.
Και το ζητούμενο είναι να τον αντιμετωπίσουμε με γνώση, ενσυναίσθηση και συλλογική ευθύνη. Γιατί ο καρκίνος αγγίζει εκατομμύρια ζωές με αμέτρητους τρόπους, αλλά δεν ορίζει το ποιοι είμαστε. Είμαστε κάτι πολύ περισσότερο από μια διάγνωση ή έναν αριθμό.
Η ημέρα αυτή καθιερώθηκε το 2000, μετά το World Summit Against Cancer for the New Millennium στο Παρίσι, και αποτελεί βασικό πυλώνα του Paris Charter — μιας διεθνούς δέσμευσης για την προώθηση της έρευνας, της πρόληψης, της φροντίδας των ασθενών, της ενημέρωσης και της παγκόσμιας κινητοποίησης κατά του καρκίνου. Από τότε, η Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η αντιμετώπιση της νόσου απαιτεί συνεργασία, συνέπεια και μακροπρόθεσμο όραμα.
Το φετινό μήνυμα, «United by Unique / Ενωμένοι από τη μοναδικότητά μας», έρχεται να τονίσει μια ουσιαστική αλήθεια: ο καρκίνος δεν είναι μόνο ένα ιατρικό γεγονός.
Είναι μια βαθιά προσωπική εμπειρία. Πίσω από κάθε διάγνωση υπάρχει μια μοναδική ανθρώπινη ιστορία — ιστορίες φόβου και απώλειας, αλλά και ανθεκτικότητας, φροντίδας, αγάπης και επούλωσης. Κάθε ιστορία μετράει.
Ο καρκίνος σήμερα: στατιστικά και προκλήσεις
Σήμερα, ο καρκίνος παραμένει μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις δημόσιας υγείας στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Τα στοιχεία από διεθνείς και ευρωπαϊκούς οργανισμούς αναδεικνύουν τη βαρύτητα της νόσου, αλλά και τις ανισότητες που εξακολουθούν να υπάρχουν στην πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και την πρόσβαση στη φροντίδα.
Στην Ευρώπη καταγράφονται περίπου 2,7 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις κάθε χρόνο και 1,3 εκατομμύρια θάνατοι, ενώ το οικονομικό κόστος ξεπερνά τα €93 δισεκατομμύρια. Στην Ελλάδα, ο καρκίνος αποτελεί τη δεύτερη κύρια αιτία θανάτου, επηρεάζοντας χιλιάδες οικογένειες και προκαλώντας σημαντικές κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις.
Την ίδια στιγμή, η πρόοδος της επιστήμης δημιουργεί βάσιμους λόγους αισιοδοξίας.
Η έγκαιρη διάγνωση και η πρόληψη αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες. Προληπτικοί έλεγχοι, εμβολιασμοί, υγιεινές συνήθειες ζωής και αξιόπιστη ενημέρωση μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου και να βελτιώσουν τα αποτελέσματα της θεραπείας. Σε αυτό το πλαίσιο, η γνώση δεν είναι απλώς πληροφορία — είναι δύναμη και δικαίωμα.
Παράλληλα, οι εξελίξεις στη διαχείριση της νόσου είναι σημαντικές. Η εξατομικευμένη ιατρική, οι στοχευμένες θεραπείες και η ανοσοθεραπεία, καθώς και η καλύτερη διαχείριση των παρενεργειών, συμβάλλουν όχι μόνο στην αύξηση της επιβίωσης αλλά και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ανθρώπων που ζουν με καρκίνο. Η ενημέρωση αποτελεί βασικό εργαλείο πρόληψης και ενδυνάμωσης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και η ψυχική υγεία. Η διάγνωση και η θεραπεία συχνά συνοδεύονται από άγχος, φόβο, θλίψη και συναισθηματική εξάντληση — όχι μόνο για τους ασθενείς, αλλά και για τους φροντιστές τους. Η ψυχοκοινωνική υποστήριξη, οι ομάδες ενδυνάμωσης και οι δομές συμβουλευτικής αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της ολιστικής ογκολογικής φροντίδας και συμβάλλουν ουσιαστικά στη διατήρηση της αξιοπρέπειας και της ποιότητας ζωής.
Η ενημέρωση, η έρευνα και η φροντίδα της ψυχικής υγείας αποτελούν βασικούς πυλώνες στη σύγχρονη αντιμετώπιση του καρκίνου. Ενδεικτικά, μπορείτε να διαβάσετε τα παρακάτω άρθρα του Κάπα3:
-
Το μικροβίωμα του εντέρου και ο ρόλος του στη διαχείριση του καρκίνου
-
GD2: Νεότερα δεδομένα για έναν κρίσιμο βιοδείκτη στην ογκολογία
-
MELODIC: Ψυχική υγεία και ενδυνάμωση νέων ενηλίκων με καρκίνο
Ενδυνάμωση και δράση: τι μπορούμε να κάνουμε όλοι
Η Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου δεν είναι απλώς μια ημέρα υπενθύμισης. Είναι μια πρόσκληση για δράση:
-
να μιλήσουμε ανοιχτά για την πρόληψη και την υγεία μας,
-
να στηρίξουμε ανθρώπους που ζουν με καρκίνο και τους φροντιστές τους,
-
να αναζητήσουμε έγκυρη ενημέρωση και αξιόπιστες πηγές,
-
να διεκδικήσουμε ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα και την ψυχολογική υποστήριξη,
-
να θυμόμαστε ότι κανείς δεν πρέπει να μένει μόνος.
Γιατί η δύναμή μας βρίσκεται στη συλλογικότητα, αλλά και στον σεβασμό της μοναδικότητας κάθε ανθρώπου.
Ενωμένοι από τη μοναδικότητά μας.
Πηγές:
World Health Organization (WHO) – Cancer
International Agency for Research on Cancer (IARC)
Union for International Cancer Control (UICC) – World Cancer Day
European Commission – Europe’s Beating Cancer Plan
European Cancer Information System (ECIS)
ΕΛΣΤΑΤ – Στοιχεία Υγείας
ΕΟΔΥ – Καρκίνος & Δημόσια Υγεία
Υπουργείο Υγείας – Πρόληψη & Προσυμπτωματικός Έλεγχος
Κείμενο / Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3











