Το Κάπα3 στο HDHC: Η εμπειρία του ασθενή στο επίκεντρο της ψηφιακής υγείας

Η μηνιαία συνάντηση των μελών του Hellenic Digital Health Cluster (HDHC) αποτέλεσε ένα ακόμη σημαντικό πεδίο δικτύωσης, ανταλλαγής τεχνογνωσίας και διερεύνησης νέων συνεργασιών στον δυναμικά αναπτυσσόμενο χώρο της ψηφιακής υγείας.

Στο πλαίσιο της συνάντησης, εκπρόσωποι τριών νέων μελών του δικτύου —του Κάπα3 – Κέντρου Καθοδήγησης Καρκινοπαθών, της Reformer Business Optimization και της ERGOBYTE— παρουσίασαν το έργο, την τεχνογνωσία και τις δυνατότητές τους στα υπόλοιπα μέλη του Cluster.

Κάπα3: Από τις πραγματικές ανάγκες των ασθενών στον σχεδιασμό λύσεων

Το Κάπα3 εκπροσωπήθηκε στη συνάντηση από την Αριστέα Αρχοντίδου, η οποία παρουσίασε το έργο του οργανισμού και την εμπειρία που έχει συγκεντρωθεί μέσα από την καθημερινή υποστήριξη ογκολογικών ασθενών και φροντιστών.

Κεντρικό σημείο της παρουσίασης αποτέλεσε μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις που συναντά ένας άνθρωπος μετά τη διάγνωση του καρκίνου: ο κατακερματισμός της πληροφορίας.

Παράλληλα με τη θεραπευτική διαδρομή, ο ασθενής και η οικογένειά του καλούνται συχνά να διαχειριστούν ένα σύνθετο σύνολο κοινωνικών, ασφαλιστικών, εργασιακών και διοικητικών ζητημάτων. Η αναζήτηση της κατάλληλης πληροφορίας ανάμεσα σε διαφορετικά συστήματα και πηγές —όπως ο e-ΕΦΚΑ, η ΕΡΓΑΝΗ, η ΗΔΙΚΑ και το GOV.GR— μπορεί να μετατραπεί σε μία ακόμη απαιτητική διαδικασία σε μια ήδη δύσκολη περίοδο.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι σημαντικό μέρος των ανθρώπων που έρχονται αντιμέτωποι με τον καρκίνο βρίσκεται σε ηλικία εργασίας. Επομένως, η υποστήριξη δεν περιορίζεται στη θεραπεία, αλλά συνδέεται και με τη δυνατότητα του ανθρώπου να γνωρίζει και να ασκεί τα δικαιώματά του, να διατηρεί την κοινωνική και επαγγελματική του ζωή και να βρίσκει έγκαιρα τις υπηρεσίες που χρειάζεται.

Οι αριθμοί αποτυπώνουν την πραγματική ανάγκη

Η καθημερινή εμπειρία του Κάπα3 αποτυπώνει με σαφήνεια την έκταση αυτών των αναγκών.

Κατά το διάστημα Ιανουαρίου–Ιουλίου 2026, το Κάπα3:

  • πραγματοποίησε 1.251 τηλεφωνικές επαφές,
  • απέστειλε 497 emails προς ωφελούμενους,
  • διαχειρίστηκε 306 αιτήματα από 241 άτομα,τα οποία αφορούσαν 52 διαφορετικές κατηγορίες αναγκών, μεταξύ άλλων ζητήματα ΚΕΠΑ, κοινωνικών παροχών και εργασιακών δικαιωμάτων. Πίσω από κάθε αριθμό βρίσκεται ένας άνθρωπος που χρειάζεται έγκαιρη, κατανοητή και αξιόπιστη καθοδήγηση.

Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την ανάγκη ανάπτυξης υπηρεσιών και εργαλείων που δεν προσθέτουν ακόμη περισσότερη πληροφορία, αλλά βοηθούν τον πολίτη να εντοπίζει, να κατανοεί και να αξιοποιεί την πληροφορία που πραγματικά χρειάζεται.

ΜΥΡΤΩ AI: Η τεχνολογία στην υπηρεσία της κοινωνικής πλοήγησης

Ιδιαίτερη αναφορά κατά την παρουσίαση έγινε στη ΜΥΡΤΩ AI, τον ψηφιακό Πλοηγό Κοινωνικών Δικαιωμάτων που αναπτύσσει το Κάπα3 για ογκολογικούς ασθενείς και φροντιστές.

Η ΜΥΡΤΩ σχεδιάζεται ώστε να προσφέρει πρόσβαση σε πληροφορίες και καθοδήγηση 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα, στα ελληνικά και στα αγγλικά, με δυνατότητα φωνητικής αλληλεπίδρασης.

Η ανάπτυξή της, με την υποστήριξη του TIMA Charitable Foundation, βασίζεται στην εμπειρία του Κάπα3 από το πεδίο και στις πραγματικές ερωτήσεις και ανάγκες που καταγράφονται κατά την υποστήριξη ασθενών και φροντιστών.

Στόχος δεν είναι η τεχνολογία να αντικαταστήσει την ανθρώπινη υποστήριξη. Αντίθετα, επιδιώκεται να λειτουργήσει ως ένα επιπλέον εργαλείο έγκαιρης, αξιόπιστης και περισσότερο προσβάσιμης πλοήγησης, ενισχύοντας τη δυνατότητα του ανθρώπου να γνωρίζει τις διαθέσιμες επιλογές και να αναζητά την κατάλληλη υποστήριξη.

Από την εμπειρία πεδίου στην ψηφιακή καινοτομία

Η συμμετοχή του Κάπα3 στο HDHC αποκτά ιδιαίτερη σημασία ακριβώς σε αυτό το σημείο.

Η ψηφιακή υγεία δεν αφορά μόνο την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών. Αφορά και το κατά πόσο οι τεχνολογίες αυτές ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που καλούνται να τις χρησιμοποιήσουν.

Μέσα από την καθημερινή επαφή με ασθενείς και φροντιστές, το Κάπα3 μπορεί να μεταφέρει στο οικοσύστημα της ψηφιακής υγείας την οπτική του τελικού χρήστη και να συμβάλει στην αξιολόγηση της χρηστικότητας, της προσβασιμότητας, της κατανόησης και της πραγματικής αξίας νέων ψηφιακών εργαλείων.

Με αυτόν τον τρόπο, η εμπειρία από το πεδίο μπορεί να αποτελέσει μέρος του ίδιου του σχεδιασμού της καινοτομίας.

Ευρωπαϊκή εξωστρέφεια και νέες συνέργειες

Κατά τη συνάντηση παρουσιάστηκε επίσης η ευρωπαϊκή δραστηριότητα του Κάπα3 μέσα από τη συμμετοχή του σε έργα και πρωτοβουλίες όπως τα e.Health4Cancer, MELODIC, MOVE-ON και PERIFORMANCE, καθώς και η συστηματική αναζήτηση νέων συνεργασιών στο πλαίσιο ευρωπαϊκών προγραμμάτων και δικτύων.

Η παρουσία στο HDHC δημιουργεί ένα ακόμη σημείο συνάντησης ανάμεσα στην κοινωνία των πολιτών, την έρευνα, την τεχνολογία και την επιχειρηματικότητα, ενισχύοντας τις δυνατότητες ανάπτυξης νέων συνεργασιών με επίκεντρο την ψηφιακή υγεία και τον άνθρωπο.

HDHC: Μια γέφυρα συνεργασίας στην ψηφιακή υγεία

Η μηνιαία συνάντηση ανέδειξε για ακόμη μία φορά τη σημασία της διασύνδεσης οργανισμών, ερευνητικών φορέων και επιχειρήσεων με διαφορετική τεχνογνωσία αλλά κοινό ενδιαφέρον για την εξέλιξη της ψηφιακής υγείας.

Για το Κάπα3, η συμμετοχή σε ένα τέτοιο οικοσύστημα αποτελεί ευκαιρία όχι μόνο για δικτύωση και ανταλλαγή γνώσης, αλλά και για τη μεταφορά μιας βασικής αρχής που βρίσκεται στον πυρήνα της δράσης μας:

η ψηφιακή καινοτομία αποκτά πραγματική αξία όταν ξεκινά από τις ανάγκες του ανθρώπου και επιστρέφει σε αυτόν ως ουσιαστική, προσβάσιμη και αξιόπιστη υποστήριξη.

Επιμέλεια: Άρια Μαλτέζου για το καπα3

Μάθετε περισσοτερα για τo καπα3: www.kapa3.gr

Το Κάπα3 στα IEEE CBMS 2026: Τεχνητή Νοημοσύνη για ισότιμη και ανθρωποκεντρική ενημέρωση στην ογκολογική φροντίδα

Νέα επιστημονική δημοσίευση στα Proceedings του 39th IEEE International Symposium on Computer-Based Medical Systems για την αξιοποίηση της AI και του Retrieval-Augmented Generation στην ενδυνάμωση και ενημέρωση των ογκολογικών ασθενών.

Η φωνή και η εμπειρία των ασθενών χρειάζεται να βρίσκονται στο επίκεντρο και της νέας εποχής της Τεχνητής Νοημοσύνης στην υγεία.

Το Κάπα3 – Κέντρο Καθοδήγησης Καρκινοπαθών συμμετέχει σε νέα επιστημονική εργασία που δημοσιεύθηκε στα Proceedings του 2026 IEEE 39th International Symposium on Computer-Based Medical Systems (CBMS 2026), ενός διεθνούς επιστημονικού συνεδρίου που φέρνει κοντά ερευνητές, επαγγελματίες υγείας, μηχανικούς και ειδικούς της ψηφιακής υγείας και της Τεχνητής Νοημοσύνης. Το CBMS 2026 πραγματοποιήθηκε στη Λεμεσό της Κύπρου, από τις 3 έως τις 5 Ιουνίου 2026.

Η εργασία έχει τίτλο:

“Informed, Empowered, and Heard: AI and Retrieval-Augmented Generation as Tools for Equitable Patient Information in Oncology”

και υπογράφεται από τους Lars Münter, Evangeli Bista, Maria Lavdaniti και Christos Frantzidis, με συμμετοχή του Κάπα3 στη συγγραφική ομάδα.

Από την πρόσβαση στην πληροφορία στην πραγματική ενδυνάμωση

Μια διάγνωση καρκίνου συνοδεύεται από μια άμεση ανάγκη για αξιόπιστη, κατανοητή και εξατομικευμένη πληροφόρηση.

Την ίδια στιγμή όμως, οι ασθενείς και οι οικογένειές τους καλούνται να κατανοήσουν ιατρικούς όρους, θεραπευτικές επιλογές, διαδικασίες και δικαιώματα σε μία περίοδο έντονης ψυχολογικής πίεσης. Η επιστημονική εργασία επισημαίνει ότι το στρες μιας σοβαρής διάγνωσης μπορεί να επηρεάσει τη μνήμη εργασίας, την προσοχή και την ικανότητα επεξεργασίας νέων πληροφοριών.

Από την πρόσβαση στην πληροφορία στην πραγματική ενδυνάμωση

Μια διάγνωση καρκίνου συνοδεύεται από μια άμεση ανάγκη για αξιόπιστη, κατανοητή και εξατομικευμένη πληροφόρηση.

Την ίδια στιγμή όμως, οι ασθενείς και οι οικογένειές τους καλούνται να κατανοήσουν ιατρικούς όρους, θεραπευτικές επιλογές, διαδικασίες και δικαιώματα σε μία περίοδο έντονης ψυχολογικής πίεσης. Η επιστημονική εργασία επισημαίνει ότι το στρες μιας σοβαρής διάγνωσης μπορεί να επηρεάσει τη μνήμη εργασίας, την προσοχή και την ικανότητα επεξεργασίας νέων πληροφοριών.

AI και Retrieval-Augmented Generation: πληροφορία με τεκμηρίωση και πηγές

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα συστήματα Retrieval-Augmented Generation – RAG, τα οποία συνδυάζουν τις δυνατότητες των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων με την ανάκτηση πληροφορίας από επιλεγμένες και επαληθευμένες πηγές.

Σε αντίθεση με ένα αμιγώς παραγωγικό σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης, ένα κατάλληλα σχεδιασμένο RAG σύστημα μπορεί να στηρίζει τις απαντήσεις του σε συγκεκριμένα τεκμήρια, όπως κλινικές κατευθυντήριες οδηγίες, επιστημονική βιβλιογραφία, εγκεκριμένο ενημερωτικό υλικό και θεσμικές πηγές, επιτρέποντας παράλληλα μεγαλύτερη διαφάνεια ως προς την προέλευση της πληροφορίας.

Για την ογκολογική φροντίδα αυτή η δυνατότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Ο ασθενής δεν χρειάζεται απλώς μια γρήγορη απάντηση. Χρειάζεται μια απάντηση που να είναι:

αξιόπιστη, επίκαιρη, κατανοητή, προσβάσιμη και κατάλληλη για τη δική του ανάγκη.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως εργαλείο ισότητας

Η γεωγραφική θέση, το επίπεδο υγειονομικού και ψηφιακού εγγραμματισμού, η γλώσσα, οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες και η δυνατότητα πρόσβασης σε εξειδικευμένες υπηρεσίες μπορούν να δημιουργήσουν πολύ διαφορετικές εμπειρίες για ανθρώπους που αντιμετωπίζουν την ίδια ασθένεια. Ιδιαίτερα την ελληνική πραγματικότητα, επισημαίνονται  διαφορές που μπορεί να υπάρχουν ανάμεσα σε ασθενείς μεγάλων αστικών κέντρων και ανθρώπους που ζουν σε αγροτικές, απομακρυσμένες ή νησιωτικές περιοχές.

Σε αυτό το περιβάλλον, ανθρωποκεντρικά εργαλεία AI μπορούν να υποστηρίξουν:

  • διαφορετικά επίπεδα γλωσσικής και πληροφοριακής πολυπλοκότητας,
  • πολυγλωσσική πρόσβαση,
  • δυνατότητες φωνητικής αλληλεπίδρασης,
  • μικρότερες και περισσότερο κατανοητές ενότητες πληροφορίας,
  • πρόσβαση σε χαμηλού εύρους συνδέσεις,
  • επανάληψη της πληροφορίας όταν ο ασθενής είναι πραγματικά έτοιμος να την επεξεργαστεί.

Η τεχνολογία, επομένως, δεν αποτελεί από μόνη της λύση. Ο τρόπος με τον οποίο σχεδιάζεται καθορίζει εάν θα μειώσει ή θα αναπαράγει τις υπάρχουσες ανισότητες.

«Με τους ασθενείς και για τις ανάγκες των ασθενών»

Μια ουσιαστική αλλαγή οπτικής στον σχεδιασμό των συστημάτων ψηφιακής υγείας ΑΠΑΙΤΕΊ αντί τα συστήματα να σχεδιάζονται πρωτίστως γύρω από τις ανάγκες των οργανισμών και των κλινικών διαδικασιών και μετά να προσαρμόζονται στον ασθενή, θα πρέπει :

τα εργαλεία ενημέρωσης να σχεδιάζονται μαζί με τους ασθενείς και με αφετηρία τις πραγματικές ανάγκες τους.

Στο πλαίσιο αυτό,η σημασία της συν-δημιουργίας με ασθενείς και φροντιστές, αλλά και της παροχής πληροφορίας που δεν σταματά στην απάντηση μιας ερώτησης. Ένα πραγματικά χρήσιμο σύστημα μπορεί να βοηθά τον άνθρωπο να προετοιμαστεί για μια ιατρική επίσκεψη, να οργανώσει τις ερωτήσεις του, να κατανοήσει τα επόμενα βήματα και να γνωρίζει καλύτερα τα δικαιώματά του.

Η AI δεν αντικαθιστά την ανθρώπινη σχέση

Όμως το σημαντικότερο μήνυμα της δημοσίευσης είναι ότι η πραγματική αξία της Τεχνητής Νοημοσύνης στην ογκολογική φροντίδα δεν είναι πρωτίστως τεχνική αλλά ανθρώπινη και σχεσιακή. Η AI δεν πρέπει να δημιουργεί απόσταση ανάμεσα στον ασθενή και τον επαγγελματία υγείας.Πρέπει να συμβάλλει στο αντίθετο.

Ένας καλύτερα ενημερωμένος ασθενής μπορεί να φτάσει στην κλινική συνάντηση περισσότερο προετοιμασμένος, να διατυπώσει τις απορίες και τις ανάγκες του, να συμμετέχει ουσιαστικότερα στη λήψη αποφάσεων και να επικοινωνεί αποτελεσματικότερα με την ομάδα φροντίδας του.

Παράλληλα, η τεχνολογία μπορεί να υποστηρίξει και τους φροντιστές, οι οποίοι συχνά αναλαμβάνουν σημαντικό μέρος του πληροφοριακού και συναισθηματικού φορτίου της νόσου.

Για τον λόγο αυτό, η για όλους εμας στο Καπα3 είναι μονοδρόμος η πεποίθηση ότι τα συστήματα AI-RAG πρέπει να σχεδιάζονται ώστε να ενισχύουν την τριάδα ασθενής – φροντιστής – επαγγελματίας υγείας, και όχι να επιχειρούν να αντικαταστήσουν οποιοδήποτε από τα μέρη της.

Από την πληροφορία στην εμπιστοσύνη

Η νέα αυτή επιστημονική συμμετοχή ενισχύει έναν διάλογο που γίνεται ολοένα και πιο κρίσιμος για το μέλλον της υγείας:

Πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε την Τεχνητή Νοημοσύνη ώστε να υπηρετεί πραγματικές ανθρώπινες ανάγκες;

Η απάντηση δεν βρίσκεται μόνο σε ισχυρότερα μοντέλα ή περισσότερα δεδομένα.

Βρίσκεται στην τεκμηρίωση, τη διαφάνεια, την ισότιμη πρόσβαση, τον σχεδιασμό μαζί με τους ανθρώπους που θα χρησιμοποιήσουν την τεχνολογία και στον σεβασμό των δικαιωμάτων τους.

Όπως καταλήγει η επιστημονική εργασία, οι ασθενείς με καρκίνο στην Ελλάδα και την Ευρώπη πρέπει να μπορούν να έχουν πρόσβαση σε πληροφορία ακριβή, εξατομικευμένη, προσβάσιμη και συμβατή με τα δικαιώματά τους, ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας, τη γλώσσα ή τους κοινωνικοοικονομικούς πόρους που διαθέτουν.

Για το Κάπα3, η παρουσία σε αυτή τη συζήτηση σημαίνει ότι η εμπειρία από το πεδίο, οι πραγματικές ανάγκες των ασθενών και η αρχή της ισότιμης πρόσβασης μπορούν και πρέπει να βρίσκονται μέσα στον σχεδιασμό της επόμενης γενιάς ψηφιακών εργαλείων υγείας.

Στοιχεία δημοσίευσης

Title: Informed, Empowered, and Heard: AI and Retrieval-Augmented Generation as Tools for Equitable Patient Information in Oncology

Authors: Lars Münter, Evangeli Bista, Maria Lavdaniti, Christos Frantzidis

Published in: 2026 IEEE 39th International Symposium on Computer-Based Medical Systems (CBMS)

DOI: 10.1109/CBMS69103.2026.00302

Δείτε την δημοσιευση εδώ : 499901b523