Ψηφιακή Υγεία και Επιβίωση μετά τον Καρκίνο: Το Κάπα3 στο INE-CSC 2026 Conference στην Coimbra

Το Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών – Κάπα3 συμμετείχε στο INE-CSC 2026 Conference, στο πλαίσιο του CA21152 – Implementation Network Europe for Cancer Survivorship Care (INE-CSC), που πραγματοποιήθηκε στις 25–26 Μαΐου 2026 στη Faculty of Medicine (Polo III), University of Coimbra, στην Coimbra της Πορτογαλίας.

Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε με κεντρικό θέμα “The Next Chapter – Empowering Individuals, Families, and Society for Cancer Survivorship & Supportive Care”, αναδεικνύοντας την ανάγκη για νέες προσεγγίσεις στην επιβίωση μετά τον καρκίνο, την υποστηρικτική φροντίδα και τη μετάφραση της καινοτομίας σε πραγματικό αντίκτυπο για τους ανθρώπους που ζουν με και μετά τον καρκίνο, τις οικογένειές τους και την κοινωνία.

Η παρουσία του Κάπα3 στην Coimbra αποτελεί ακόμη ένα σημαντικό βήμα στην ευρωπαϊκή του εξωστρέφεια και στη διαρκή προσπάθειά του να συνδέει την καθημερινή εμπειρία υποστήριξης των ογκολογικών ασθενών στην Ελλάδα με την ευρωπαϊκή γνώση, την έρευνα, την ψηφιακή καινοτομία και την πολιτική υγείας.

Ιδιαίτερη σημασία είχε η συμμετοχή σε στρογγυλή τράπεζα για τους παράγοντες που διευκολύνουν ή εμποδίζουν την εφαρμογή ψηφιακών εργαλείων υγείας στην ογκολογία. Η συζήτηση συνδιοργανώθηκε από την Aristea Kyriaki Ladas και τον Christos Frantzidis και συγκέντρωσε φωνές από διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες και φορείς, μεταξύ των οποίων εκπροσώπους από το Κάπα3, το Acreditar Portugal, τη Liga Portuguesa Contra o Cancro, το ORCO / Madrid Regional Ministry of Health, καθώς και συμμετέχοντες από την Πολωνία, τη Λετονία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Στη στρογγυλή τράπεζα συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, οι Yannis Kontogiorgis και Despoina Chrysostomidou- Pistiolis από το Kapa3, Greece, συμβάλλοντας στον ευρωπαϊκό διάλογο για την ψηφιακή υγεία, την ογκολογική πλοήγηση και τη συμμετοχική ανάπτυξη λύσεων που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των ασθενών και των φροντιστών.

Ένα από τα βασικά συμπεράσματα της συζήτησης ήταν ότι η ψηφιακή καινοτομία στην ογκολογία δεν αποτελεί μόνο τεχνολογική πρόκληση. Είναι ταυτόχρονα ζήτημα πολιτικής, εφαρμογής, ισότητας, εμπιστοσύνης, προσβασιμότητας και ψυχολογικής ενδυνάμωσης.

Για να έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο τα ψηφιακά εργαλεία στην ογκολογική φροντίδα και στην επιβίωση μετά τον καρκίνο, δεν αρκεί να αναπτύσσονται ως μεμονωμένες εφαρμογές ή πιλοτικά έργα. Χρειάζεται να εντάσσονται σε πραγματικές διαδρομές φροντίδας, να υποστηρίζονται από κατάλληλα περιβάλλοντα πολιτικής, να συνδέονται με τη διεπιστημονική πράξη και να αξιολογούνται ως προς την αποτελεσματικότητα, την ετοιμότητα εφαρμογής, την προσβασιμότητα, την ισότητα, τη βιωσιμότητα και το κόστος-όφελος.

Η συζήτηση ανέδειξε επίσης ότι τα ψηφιακά εργαλεία πρέπει να σχεδιάζονται με βάση τις πραγματικές ανάγκες των ασθενών και των επιζώντων, και όχι μόνο με βάση τις τεχνικές δυνατότητες. Η προσβασιμότητα σε διαφορετικές χώρες, γλώσσες, συστήματα υγείας και επίπεδα ψηφιακού και υγειονομικού γραμματισμού πρέπει να ενσωματώνεται από την αρχή.

Ιδιαίτερα σημαντικός αναδείχθηκε ο ρόλος των οργανώσεων ασθενών και των κοινοτήτων υποστήριξης. Οι οργανώσεις αυτές μπορούν να λειτουργήσουν ως γέφυρα ανάμεσα στην τεχνολογική καινοτομία και στην καθημερινή πραγματικότητα των ανθρώπων που βιώνουν τον καρκίνο. Γνωρίζουν τα ερωτήματα, τα εμπόδια, τις αγωνίες και τις ανάγκες που συχνά δεν αποτυπώνονται πλήρως στα τυπικά συστήματα φροντίδας.

Για το Κάπα3, η συμμετοχή αυτή συνδέεται άμεσα με τη Μυρτώ, τον ψηφιακό πλοηγό υγείας και δικαιωμάτων που αναπτύσσεται ως εργαλείο ενδυνάμωσης, καθοδήγησης και υποστήριξης των ογκολογικών ασθενών και των φροντιστών τους.

Η Μυρτώ δεν αντιμετωπίζεται ως ένα απλό ψηφιακό εργαλείο πληροφόρησης. Σχεδιάζεται ως μια συμμετοχικά αναπτυσσόμενη παρέμβαση, βασισμένη στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων με εμπειρία καρκίνου. Συνδέεται με την πρόσβαση σε δικαιώματα, κοινωνικές παροχές, υπηρεσίες, πρακτική καθοδήγηση και ανθρώπινη κλιμάκωση όπου χρειάζεται.

Η εμπειρία της Coimbra ενίσχυσε τη θέση ότι η ψηφιακή υγεία πρέπει να είναι ανθρώπινη, προσβάσιμη, αξιόπιστη και ενταγμένη σε ένα ευρύτερο οικοσύστημα φροντίδας. Η τεχνολογία μπορεί να υποστηρίξει ουσιαστικά την ογκολογική φροντίδα μόνο όταν σχεδιάζεται με συμμετοχή, εμπιστοσύνη, σαφή σκοπό και προσανατολισμό στην ισότητα.

Η επιβίωση μετά τον καρκίνο δεν αφορά μόνο την ολοκλήρωση της θεραπείας. Αφορά την ποιότητα ζωής, την ψυχική υγεία, την κοινωνική επανένταξη, την εργασία, την οικογένεια, την καθημερινότητα, την πρόσβαση σε υπηρεσίες και την αίσθηση ότι ο άνθρωπος δεν μένει μόνος μετά τη διάγνωση ή μετά τη θεραπεία.

Μέσα από τη συμμετοχή του σε ευρωπαϊκά δίκτυα όπως το INE-CSC, το Κάπα3 συνεχίζει να συμβάλλει στον διάλογο για μια πιο ισότιμη, συμμετοχική και ανθρωποκεντρική ογκολογική φροντίδα. Μια φροντίδα που αξιοποιεί την τεχνολογία, χωρίς να χάνει τον άνθρωπο από το κέντρο της.

Το μέλλον της ογκολογικής υποστήριξης δεν θα εξαρτηθεί μόνο από καλύτερα ψηφιακά εργαλεία, αλλά από καλύτερη συνεργασία ανάμεσα σε ασθενείς, φροντιστές, επαγγελματίες υγείας, ερευνητές, τεχνολογικούς φορείς, οργανώσεις ασθενών και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής.

Για το Κάπα3, αυτή είναι και η ουσία της αποστολής του: να μετατρέπει τη γνώση σε πράξη, την τεχνολογία σε υποστήριξη και τη φωνή των ασθενών σε σχεδιασμό υπηρεσιών που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες τους.

Περισσότερες πληροφορίες: INE-CSC – Implementation Network Europe for Cancer Survivorship Care.

Health at a Glance 2025: Τι δείχνουν τα νέα στοιχεία του ΟΟΣΑ για την Ελλάδα

Η ετήσια έκθεση του ΟΟΣΑ Health at a Glance 2025 παρουσιάζει τους πιο πρόσφατους συγκριτικούς δείκτες για την υγεία και τα συστήματα υγείας των κρατών-μελών. Η μελέτη καλύπτει το σύνολο των κρίσιμων παραμέτρων: δείκτες υγείας του πληθυσμού, πρόσβαση και ποιότητα φροντίδας, κοινωνικοοικονομικές ανισότητες, δαπάνες υγείας και ανθρώπινο δυναμικό.

Σε διεθνές επίπεδο είναι φανερή μια μερική ανάκαμψη μετά την πανδημία, αλλά παράλληλα δεν λείπουν σοβαρές προκλήσεις:

  • η παχυσαρκία αυξάνεται σταθερά (54% των ενηλίκων),
  • 3 εκατομμύρια πρόωροι θάνατοι κάτω των 75 θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί με καλύτερη πρόληψη και φροντίδα,
  • η πρόληψη παραμένει ανεπαρκώς χρηματοδοτημένη (μόλις 3% των συνολικών δαπανών υγείας),
  • ενώ οι δαπάνες υγείας συνεχίζουν να αυξάνονται, φτάνοντας κατά μέσο όρο το 9,3% του ΑΕΠ.

Σε αυτό το πλαίσιο, τα στοιχεία για την Ελλάδα είναι ιδιαίτερα σημαντικά.

Βασικά ευρήματα για την Ελλάδα

Στην έκθεση του ΟΟΣΑ  (Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης) Health at a Glance, διαπιστώνουμε τα εξής:

  1. Ικανοποίηση από τις υπηρεσίες υγείας: από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη

Το 2024, κατά μέσο όρο 64% των πολιτών στις χώρες του ΟΟΣΑ δήλωσαν ικανοποιημένοι με τη διαθεσιμότητα ποιοτικών υπηρεσιών υγείας.

Στην Ελλάδα, όμως, λιγότεροι από τους μισούς πολίτες δηλώνουν ικανοποίηση — μία από τις χαμηλότερες επιδόσεις ανάμεσα στα κράτη-μέλη. Αντίστοιχα χαμηλά ποσοστά εμφανίζουν η Τουρκία, η Ουγγαρία, η Ιταλία, η Χιλή και η Κολομβία.

  1. Ανικανοποίητες υγειονομικές ανάγκες: οι υψηλότερες ανισότητες

Σε 28 χώρες του ΟΟΣΑ, μόνο το 3,4% των πολιτών κατά μέσο όρο ανέφερε ότι δεν έλαβε ιατρική φροντίδα λόγω κόστους, απόστασης ή αναμονής.

Στην Ελλάδα, το ποσοστό αυτό φτάνει το 12,1% — από τα υψηλότερα μεταξύ των χωρών.

Επιπλέον:

  • Πάνω από 8% του πληθυσμού σε Ελλάδα, Καναδά, Φινλανδία, Εσθονία και Λετονία αναφέρει ανικανοποίητες ανάγκες.
  • Οι κοινωνικοοικονομικές ανισότητες είναι από τις μεγαλύτερες στον ΟΟΣΑ.
  • Στην Ελλάδα, ένας στους έξι πολίτες του χαμηλότερου εισοδηματικού πεντημορίου δεν έχει πρόσβαση στην ιατρική φροντίδα που χρειάζεται.
  • Το κόστος είναι ο σημαντικότερος παράγοντας που εμποδίζει την πρόσβαση.
  1. Δαπάνες υγείας και ιδιωτικές πληρωμές: επιβάρυνση για τα νοικοκυριά

Σε επίπεδο ΟΟΣΑ, οι άμεσες ιδιωτικές πληρωμές (“out-of-pocket”) καλύπτουν περίπου 20% των συνολικών δαπανών υγείας.

Στην Ελλάδα, τα νοικοκυριά θα πρέπει να καλύψουν πάνω από το ένα τρίτο του συνολικού κόστους υγείας — από τα υψηλότερα ποσοστά διεθνώς, μαζί με το Μεξικό, τη Χιλή και τη Λετονία.

  1. Αποδοχές επαγγελματιών υγείας: χαμηλά επίπεδα

Οι αποδοχές αυτοαπασχολούμενων ιατρικών ειδικοτήτων είναι πολύ υψηλές σε χώρες όπως η Γερμανία, η Νότια Κορέα και η Αυστρία (προσεγγίζουν ή ξεπερνούν τα 300.000 δολάρια ετησίως).

Στον αντίποδα:

  • Η Βουλγαρία έχει τις χαμηλότερες αποδοχές.
  • Η Ελλάδα καταγράφει απολαβές για μισθωτούς ειδικευμένους ιατρούς μεταξύ 65.000–75.000 δολαρίων, αντίστοιχα με το Μεξικό, την Κολομβία και την Κόστα Ρίκα.
Τι σημαίνουν αυτά τα στοιχεία

Τα δεδομένα του ΟΟΣΑ επιβεβαιώνουν με σαφήνεια ότι η χώρα μας αντιμετωπίζει:

  • Υψηλό οικονομικό βάρος για τον ασθενή.
  • Δυσκολίες πρόσβασης, ιδιαίτερα για τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.
  • Κενά στην ποιότητα και διαθεσιμότητα φροντίδας.
  • Δομικές ανισότητες που εντείνονται αντί να περιορίζονται.

Για οργανώσεις όπως το Κάπα3, τα ευρήματα αυτά ενισχύουν την ανάγκη:

  • για συνεχή ενημέρωση των ασθενών και των φροντιστών,
  • για συνηγορία υπέρ της ισότιμης πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας,
  • για υποστήριξη πολιτικών που μειώνουν τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες στην υγεία.

Πηγές: Έκθεση ΟΟΣΑ

Κείμενο/Προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το Κάπα3

Παγκόσμια Ημέρα Καθολικής Υγειονομικής Κάλυψης – 12 Δεκεμβρίου

Η Παγκόσμια Ημέρα Καθολικής Υγειονομικής Κάλυψης (Universal Health Coverage Day) γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 12 Δεκεμβρίου. Αποτελεί υπενθύμιση ότι η πρόσβαση σε ποιοτική, προσιτή υγειονομική περίθαλψη είναι βασικό ανθρώπινο δικαίωμα και θεμελιώδης προϋπόθεση για μια δίκαιη και βιώσιμη κοινωνία. Ο ΟΗΕ θέσπισε αυτή την ημέρα για να ενισχύσει την παγκόσμια δέσμευση ώστε όλοι οι άνθρωποι, παντού, να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας που χρειάζονται χωρίς οικονομική δυσκολία. WHO

Η ιδέα της καθολικής κάλυψης υγείας (UHC) δεν είναι μόδα — αποτελεί κεντρικό στοιχείο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης του ΟΗΕ με ορόσημο το 2030. Παρότι έχει σημειωθεί πρόοδος τις τελευταίες δεκαετίες, η πραγματικότητα παραμένει σκληρή. Περίπου 4,6 δισεκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να μην έχουν πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες υγείας. Ενώ 2,1 δισεκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν οικονομική δυσκολία στην πρόσβαση στην υγειονομική φροντίδα. Τέλος, 1,6 δισεκατομμύρια οδηγούνται σε φτώχεια λόγω εξόδων υγείας. healthdaily.gr | Health Daily

Τι δείχνουν τα στατιστικά μεγέθη

Αυτά τα στατιστικά δείχνουν ότι η καθολική κάλυψη παραμένει μη ικανοποιητικά επιτευγμένη. Παρατηρούνται σημαντικές ανισότητες ανάμεσα σε χώρες και μέσα στις ίδιες τις κοινωνίες. Οι φτωχότεροι, οι κάτοικοι αγροτικών περιοχών, τα άτομα με χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο και οι ευάλωτες ομάδες αντιμετωπίζουν πολύ μεγαλύτερα εμπόδια στην πρόσβαση σε φροντίδα. WHO – World Bank Report Files

Τι ισχύει στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, παρόλο που τυπικά υπάρχουν δομές καθολικής κάλυψης μέσω του Εθνικού Συστήματος Υγείας, η πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη δεν είναι πάντα ισότιμη και πλήρης. Μόλις ένα μικρό ποσοστό πολιτών δηλώνει υψηλό επίπεδο ικανοποίησης για τη διαθεσιμότητα της ποιότητας υγείας. Την ίδια στιγμή, περίπου 12,1% των ανθρώπων έχουν ανεκπλήρωτες ανάγκες για υγειονομική φροντίδα, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ.

Παράλληλα, τα ιδιωτικά έξοδα υγείας από την τσέπη (out-of-pocket payments) πλήττουν ιδιαίτερα τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, με σχεδόν 10% των νοικοκυριών να αντιμετωπίζουν καταστροφικές δαπάνες για υγειονομική φροντίδα, που αναγκάζουν πολλές οικογένειες να θυσιάσουν βασικές ανάγκες όπως τρόφιμα ή στέγαση. WHO Healh Care Greece

Οι ανισότητες δεν είναι απλά αριθμοί· έχουν πραγματικό κόστος στην ποιότητα ζωής. Για άτομα με ογκολογικές παθήσεις, η καθολική κάλυψη σημαίνει έγκαιρη διάγνωση και πρόσβαση σε θεραπείες, συνεχή παρακολούθηση, ψυχοκοινωνική υποστήριξη και φροντίδα ανακουφιστική. Η έλλειψη ολοκληρωμένης και εύκολα προσβάσιμης φροντίδας μπορεί να επιβαρύνει την πορεία της νόσου. Ταυτόχρονα, μπορεί να αυξήσει την ψυχολογική και οικονομική πίεση τόσο για τον ίδιο τον ασθενή όσο και για την οικογένειά του.

Στο Κάπα3, αγωνιζόμαστε ώστε κανείς ασθενής με καρκίνο και οι δικοί του να μη νιώθουν μόνοι. Μέσα από ενημερωτικές δράσεις, βιωματικά προγράμματα, ψυχοκοινωνική στήριξη και εκπαιδευτικό υλικό, διεκδικούμε πρόσβαση σε φροντίδα υγείας που να σέβεται την αξιοπρέπεια, την ανθρώπινη ζωή και τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων.

Η Παγκόσμια Ημέρα Καθολικής Υγειονομικής Κάλυψης δεν είναι μόνο μια ημερομηνία — είναι κάλεσμα σε δράση για ευρύτερη πρόσβαση, λιγότερες ανισότητες και πραγματική στήριξη για όλους. Μαζί μπορούμε να φέρουμε την αλλαγή που αξίζει στον καθένα μας.

Κείμενο/προσαρμογή: Ιφιγένεια Αναστασίου για το ΚΑΠΑ3