Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου: Ενωμένοι από τη μοναδικότητά μας

Κάθε χρόνο, στις 4 Φεβρουαρίου, η Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου μας καλεί να σταθούμε απέναντι σε μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης υγείας.

Και το ζητούμενο είναι να τον αντιμετωπίσουμε με γνώση, ενσυναίσθηση και συλλογική ευθύνη. Γιατί ο καρκίνος αγγίζει εκατομμύρια ζωές με αμέτρητους τρόπους, αλλά δεν ορίζει το ποιοι είμαστε. Είμαστε κάτι πολύ περισσότερο από μια διάγνωση ή έναν αριθμό.

Η ημέρα αυτή καθιερώθηκε το 2000, μετά το World Summit Against Cancer for the New Millennium στο Παρίσι, και αποτελεί βασικό πυλώνα του Paris Charter — μιας διεθνούς δέσμευσης για την προώθηση της έρευνας, της πρόληψης, της φροντίδας των ασθενών, της ενημέρωσης και της παγκόσμιας κινητοποίησης κατά του καρκίνου. Από τότε, η Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η αντιμετώπιση της νόσου απαιτεί συνεργασία, συνέπεια και μακροπρόθεσμο όραμα.

Το φετινό μήνυμα, «United by Unique / Ενωμένοι από τη μοναδικότητά μας», έρχεται να τονίσει μια ουσιαστική αλήθεια: ο καρκίνος δεν είναι μόνο ένα ιατρικό γεγονός.

Είναι μια βαθιά προσωπική εμπειρία. Πίσω από κάθε διάγνωση υπάρχει μια μοναδική ανθρώπινη ιστορία — ιστορίες φόβου και απώλειας, αλλά και ανθεκτικότητας, φροντίδας, αγάπης και επούλωσης. Κάθε ιστορία μετράει.

Ο καρκίνος σήμερα: στατιστικά και προκλήσεις

Σήμερα, ο καρκίνος παραμένει μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις δημόσιας υγείας στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Τα στοιχεία από διεθνείς και ευρωπαϊκούς οργανισμούς αναδεικνύουν τη βαρύτητα της νόσου, αλλά και τις ανισότητες που εξακολουθούν να υπάρχουν στην πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και την πρόσβαση στη φροντίδα.

Στην Ευρώπη καταγράφονται περίπου 2,7 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις κάθε χρόνο και 1,3 εκατομμύρια θάνατοι, ενώ το οικονομικό κόστος ξεπερνά τα €93 δισεκατομμύρια. Στην Ελλάδα, ο καρκίνος αποτελεί τη δεύτερη κύρια αιτία θανάτου, επηρεάζοντας χιλιάδες οικογένειες και προκαλώντας σημαντικές κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις.

Την ίδια στιγμή, η πρόοδος της επιστήμης δημιουργεί βάσιμους λόγους αισιοδοξίας.

Η έγκαιρη διάγνωση και η πρόληψη αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες. Προληπτικοί έλεγχοι, εμβολιασμοί, υγιεινές συνήθειες ζωής και αξιόπιστη ενημέρωση μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου και να βελτιώσουν τα αποτελέσματα της θεραπείας. Σε αυτό το πλαίσιο, η γνώση δεν είναι απλώς πληροφορία — είναι δύναμη και δικαίωμα.

Παράλληλα, οι εξελίξεις στη διαχείριση της νόσου είναι σημαντικές. Η εξατομικευμένη ιατρική, οι στοχευμένες θεραπείες και η ανοσοθεραπεία, καθώς και η καλύτερη διαχείριση των παρενεργειών, συμβάλλουν όχι μόνο στην αύξηση της επιβίωσης αλλά και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ανθρώπων που ζουν με καρκίνο. Η ενημέρωση αποτελεί βασικό εργαλείο πρόληψης και ενδυνάμωσης.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και η ψυχική υγεία. Η διάγνωση και η θεραπεία συχνά συνοδεύονται από άγχος, φόβο, θλίψη και συναισθηματική εξάντληση — όχι μόνο για τους ασθενείς, αλλά και για τους φροντιστές τους. Η ψυχοκοινωνική υποστήριξη, οι ομάδες ενδυνάμωσης και οι δομές συμβουλευτικής αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της ολιστικής ογκολογικής φροντίδας και συμβάλλουν ουσιαστικά στη διατήρηση της αξιοπρέπειας και της ποιότητας ζωής.

Η ενημέρωση, η έρευνα και η φροντίδα της ψυχικής υγείας αποτελούν βασικούς πυλώνες στη σύγχρονη αντιμετώπιση του καρκίνου. Ενδεικτικά, μπορείτε να διαβάσετε τα παρακάτω άρθρα του Κάπα3:

Ενδυνάμωση και δράση: τι μπορούμε να κάνουμε όλοι

Η Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου δεν είναι απλώς μια ημέρα υπενθύμισης. Είναι μια πρόσκληση για δράση:

  • να μιλήσουμε ανοιχτά για την πρόληψη και την υγεία μας,

  • να στηρίξουμε ανθρώπους που ζουν με καρκίνο και τους φροντιστές τους,

  • να αναζητήσουμε έγκυρη ενημέρωση και αξιόπιστες πηγές,

  • να διεκδικήσουμε ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα και την ψυχολογική υποστήριξη,

  • να θυμόμαστε ότι κανείς δεν πρέπει να μένει μόνος.

Γιατί η δύναμή μας βρίσκεται στη συλλογικότητα, αλλά και στον σεβασμό της μοναδικότητας κάθε ανθρώπου.
Ενωμένοι από τη μοναδικότητά μας.

Πηγές:

World Health Organization (WHO) – Cancer

International Agency for Research on Cancer (IARC)

Union for International Cancer Control (UICC) – World Cancer Day

European Commission – Europe’s Beating Cancer Plan

European Cancer Information System (ECIS)

ΕΛΣΤΑΤ – Στοιχεία Υγείας

ΕΟΔΥ – Καρκίνος & Δημόσια Υγεία

Υπουργείο Υγείας – Πρόληψη & Προσυμπτωματικός Έλεγχος

Κείμενο / Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Καρκίνος: Από την Πρόληψη στον Συντονισμό Ζωής» – Αναγγελία Ημερίδας, Δήμος Μεγάρων & Κάπα3

Ημερίδα για τον καρκίνο στα Μέγαρα, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου.

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου (4 Φεβρουαρίου), ο Δήμος Μεγαρέων και το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 διοργανώνουν την Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2026, στις 18:00, στην Αίθουσα Δημοτικού Συμβουλίου του Δημαρχείου Μεγάρων, την εκδήλωση γνώσης «Καρκίνος: Από την Πρόληψη στον Συντονισμό Ζωής».

Αγαπητές/οι, Κυρίες και Κύριοι,

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου (04 Φεβρουαρίου), η ημερίδα φιλοδοξεί να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από τον καρκίνο, όχι μόνο ως ιατρική διάγνωση, αλλά ως ένα σύνθετο ταξίδι ζωής.

Η ημερίδα έρχεται να αναδείξει το γεγονός ότι η αντιμετώπιση του καρκίνου δεν περιορίζεται μόνο στη θεραπεία, αλλά απαιτεί ολιστική φροντίδα, σωστή καθοδήγηση και συντονισμό υπηρεσιών, με επίκεντρο τον άνθρωπο, την οικογένεια και το κοινωνικό του περιβάλλον.

Στόχος της δράσης είναι να αναδείξει το ρόλο του Πλοηγού Υγείας στη διαχείριση του καρκίνου και να τονίσει τη μεγάλη σημασία της διεπιστημονικότητας στην ογκολογική φροντίδα, συνδυάζοντας την εμπειρογνωμοσύνη ιατρών, νοσηλευτών, ψυχολόγων, εργοθεραπευτών αλλά και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, όπως το Κάπα3, που υποστηρίζουν ασθενείς και φροντιστές.

Στην ημερίδα συμμετέχουν οι:

  • Γεώργιος Νίντος, Παθολόγος-Ογκολόγος, MD MSc – Τρόποι πρόληψης και έγκαιρης διάγνωσης καρκίνου
  • Κατερίνα Παπακωνσταντίνου, Μαιευτήρας Χειρουργός-Γυναικολόγος, MD MSc PhD, Διευθύντρια Γυναικολογικής Κλινικής Ναυτικού Νοσ.Αθηνών – Πρόληψη και γυναικολογικός καρκίνος
  • Ρόχας Ανδρεά Πάολα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Βιολογίας, Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου – Η διατροφή καταλυτικός παράγοντας πρόληψης
  • Μαρία Λαβδανίτη, Καθηγήτρια, Πρόεδρος Τμήματος Νοσηλευτικής Διεθνούς Πανεπιστημίου – Ο Ρόλος του ογκολογικού νοσηλευτή στην ολιστική διαχείριση του καρκίνου
  • Πηνελόπη Βλοτινού, Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος  Εργοθεραπείας, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής – Εργοθεραπεία σε άτομα με καρκίνο .Υποστηρίζοντας την καθημερινότητα των  ασθενών
  • Ιωάννα Σίδερη, Ψυχολόγος MSc, PhD(c), Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου – Ψυχολογική υποστήριξη ασθενών και φροντιστών
  • Γρηγορία Ζαχαρόγιαννη, Ακτινοθεραπευτής Ογκολόγος, MD MSc PhD(c).  Θεραπευτικές επιλογές από διάγνωση έως ίαση.

Ενώ την συνεργασία των δύο φορέων και τα αποτελέσματα της δράσης θα σχολιάσουν οι :

Ευαγγελή Μπίστα co-founder kapa3 και

Σταμάτης Γεωργάκης, Αντιδήμαρχος επί θεμάτων Κοινωνικής Αρωγής και Παροχής Κοινωνικών Υπηρεσιών .

Η διοργάνωση εντάσσεται στο πλαίσιο της συνεχούς παρουσίας του Κάπα3 στα Μέγαρα και της εποικοδομητικής συνεργασίας με τον Δήμο, όπως φαίνεται και από τη λειτουργία του  Συμβουλευτικού Σταθμού Καθοδήγησης Καρκινοπαθών.

Είναι μία ακόμη αφορμή να αναδειχθούν οι προσπάθειες που γίνονται στην κοινότητα για την υποστήριξη των ογκολογικών ασθενών και των οικογενειών τους, ενισχύοντας την ενημέρωση, την πρόληψη και την ουσιαστική καθοδήγηση.

Η συμμετοχή στην ημερίδα είναι ανοιχτή σε  επαγγελματίες υγείας, ασθενείς, συγγενείς και κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη.

Είναι μεγάλη μας τιμή να υποδεχτούμε όλους όσοι ενδιαφέρονται να ενημερωθούν για τη φροντίδα και την ολιστική διαχείριση του καρκίνου και να εμπλακούν σε έναν διάλογο γνώσης και αλληλεγγύης. Γιατί μόνο έτσι μπορούμε να  συνεχίσουμε να χτίζουμε μαζί μια κοινωνία πιο ενωμένη και υποστηρικτική για όλους.

αναλυτικά το ΔΤ :ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Καπα3 Ημεριδα ΔΗΜΟΣ ΜΕΓΕΡΕΩΝ

 

 

 

28 Ιανουαρίου — Ευρωπαϊκή Ημέρα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων

Η Ευρωπαϊκή Ημέρα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, που τιμάται κάθε χρόνο στις 28 Ιανουαρίου, έχει καθιερωθεί με πρωτοβουλία του Συμβουλίου της Ευρώπης και συνδέεται με τη Σύμβαση 108 — το πρώτο διεθνές, νομικά δεσμευτικό κείμενο για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Η ημέρα αυτή υπενθυμίζει ότι το δικαίωμα στην ιδιωτικότητα αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα, ιδιαίτερα σε μια εποχή όπου η ψηφιακή διαχείριση πληροφοριών είναι πανταχού παρούσα.

Τα προσωπικά μας δεδομένα δεν είναι απλώς πληροφορίες αποθηκευμένες σε συστήματα και βάσεις δεδομένων. Είναι κομμάτια της ζωής μας. Είναι η υγεία μας, οι εμπειρίες μας, οι φόβοι και οι ευάλωτες στιγμές μας. Είναι όλα εκείνα που μοιραζόμαστε με την προσδοκία ότι θα αντιμετωπιστούν με σεβασμό, εμπιστευτικότητα και υπευθυνότητα.

Για οργανώσεις όπως το Κάπα3, που εργάζονται καθημερινά με ασθενείς και ευάλωτους ανθρώπους, η προστασία των προσωπικών δεδομένων δεν είναι απλώς μια νομική υποχρέωση. Είναι ζήτημα αξιοπρέπειας και εμπιστοσύνης. Τα δεδομένα υγείας — σωματικής και ψυχικής — ανήκουν στις πιο ευαίσθητες κατηγορίες προσωπικών δεδομένων. Η ακατάλληλη χρήση ή η ανεπαρκής προστασία τους μπορεί να οδηγήσει σε στιγματισμό, κοινωνικό αποκλεισμό και βαθιά ανασφάλεια.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων (GDPR) έχει θεσπιστεί για να διασφαλίζει ότι κάθε πολίτης διατηρεί τον έλεγχο των προσωπικών του πληροφοριών. Το δικαίωμα στην ενημέρωση, στη συναίνεση, στην πρόσβαση και στη διαγραφή δεδομένων δεν αποτελεί γραφειοκρατική διαδικασία, αλλά βασικό μηχανισμό προστασίας της ανθρώπινης υπόστασης — ιδιαίτερα όταν πρόκειται για δεδομένα που αφορούν την υγεία.

Σύμφωνα με διεθνείς οργανισμούς όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO), η εμπιστευτικότητα και η ηθική διαχείριση των δεδομένων υγείας αποτελούν προϋπόθεση για την παροχή ποιοτικής και ασφαλούς φροντίδας. Η εμπιστοσύνη των ασθενών ενισχύεται όταν γνωρίζουν ότι οι πληροφορίες τους χρησιμοποιούνται με σαφή όρια, διαφάνεια και σεβασμό.

Η Ευρωπαϊκή Ημέρα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων δεν μας καλεί απλώς να ενημερωθούμε. Μας καλεί να αναλογιστούμε πώς αντιμετωπίζουμε την ιδιωτικότητα — όχι ως τεχνικό ζήτημα, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος του σεβασμού προς τον άνθρωπο. Γιατί η προστασία των προσωπικών δεδομένων δεν αφορά την τεχνολογία. Αφορά τη σχέση εμπιστοσύνης που θεμελιώνει κάθε ανθρώπινη φροντίδα.

Πηγές:

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Webinar: «Καρκίνος, Patient Navigation & Health Management: Από την Πρόληψη στον Συντονισμό Ζωής» σε συνεργασία με το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών Κάπα-3

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου, σας προσκαλούμε στο webinar που διοργανώνεται σε συνεργασία με το René Descartes College και το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών Κάπα-3, το οποίο φιλοδοξεί να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από τον καρκίνο, όχι μόνο ως ιατρική διάγνωση, αλλά ως ένα σύνθετο ταξίδι ζωής.

Ο καρκίνος σήμερα απαιτεί ολιστική διαχείριση υγείας, σωστή καθοδήγηση μέσα στο σύστημα φροντίδας, συντονισμό επαγγελματιών και υπηρεσιών, καθώς και μια ανθρωποκεντρική προσέγγιση που λαμβάνει υπόψη τον άνθρωπο, την οικογένεια και το κοινωνικό του περιβάλλον.

Σκοπός του webinar είναι να αναδείξει τη σημασία του Patient Navigation και του Health Management στη διαχείριση του καρκίνου, να φωτίσει τον ρόλο της τεχνολογίας και της καινοτομίας στην ογκολογική φροντίδα και να ενισχύσει την ευαισθητοποίηση γύρω από την πρόληψη, την ποιότητα ζωής και τη συνεχή υποστήριξη του ασθενή.

Σε ποιους απευθύνεται:
  • Ασθενείς και άτομα σε διάγνωση, θεραπεία ή παρακολούθηση

  • Φροντιστές και μέλη οικογένειας

  • Επαγγελματίες υγείας, στελέχη και φοιτητές Health Management

  • Επαγγελματίες πολιτικής υγείας και ποιότητας φροντίδας

  • Όσους ενδιαφέρονται για πρόληψη, screening, οργάνωση ογκολογικών υπηρεσιών και ανθρωποκεντρική προσέγγιση της υγείας

Οι συμμετέχοντες θα αποκομίσουν:
  • Κατανόηση του καρκίνου ως ολιστικού ζητήματος ζωής

  • Γνώση για τα σύγχρονα μοντέλα patient navigation και care coordination

  • Ενημέρωση για τον ρόλο της τεχνολογίας στην ογκολογία

  • Πρακτικές πληροφορίες για καλύτερη διαχείριση της διαδρομής μέσα στο σύστημα υγείας

  • Έμπνευση για μια πιο ανθρώπινη, συντονισμένη και ποιοτική φροντίδα

Ομιλητές:
  • Μαρία Γαζούλη, PhD – Professor of Biology-Genetics-Nanomedicine, Laboratory Geneticist

  • Δρ. Χρήστος Α. Φραντζίδης – Επίκουρος Καθηγητής, Επιστήμη Υπολογιστών / Μηχανική Μάθηση, Σχολή Επιστήμης Υπολογιστών, Πανεπιστήμιο του Λίνκολν, Ηνωμένο Βασίλειο

  • Δρ. Μαρία Λαβδανίτη, MSc, PhD – Καθηγήτρια Κλινικής Νοσηλευτικής, Διευθύντρια Πανεπιστημιακού Εργαστηρίου Φροντίδα Ενηλίκων Ασθενών με Καρκίνο, Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος (IHU)

  • Μπίστα Ευαγγελή, PhD, MBA, MSc, BSc – Co-Founder Κάπα-3

  • Δρ. Βασιλική Καπάκη – Μεταδιδάκτωρ Οικονομικών της Υγείας, Καθηγήτρια Οικονομικών της Υγείας, Κολλέγιο René Descartes

Πληροφορίες συμμετοχής:
  • Διάρκεια: 2.30 ώρες (18:30 – 21:00)

  • Ημερομηνία: 06/02/2026

  • Παρακολούθηση: Online

  • Η συμμετοχή είναι ελεύθερη

  • Βεβαίωση παρακολούθησης θα χορηγηθεί από το René Descartes College και το Κάπα-3

  • Δήλωση συμμετοχής και φόρμα εγγραφής: Εδώ

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Νέοι ενήλικες, καρκίνος και εργασία: προκλήσεις και ανάγκες

Η επιστροφή στην εργασία μετά τον καρκίνο φέρνει πολλές προκλήσεις για τους νέους ενήλικες (18–40 ετών) που θέλουν να συνεχίσουν ή να επανενταχθούν στη δουλειά τους. Η μελέτη Needs Assessment: Young Adults Navigating Work & Cancer, που πραγματοποιήθηκε από τη Cancer & Careers σε συνεργασία με το Andrea Argenio Foundation, εξετάζει τις εμπειρίες αυτής της ομάδας, αναδεικνύοντας βασικά προβλήματα, ανάγκες και προτιμήσεις ως προς την υποστήριξη στον χώρο εργασίας.

Η έρευνα βασίστηκε σε 516 συμμετέχοντες και διεξήχθη διαδικτυακά από τον Δεκέμβριο 2024 έως τον Φεβρουάριο 2025. Οι συμμετέχοντες ήταν νέοι ενήλικες καρκινοπαθείς ή επιζώντες καρκίνου, και η μελέτη εστίασε στην επιστροφή στην εργασία, στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν, στις προσαρμογές που χρειάζονται και στα είδη υποστήριξης που θεωρούν πιο χρήσιμα.

Κύρια ευρήματα

Τα ευρήματα της μελέτης αναδεικνύουν με σαφήνεια τις πολλαπλές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι νέοι ενήλικες κατά την επαγγελματική τους επανένταξη:

  • Η ισορροπία μεταξύ θεραπείας και εργασίας αναδείχθηκε ως η πιο συχνή πρόκληση.
  • Το 50,8% των συμμετεχόντων ανέφερε φυσικούς περιορισμούς και το 37,8% γνωστικές δυσκολίες που επηρεάζουν την απόδοσή τους στην εργασία. Οι νεότεροι (18–25 ετών) αντιμετωπίζουν ακόμη μεγαλύτερες δυσκολίες (περίπου 70,3% φυσικές και 56,8% γνωστικές).
  • Η ανησυχία για την επαγγελματική ασφάλεια και εξέλιξη ήταν έντονη: περίπου 1 στους 3 συμμετέχοντες εξέφρασε φόβους για τη θέση εργασίας ή την επαγγελματική του ταυτότητα, ενώ στις ηλικίες 35–40 το ποσοστό ανησυχίας για την ασφάλεια της θέσης έφτανε το 50,8%.
  • Οι συμμετέχοντες δήλωσαν ότι χρειάζονται υποστήριξη από τον εργασιακό τους χώρο, κυρίως με:
    • ευελιξία στο ωράριο (77,5%),
    • τηλεργασία ή εργασία από το σπίτι (62,2%),
    • πρόσθετη πληρωμένη άδεια (50%),
    • υποστήριξη ψυχικής υγείας (45,2%).

Οι ανοικτές απαντήσεις ανέδειξαν, επίσης, την ανάγκη για καλύτερη ενημέρωση και εκπαίδευση των εργοδοτών, στήριξη στην αναζήτηση εργασίας και στην επαγγελματική ανάπτυξη, καθώς και ευρύτερη ψυχοκοινωνική υποστήριξη.

Η ελληνική πραγματικότητα και η ανάγκη για δράση

Παρά τη σημασία του ζητήματος, στην Ελλάδα απουσιάζουν συστηματικά δεδομένα σχετικά με την επιστροφή στην εργασία μετά τον καρκίνο, ιδιαίτερα για τους νέους ενήλικες. Δεν υπάρχουν επαρκείς μελέτες ή επίσημα στοιχεία που να καταγράφουν τις εμπειρίες, τις δυσκολίες και τις ανάγκες αυτής της ομάδας, γεγονός που δημιουργεί ένα σημαντικό κενό γνώσης και πολιτικής.

Σε αυτό το πλαίσιο, η ενημέρωση, η ευαισθητοποίηση και η σύνδεση των επιζώντων με αξιόπιστους πόρους καθίστανται κρίσιμες. Πρωτοβουλίες και δράσεις που εστιάζουν στους νέους ενήλικες με καρκίνο συμβάλλουν στη δημιουργία ενός πιο υποστηρικτικού περιβάλλοντος για την επανένταξή τους στην εργασία, λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο πρακτικά αλλά και ψυχοκοινωνικά ζητήματα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η αξιοποίηση ευρωπαϊκών εργαλείων και συνεργασιών, όπως το έργο MELODIC, στο οποίο το Κάπα3 συμμετέχει ενεργά. Το MELODIC επικεντρώνεται στην ψυχολογική υποστήριξη νέων ενηλίκων με καρκίνο, αναδεικνύοντας τη στενή σύνδεση μεταξύ ψυχικής υγείας, ποιότητας ζωής και επαγγελματικής λειτουργικότητας μετά τη νόσο.

Η μελέτη της Cancer & Careers καταδεικνύει ξεκάθαρα ότι η επιστροφή στην εργασία μετά τον καρκίνο δεν είναι μια απλή διαδικασία. Φυσικοί και γνωστικοί περιορισμοί, άγχος για την επαγγελματική ασφάλεια και ανάγκη για ευελιξία αποτελούν καθημερινές προκλήσεις για πολλούς νέους ενήλικες. Στην ελληνική πραγματικότητα, η έλλειψη στοιχείων δεν σημαίνει απουσία προβλήματος· αντίθετα, υπογραμμίζει την ανάγκη για περισσότερη γνώση, στοχευμένες δράσεις και ουσιαστική υποστήριξη.

Μέσα από την ενημέρωση, τη δικτύωση και τη συμμετοχή σε ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, η επιστροφή στην εργασία μπορεί να γίνει πιο ρεαλιστική και βιώσιμη για τους νέους ενήλικες που έχουν βιώσει τον καρκίνο.

Πηγές: Needs Assessment: Young Adults Navigating Work & Cancer

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

 

Νέα ρύθμιση για τις κλινικές δοκιμές: τι προβλέπει το ΦΕΚ 230/Β/22.01.2026

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 230/Β/22.01.2026 για τις κλινικές δοκιμές, το οποίο θεσπίζει ενιαίο και απλουστευμένο πλαίσιο για τη σύναψη συμβάσεων και την οικονομική διαχείριση κλινικών δοκιμών, μη παρεμβατικών μελετών και λοιπών ερευνητικών έργων στον χώρο της υγείας. Η ρύθμιση αφορά άμεσα τις κλινικές δοκιμές με φάρμακα, τις μελέτες με ιατροτεχνολογικά προϊόντα και τις ερευνητικές εργασίες που πραγματοποιούνται σε νοσοκομεία και δημόσιους φορείς υγείας, με βασικό στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας, τη διαφάνεια και την προστασία των συμμετεχόντων ασθενών.

Γιατί κρίθηκε αναγκαία η νέα απόφαση

Μέχρι σήμερα, οι διαδικασίες υπογραφής συμβάσεων για κλινικές δοκιμές και μελέτες χαρακτηρίζονταν συχνά από καθυστερήσεις, πολυπλοκότητα και διαφορετικές πρακτικές ανά φορέα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την επιβράδυνση της έρευνας, αλλά και την αποθάρρυνση χορηγών και ερευνητικών ομάδων. Η νέα Υπουργική Απόφαση επιχειρεί να δημιουργήσει ένα ενιαίο και σαφές πλαίσιο, με κοινά πρότυπα, ξεκάθαρες αρμοδιότητες και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα.

Τι αλλάζει στις κλινικές δοκιμές και τις μελέτες

Με τη νέα ρύθμιση:

  • καθιερώνονται πρότυπες συμβάσεις για τις κλινικές δοκιμές και τις μελέτες,

  • προβλέπονται σαφή χρονικά όρια για την υπογραφή τους,

  • ενισχύεται η χρήση ηλεκτρονικών διαδικασιών,

  • αποσαφηνίζεται το πλαίσιο οικονομικής διαχείρισης των ερευνητικών έργων από τους αρμόδιους φορείς.

Οι αλλαγές αυτές στοχεύουν στη μείωση των διοικητικών βαρών και στη διευκόλυνση της καθημερινής λειτουργίας των ερευνητικών ομάδων και των φορέων υγείας.

Τι σημαίνει αυτό για τους ασθενείς

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η απόφαση επαναβεβαιώνει πως οι συμμετέχοντες ασθενείς δεν επιβαρύνονται οικονομικά από τη συμμετοχή τους σε κλινικές δοκιμές ή μελέτες. Το κόστος των εξετάσεων, των πράξεων και των παροχών που σχετίζονται με τη μελέτη καλύπτεται από τον χορηγό, διασφαλίζοντας την προστασία των δικαιωμάτων και της ασφάλειας των ασθενών και ενισχύοντας την εμπιστοσύνη στη διαδικασία της έρευνας.

Γιατί η ρύθμιση αυτή αποτελεί σημαντικό βήμα για την έρευνα στην Ελλάδα

Η Υπουργική Απόφαση που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 230/Β/22.01.2026 για τις κλινικές δοκιμές, αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα προς τη βελτίωση του ερευνητικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα. Με τη δημιουργία ενιαίων και σαφών διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων και την οικονομική διαχείριση κλινικών δοκιμών και μελετών, μειώνονται τα διοικητικά εμπόδια που επί χρόνια καθυστερούσαν την υλοποίηση ερευνητικών έργων. Παράλληλα, ενισχύεται η θεσμική ασφάλεια για όλους τους εμπλεκόμενους — ερευνητές, φορείς υγείας και χορηγούς — ενώ καλλιεργούνται συνθήκες διαφάνειας και λογοδοσίας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα μπορεί να καταστεί πιο ανταγωνιστική στον τομέα της έρευνας, να διευκολύνει τη συμμετοχή της σε διεθνή ερευνητικά σχήματα και να αξιοποιήσει πιο αποτελεσματικά την επιστημονική γνώση και το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας. Ιδιαίτερα στον χώρο της υγείας, η επιτάχυνση και ο εξορθολογισμός των διαδικασιών δημιουργούν τις προϋποθέσεις ώστε η έρευνα να συνδέεται πιο άμεσα με την κλινική πράξη και τις πραγματικές ανάγκες των ασθενών, προς όφελος της κοινωνίας συνολικά.

Το Κάπα3 παρακολουθεί τις θεσμικές εξελίξεις που αφορούν την έρευνα στον χώρο της υγείας και τις κλινικές δοκιμές, αναδεικνύοντας τη σημασία τους για την προστασία των ασθενών και τη βελτίωση της ποιότητας της φροντίδας.

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

 

Ο καρκίνος είναι πλέον σε υψηλό ποσοστό διαχειρίσιμος

Στο ΒΗΜΑ της Κυριακής και στο περιοδικό Vita της 25ης Ιανουαρίου 2026 φιλοξενήθηκαν οι απόψεις της κας Ευαγγελή Μπίστα, co-founder του οργανισμού Κάπα3, φωτίζοντας το τοπίο της σύγχρονης ογκολογίας και τις προκλήσεις που αναδεικνύονται στη σημερινή ελληνική πραγματικότητα.

Η κα Μπίστα μίλησε για την ελληνική πραγματικότητα και τόνισε τη σημασία της ψηφιακής τεχνολογίας ως πυλώνα της σύγχρονης υγειονομικής πολιτικής, ειδικά στον τομέα του καρκίνου, όπου η φροντίδα είναι σύνθετη, μακρόχρονη και βαθιά ανθρωποκεντρική. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα έχει ήδη καταγράψει μετρήσιμα βήματα προόδου: η ηλεκτρονική και άυλη συνταγογράφηση, τα ογκολογικά μητρώα, ο Εθνικός Φάκελος Υγείας και εφαρμογές όπως το MyHealthApp δημιουργούν προϋποθέσεις για πιο συντονισμένη και διαφανή φροντίδα. Όπως επισημαίνεται, όταν οι επαγγελματίες υγείας, αλλά και οι ίδιοι οι ασθενείς, διαθέτουν τις κατάλληλες ψηφιακές δεξιότητες, ενισχύεται η αυτονομία τους, βελτιώνονται τα θεραπευτικά αποτελέσματα και περιορίζονται οι ανισότητες, ιδιαίτερα για τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.

Το άρθρο συνυπογράφουν οι εξαιρετικοί συνοδοιπόροι επιστήμονες Μαρία Γαζούλη, καθηγήτρια Βιολογίας, Γενετικής και Νανοϊατρικής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και εθνική εκπρόσωπος στην Επιτροπή Προηγμένων Θεραπειών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων, Μανώλης Σαλούστρος, αναπληρωτής καθηγητής Ογκολογίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και πρόεδρος της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ), καθώς και ο Χρήστος Φραντζίδης, επίκουρος καθηγητής Πληροφορικής και Μηχανικής Μάθησης στο Πανεπιστήμιο του Λίνκολν στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Οι συνυπογράφοντες ειδικοί ανέδειξαν τα βασικά σημεία του άρθρου, επισημαίνοντας ότι η σύγχρονη ογκολογία αντιμετωπίζει πλέον τον καρκίνο ως, σε μεγάλο βαθμό, διαχειρίσιμη χρόνια νόσο, μέσα από στοχευμένες και εξατομικευμένες θεραπείες. Η αξιοποίηση καινοτόμων τεχνολογιών, όπως το Next-Generation Sequencing, τα mRNA εμβόλια, οι PARP αναστολείς και οι κυτταρικές θεραπείες, διευρύνει σημαντικά τις θεραπευτικές επιλογές. Παράλληλα, η πρόγνωση γίνεται δυναμική και εξατομικευμένη, με τη χρήση multi-omics προφίλ, αλγορίθμων μηχανικής μάθησης και υγρής βιοψίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην έγκαιρη ενσωμάτωση της παρηγορητικής φροντίδας και της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, που συμβάλλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Τέλος, αναδεικνύεται η σημασία της οργάνωσης και της συνεργασίας των υπηρεσιών υγείας, με κεντρικό ρόλο τον παθολόγο-ογκολόγο ως συντονιστή της ανθρωποκεντρικής φροντίδας.

Το άρθρο, πέρα από την καταγραφή των τεχνολογικών εξελίξεων, ανοίγει έναν ευρύτερο προβληματισμό γύρω από την ψηφιακή μετάβαση στην ογκολογική φροντίδα: ζητήματα πρόσβασης, ουσιαστικής αξιοποίησης των δεδομένων και της ανάγκης για συντονισμό μεταξύ διαφορετικών επιστημονικών πεδίων. Η ψηφιακή υγεία αναδεικνύεται όχι ως αυτοσκοπός, αλλά ως εργαλείο που απαιτεί συνεργασία, θεσμική ωριμότητα και κοινό όραμα, ώστε να μεταφράζεται σε πραγματικό όφελος για τον ασθενή.

Το συνολικό μήνυμα που αναδύεται είναι σαφές: κάθε βήμα, μικρό ή μεγάλο, έχει σημασία. Η πρόοδος στην ογκολογία δεν είναι αποτέλεσμα μεμονωμένων ενεργειών, αλλά συλλογικής προσπάθειας.

Μέσα από τη συνεργασία επιστημόνων, επαγγελματιών υγείας, οργανισμών και ασθενών, μπορούν να δημιουργηθούν συνθήκες ουσιαστικής και διαρκούς αλλαγής, με επίκεντρο τον άνθρωπο και τις πραγματικές του ανάγκες.

 

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

24 Ιανουαρίου – Διεθνής Ημέρα Εκπαίδευσης

Η 24η Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί από τον ΟΗΕ ως Διεθνής Ημέρα Εκπαίδευσης, αναγνωρίζοντας την εκπαίδευση ως θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα και βασικό πυλώνα κοινωνικής συνοχής, ισότητας και βιώσιμης ανάπτυξης. Η πρόσβαση στη γνώση δεν αποτελεί μόνο μέσο επαγγελματικής εξέλιξης, αλλά και καθοριστικό παράγοντα ψυχικής ανθεκτικότητας, προσωπικής ταυτότητας και ελπίδας για το μέλλον.

Εκπαίδευση και ασθένεια: όταν η μάθηση γίνεται στήριγμα

Για τα παιδιά που ζουν με καρκίνο ή άλλη σοβαρή ασθένεια, η εκπαίδευση αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Διεθνείς πρωτοβουλίες, όπως τα σχολεία εντός νοσοκομείων, έχουν αναδείξει τον ρόλο της μάθησης ως στοιχείο συνέχειας της ζωής μέσα στη θεραπεία. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η εκπαίδευση για τα παιδιά που νοσηλεύονται δεν αφορά μόνο τη σχολική ύλη, αλλά λειτουργεί ως πηγή χαράς, κανονικότητας και ψυχολογικής ενδυνάμωσης. Η συμμετοχή σε μαθήματα, η επαφή με δασκάλους και η καλλιέργεια ενδιαφερόντων βοηθούν τα παιδιά να διατηρούν στόχους και να οραματίζονται το μέλλον, ακόμη και σε συνθήκες σοβαρής ασθένειας.

Νεαροί ενήλικες με καρκίνο: σπουδές, διακοπές και επιστροφές

Παράλληλα, η εκπαίδευση αποτελεί κρίσιμο ζήτημα και για τους νεαρούς ενήλικες που ζουν με καρκίνο, μια ηλικιακή ομάδα που συχνά βρίσκεται σε φάση σπουδών, επαγγελματικής κατάρτισης ή πρώτων βημάτων στην αγορά εργασίας. Διεθνείς έρευνες δείχνουν ότι η διάγνωση καρκίνου κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου μπορεί να οδηγήσει σε διακοπή ή καθυστέρηση σπουδών, αλλαγή εκπαιδευτικής κατεύθυνσης και αυξημένη ψυχολογική επιβάρυνση. Μελέτες από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφουν αυξημένα επίπεδα άγχους, κοινωνικής απομόνωσης και αβεβαιότητας για το μέλλον, ενώ ταυτόχρονα επισημαίνουν ότι η ύπαρξη ευέλικτων εκπαιδευτικών δομών και υποστηρικτικών πολιτικών αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες επιστροφής και ολοκλήρωσης των σπουδών.

Ωστόσω, υπάρχουν και εκείνοι που, μέσα από την εμπειρία της ασθένειας, επαναπροσδιορίζουν τις προτεραιότητές τους: επιλέγουν νέα γνωστικά αντικείμενα, αλλάζουν κατεύθυνση ή ανακαλύπτουν δεξιότητες που δεν είχαν φανταστεί.

Τα δεδομένα για την Ελλάδα

Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν επίσημα δεδομένα που να καταγράφουν τη συνέχιση ή τη διακοπή σπουδών για νέους ενήλικες που ζουν με καρκίνο — όπως πόσοι φοιτητές εγκαταλείπουν το πανεπιστήμιο, πόσοι επιστρέφουν μετά τη θεραπεία ή πώς επηρεάζεται συνολικά η εκπαιδευτική τους πορεία. Ωστόσο, είναι γνωστό ότι η επίπτωση του καρκίνου στους νέους ενήλικες υπολογίζεται περίπου στους 7,4 νέους ασθενείς ανά 100.000 κατοίκους ετησίως στην Ελλάδα, γεγονός που υπογραμμίζει τις ιδιαίτερες ψυχοκοινωνικές και αναπτυξιακές προκλήσεις που αντιμετωπίζει αυτή η ομάδα. Η απουσία συστηματικών στοιχείων για τις εκπαιδευτικές συνέπειες της νόσου αναδεικνύει την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα, αλλά και για θεσμικές παρεμβάσεις που θα επιτρέπουν στους νέους ανθρώπους να συνεχίσουν ή να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους, όταν και όπως το επιθυμούν.

Η εκπαίδευση, σε κάθε ηλικία, μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο ελπίδας και επαναπροσδιορισμού της ζωής. Πολλοί άνθρωποι που έχουν βιώσει τον καρκίνο επιλέγουν να επιστρέψουν στη μάθηση, να αποκτήσουν νέες δεξιότητες, να αλλάξουν επαγγελματική πορεία ή να επενδύσουν σε όνειρα που είχαν αναβάλει. Η γνώση δεν αναιρεί τη δυσκολία της ασθένειας, αλλά μπορεί να προσφέρει νόημα, προοπτική και αίσθηση ελέγχου σε μια περίοδο αβεβαιότητας.

Στο ΚΑΠΑ3 αναγνωρίζουμε τη σημασία της εκπαίδευσης ως αναπόσπαστο μέρος της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης. Μέσα από τη συμμετοχή μας σε ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το έργο MELODIC, που εστιάζει στην ψυχική υγεία νεαρών ενηλίκων με καρκίνο, αναδεικνύουμε την ανάγκη για ολιστικές προσεγγίσεις που λαμβάνουν υπόψη τη ζωή, τις σπουδές και τα σχέδια των ανθρώπων πέρα από τη διάγνωση.

Η Διεθνής Ημέρα Εκπαίδευσης αποτελεί μια αφορμή να θυμηθούμε ότι η γνώση δεν σταματά μπροστά στην ασθένεια. Με υποστήριξη, κατανόηση και τις κατάλληλες δομές, η εκπαίδευση μπορεί να παραμείνει ζωντανή, λειτουργώντας ως γέφυρα προς το μέλλον και ως υπενθύμιση ότι η ζωή συνεχίζεται.

Πηγές:

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Το MELODIC Consortium συναντήθηκε στην Αθήνα για την προώθηση της ψυχικής υγείας νέων ενηλίκων με καρκίνο

Με μεγάλη χαρά υποδεχτήκαμε στην Αθήνα τους ευρωπαίους εταίρους του έργου MELODIC Consortium, στο πλαίσιο της διήμερης συνάντησης του consortium που πραγματοποιήθηκε στις 19–20 Ιανουαρίου 2026, στις εγκαταστάσεις της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής (UNIWA).

Δια ζώσης παραβρέθηκαν εκπρόσωποι από όλες τις συμμετέχουσες χώρες – Φινλανδία, Εσθονία, Ολλανδία, Πορτογαλία, Ιρλανδία – ενώ υπήρξε και σημαντική ενεργή συμμετοχή online. Η άψογη διοργάνωση και η θερμή φιλοξενία δημιούργησαν ένα πλαίσιο συνεργασίας και ανοιχτής επικοινωνίας, ενισχύοντας την αισιοδοξία γύρω από την επιτυχή εξέλιξη του έργου.

Την πρώτη μέρα, οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στην πορεία των εργασιών για τα WP2 και WP3, περιλαμβάνοντας τον προγραμματισμό δημοσιεύσεων, την αξιολόγηση αναγκών και την ανάπτυξη του εκπαιδευτικού curriculum για επαγγελματίες υγείας, με στόχο την υποστήριξη της ψυχικής ευεξίας των νέων ενηλίκων με εμπειρία καρκίνου και των οικογενειών τους.

Στο πλαίσιο αυτό, αναδείχθηκε η σημασία προσεγγίσεων που συνδέουν τη σωματική δραστηριότητα, το φυσικό περιβάλλον και την ψυχική υγεία, αναγνωρίζοντας τη φύση ως χώρο ανάκαμψης και ουσιαστικής εμπειρίας για νέους που έχουν υποβληθεί σε απαιτητικές θεραπείες.

Κατά τη διάρκεια των σύντομων διαλειμμάτων, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να γνωριστούν και να ανταλλάξουν απόψεις για τις προκλήσεις και τις βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της ψυχικής υγείας νέων ενηλίκων με καρκίνο.


Αργότερα το απόγευμα, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να απολαύσουν ένα όμορφο δείπνο στο εστιατόριο Ίαμβος, που στεγάζεται στο ιστορικό νεοκλασικό κτήριο «Κωστής Παλαμάς» του ΕΚΠΑ, σε μια φιλόξενη ατμόσφαιρα που ευνόησε τη δικτύωση και την ανθρώπινη επικοινωνία.

Τη δεύτερη μέρα, οι εργασίες ξεκίνησαν με την περαιτέρω ανάπτυξη και αξιολόγηση της παρέμβασης MELODIC (WP4), με ιδιαίτερη έμφαση στους μπλε και πράσινους χώρους ως βασικό άξονα του σχεδιασμού της, και συνεχίστηκαν με τη στρατηγική επικοινωνίας και διάχυσης των αποτελεσμάτων (WP5), καθώς και τη διαχείριση έργου και διασφάλιση ποιότητας (WP1).

Οι εταίροι συμμετείχαν ενεργά, ανταλλάσσοντας γνώσεις και εμπειρίες και σχεδιάζοντας τα επόμενα βήματα της συνεργασίας, ενώ αργότερα αψήφησαν το τσουχτερό κρύο για την προαιρετική επίσκεψη στο Stavros Niarchos Foundation Cultural Center, όπου θαύμασαν την Εθνική Βιβλιοθήκη, την Εθνική Λυρική Σκηνή και τους μπλε και πράσινους χώρους του ιδρύματος, συνδυάζοντας τη φύση με την έμπνευση.

Η συμμετοχή του Κάπα3 στο MELODIC Consortium εξασφαλίζει ότι η φωνή των νέων ενηλίκων με εμπειρία καρκίνου και των οικογενειών τους λαμβάνεται υπόψη σε κάθε στάδιο του έργου.

Με μεγάλη χαρά συνεχίζουμε να συνεργαζόμαστε στενά με τους ευρωπαϊκούς εταίρους, προετοιμάζοντας την επόμενη φάση του έργου και τη διάχυση των αποτελεσμάτων, με στόχο την ενίσχυση της ψυχικής υγείας και της συνολικής ευημερίας των νέων ενηλίκων με καρκίνο σε όλη την Ευρώπη.

Περισσότερες πληροφορίες για το έργο μπορείτε να βρείτε εδώ

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

21 Ιανουαρίου – Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς

Η 21η Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί διεθνώς ως Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς μια ημέρα αφιερωμένη στη δύναμη της ανθρώπινης επαφής, της συναισθηματικής σύνδεσης και της φροντίδας. Η ημέρα αυτή καθιερώθηκε το 1986 και λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι οι απλές, ανθρώπινες χειρονομίες μπορούν να έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο στην ψυχική και συναισθηματική μας υγεία.

Η αγκαλιά δεν αποτελεί απλώς μια αυθόρμητη έκφραση τρυφερότητας. Διάφορες επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι η φυσική επαφή, όπως η αγκαλιά, σχετίζεται με μείωση των επιπέδων στρες και ενίσχυση της ορμόνης της σύνδεσης, της οξυτοκίνης, η οποία συνδέεται με το αίσθημα ασφάλειας, εμπιστοσύνης και συναισθηματικής εγγύτητας. Παράλληλα, η σωματική επαφή έχει συσχετιστεί με βελτίωση της ψυχολογικής ευεξίας και της συναισθηματικής ρύθμισης, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης πίεσης ή συναισθηματικής φόρτισης.

Για ανθρώπους που ζουν με καρκίνο ή άλλη σοβαρή ασθένεια, αλλά και για τους φροντιστές τους, η ανθρώπινη παρουσία και η συναισθηματική υποστήριξη αποτελούν βασικά στοιχεία φροντίδας. Μια αγκαλιά μπορεί να λειτουργήσει ως σιωπηλή επιβεβαίωση ότι κάποιος δεν είναι μόνος του, χωρίς να απαιτούνται λόγια ή εξηγήσεις. Δεν υποκαθιστά την ιατρική ή ψυχολογική υποστήριξη, ωστόσο μπορεί να προσφέρει ανακούφιση, παρηγοριά και αίσθηση συντροφικότητας.

Η ανάγκη αυτή για ανθρώπινη σύνδεση έχει εκφραστεί κατά καιρούς και μέσα από κοινωνικές πρωτοβουλίες, όπως το κίνημα “Free Hugs”, που εμφανίστηκε τη δεκαετία του 2000 και στόχο είχε να αναδείξει, με συμβολικό τρόπο, τη σημασία της ανθρώπινης επαφής στον δημόσιο χώρο. Παρότι δεν πρόκειται για επιστημονική παρέμβαση, τέτοιες δράσεις ανέδειξαν τη συλλογική ανάγκη για εγγύτητα, κατανόηση και συναισθηματική επαφή.

Ταυτόχρονα, είναι σημαντικό να αναγνωρίζεται ότι η σωματική επαφή δεν βιώνεται με τον ίδιο τρόπο από όλους. Για ορισμένους ανθρώπους, η αγκαλιά ή οποιαδήποτε μορφή φυσικής επαφής μπορεί να είναι δύσκολη ή ανεπιθύμητη, λόγω προσωπικών ορίων, εμπειριών ή ψυχολογικής κατάστασης. Η Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς δεν αφορά την επιβολή της εγγύτητας, αλλά την υπενθύμιση της σημασίας του σεβασμού, της συναίνεσης και της ενσυναίσθησης. Η φροντίδα μπορεί να εκφραστεί με πολλούς τρόπους: με μια παρουσία, μια συζήτηση, μια πράξη κατανόησης – και όταν η αγκαλιά είναι επιθυμητή, μπορεί να λειτουργήσει ως ένα ισχυρό σύμβολο στήριξης.

Σε μια εποχή όπου η μοναξιά, η απομόνωση και η ψυχική επιβάρυνση αποτελούν αυξανόμενες προκλήσεις, η αξία της ανθρώπινης σύνδεσης είναι πιο επίκαιρη από ποτέ. Η αγκαλιά, ως σύμβολο εγγύτητας και φροντίδας, μας υπενθυμίζει ότι ακόμη και οι μικρές, απλές πράξεις μπορούν να έχουν ουσιαστικό νόημα.

Στο ΚΑΠΑ3 πιστεύουμε στη δύναμη της ανθρώπινης παρουσίας και της υποστήριξης σε κάθε στάδιο της ασθένειας και της φροντίδας. Στεκόμαστε δίπλα στους ανθρώπους που έχουν ανάγκη από κατανόηση, σεβασμό και ουσιαστική φροντίδα, προωθώντας την ψυχική ενδυνάμωση και την αλληλεγγύη.

Η Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς αποτελεί μια αφορμή να θυμηθούμε ότι, με σεβασμό, ενσυναίσθηση και ουσιαστική σύνδεση, μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά.

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3

Πηγές:

Field, T. (2010). Touch for socioemotional and physical well-being: A review. Developmental Review, 30(4), 367–383.
https://doi.org/10.1016/j.dr.2010.08.001

Hurlemann, R. et al. (2010). Oxytocin enhances amygdala-dependent, socially reinforced learning and emotional empathy in humans. Journal of Neuroscience, 30(14), 4999–5007.
https://www.jneurosci.org/content/30/14/4999