Το κοινωνικό δικαίωμα στη σύνταξη: Συνταγματικά – Νομικά ζητήματα

Το Σύνταγμα, στο άρθρο 25 παρ 1 αναφέρεται σε δύο κομβικές αρχές, την αρχή του κοινωνικού κράτους δικαίου και την αρχή της αναλογικότητας. Στα πλαίσια των εν λόγω αρχών διαμορφώνεται η θεσμική εγγύηση κι ο κανονιστικός προσανατολισμός των κοινωνικών δικαιωμάτων.

Το κράτος, όσον αφορά τον κοινωνικοπολιτικό ρόλο του, θα πρέπει να λειτουργεί υπό όρους δικαίου, δηλαδή να εκφράζει την έννοια της δικαιοσύνης, οι επιλογές του να τελούν σε συμφωνία με την αρχή της αναλογικότητας και να δρα υπό τη συνθήκη του ελέγχου των ενεργειών του ( διάκριση εξουσιών- δικαστικός έλεγχος). Το κράτος μέσα από το συνταγματικό κείμενο αναλαμβάνει την ευθύνη της ανάπτυξης και της προάσπισης της κοινωνικής ασφάλισης.[1]

Με τον τρόπο αυτό διαμορφώνεται και κατοχυρώνεται συνταγματικά το κοινωνικό δικαίωμα για την κοινωνική ασφάλιση. Κι εφόσον το κράτος λειτουργεί υπό το πρίσμα του κοινωνικού του ρόλου, θα πρέπει να λαμβάνει τα προσήκοντα μέτρα, έτσι ώστε να διασφαλίζονται τα ειδικότερα δικαιώματα που απορρέουν από τη λειτουργική δράση του θεσμού της κοινωνικής ασφάλισης. Επίσης, θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε την άποψη πως η νομοθετική εξειδίκευση δεδομένων δικαιωμάτων αναδεικνύει σαφεστέρα τις κρατικές υποχρεώσεις και την ευθύνη της εκτελεστικής εξουσίας. Αναφορικά με το δικαίωμα στη σύνταξη, θα ήταν δυνατό να θεωρηθεί πως αποτελεί μια ειδικότερη κατηγορία κοινωνικού δικαιώματος, που εμπίπτει στο ευρύτερο κοινωνικό δικαίωμα (κατηγορία γένους), που σχετίζεται με  την κοινωνική ασφάλιση.

Το δικαίωμα  στη σύνταξη συναντάται με την αρχή της κοινωνικής αλληλεγγύης, της υποχρεωτικής υπαγωγής σε καθεστώτα κοινωνικής ασφάλισης, με την υποχρέωση του κράτους να προστατεύει δεδομένες κατηγορίες πολιτών κι ουσιαστικά το εν λόγω δικαίωμα διασυνδέεται αιτιωδώς με τα περιουσιακά δικαιώματα,το δικαίωμα στη ζωή, το δικαίωμα στη συμμετοχή σε οικονομικές και κοινωνικές δραστηριότητες. Δηλαδή αποτελεί ένα κοινωνικό δικαίωμα που στοχεύει στη διαφύλαξη και την κατά το δυνατό προαγωγή του βιοτικού επίπεδου μιας σημαντικής κατηγορίας πολιτών.[2]

Το κράτος κατά την οργάνωση των υπηρεσιών κοινωνικής ασφάλισης δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα, προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή καταχώρηση της ασφάλισης κι η μελλοντική  αξίωση συνταξιοδοτικών παροχών πολλών κατηγοριών εργαζομένων.Διαπιστώνουμε ότι συγκεκριμένα δικαιώματα θίγονται και σε εξαιρετικές περιπτώσεις δεν διασφαλίζεται ούτε ο πυρήνας τους, στην υποκειμενική κι αντικειμενική του διάσταση.

Προσεγγίζοντας κάποια ασφαλιστικά ζητήματα με πιο πρακτικό τρόπο, όπως δηλαδή ανακύπτει στις υπηρεσίες του ΙΚΑ, που πλέον αποτελεί τμήμα του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης βλέπουμε μια προβληματική κατάσταση που επικρατεί σε πολλά υποκαταστήματα του ΙΚΑ. Κυρίαρχο πρόβλημα αναφέρεται  ο έλεγχος κι η αναζήτηση χρόνων ασφάλισης μέχρι την 31η/12/2001, δεδομένου ότι μέχρι την εν λόγω χρονική περίοδο δεν τηρούνταν πλήρης μηχανογραφική απεικόνιση της ασφάλισης πολλών κατηγοριών εργαζόμενων στον ιδιωτικό τομέα.

Το θέματα  που ανακύπτουν συχνά είναι τα εξής:

1) Πολλοί ασφαλισμένοι/ες δεν ήταν επιμελείς κατά την αρχή της εργασιακής τους διαδρομής και δεν φρόντισαν να εκδώσουν ΔΑΤΕ ή να το δώσουν στον εργοδότη για να επικολλήσει τα ένσημα. Επίσης, μπορεί, λόγω απρόβλεπτων γεγονότων να το απώλεσαν.

2) Προκείμενου να θεμελιωθεί συνταξιοδοτικό δικαίωμα θα πρέπει να ανακεφαλαιωθεί ο χρόνος ασφάλισης.

3) Κατά την ανακεφαλαίωση διαπιστώνεται πως μέρος του χρόνου λείπει γιατί έχουν χαθεί ΔΑΤΕ ή δεν έγινε επικόλληση των ενσήμων ή η επικόλληση είναι εσφαλμένη.

4) Κατά συνέπεια η συνταξιοδότηση του/της εν λόγω ασφαλισμένου/ης τίθεται εν αμφιβόλω.

5) Επίσης, ξεκινά μια διαδικασία εσωτερικού έλεγχου μεταξύ των υπηρεσιών του ΙΚΑ που πολλές φορές είναι χρονοβόρα, με αποτέλεσμα την καθυστέρηση της απονομής της σύνταξης στον/στην ασφαλισμένο/η.

6) Τέλος, υπάρχει ο κίνδυνος, αν δεν βρεθούν στοιχεία για τον ζητούμενο χρόνο ασφάλισης, να απορριφθεί το σχετικό συνταξιοδοτικό αίτημα.[4]

Το ισχύον νομικό πλαίσιο που διέπει τις εν λόγω διαδικασίες είναι το εξής: Ο κανονισμός ασφάλισης του ΙΚΑ (ΦΕΚ Β 816/1965)

Πέρα από την αναφορά σε αυτό το θέμα που είναι οι ΥΔΑΑΒ κι οι έλεγχοι ασφάλισης, θα συνεχίσουμε με τη συγκριτική παράθεση κάποιων γενικών αρχών του διοικητικού δικαίου,  βάσει και της συνταγματικής κατοχύρωσης της κοινωνικής ασφάλισης (άρθρο 22 παρ 5 του Συντάγματος), οπως η παροχή συναφών κοινωνικών υπηρεσιών αποτελεί έργο συλλογικό, που αποβλέπει στη διαμόρφωση ενός βασικού επίπεδου κοινωνικής προστασίας, συνδυάζοντας πόρους και τεχνικές, που παρέχεται στις διάφορες κατηγορίες πολιτών , οι οποίες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν δεδομένους κινδύνους, σχετιζόμενους με τη μισθωτή εργασία ή την εν γένει επαγγελματική τους δραστηριότητα.

Ο βασικότερος κίνδυνος τον οποίο αποσκοπεί να καλύψει ο θεσμός της κοινωνικής ασφάλισης, είναι ο κίνδυνος του γήρατος και της συναφούς απώλειας της δυνατότητας ενεργούς συμμετοχής στο εργασιακό – επαγγελματικό – οικονομικό πεδίο, των πολιτών που συμπληρώνουν ένα συγκεκριμένο όριο ηλικίας. Το ζητούμενο δηλαδή είναι, πως ένας/μία ασφαλισμένος/η ενδέχεται να έχει τηρήσει τις διατυπώσεις τις υποχρεωτικής του/της ασφαλιστικής υπαγωγής =, αλλά ο φορέας κοινωνικής ασφάλισης να αδυνατεί να του/της χορηγήσει σε εύλογο χρόνο την οφειλόμενη παροχή, είτε λόγω δέσμιας αρμοδιότητας, είτε λόγω εσφαλμένης αντίληψης του εύρους της διακριτικής ευχέρειας, είτε λόγω σχετικών διοικητικών ενεργειών, που σχετίζονται με την πρακτική εφαρμογή της κοινωνικοασφαλιστικής νομοθεσίας από τον φορέα κοινωνικής ασφάλισης. Λαμβάνοντας υπόψη πως το ασφαλιστικό μας σύστημα λειτουργεί βάσει των αρχών της υποχρεωτικότητας και της ανταποδοτικότητας, θα πρέπει να διερευνήσουμε το εύρος της ευθύνης των ασφαλιστικών οργάνων,  στην περίπτωση που αδυνατούν ή που καθυστερούν ( για ποικίλους λόγους) να βεβαιώσουν χρόνους ασφάλισης, βάσει του αρχείου της υπηρεσίας, χρόνοι οι οποίοι δύναται να προκύπτουν από διάφορα αποδεικτικά στοιχεία που προσκομίζει ο/η ασφαλισμένος/η. Κατά συνέπεια, βάσει της αρχής της προστατευόμενης εμπιστοσύνης του διοικουμένου, δεν είναι νομικά ορθό να απορρίπτεται το αίτημα του, ή να καθυστερεί η διεκπεραίωσή του, στην περίπτωση που η υπηρεσία δεν έχει φροντίσει να τηρήσει με ορθό φυσικό και μηχανογραφικό τρόπο το εν λόγω αρχείο ή να διεξάγει σχετικούς ελέγχους εντός ευλόγων προθεσμιών.

Η σχετική πρακτική, στον συγκεκριμένο τομέα δράσης των ασφαλιστικών οργάνων, υπό συγκεκριμένους όρους θα μπορούσε να αναθεωρηθεί, υπό το πρίσμα της κρατικής εγγύησης για μια ελάχιστη συνταξιοδοτική παροχή (βλέπε ν. 4670/2020 αρ 16 παρ 1 ,4 , ν. 4387/2016, αρ.1, 1Α, χάρτης θεμελιωδών δικαιωμάτων ευρωπαϊκής ένωσης αρ. 34, ευρωπαϊκός κοινωνικός χάρτης αρ. 23 ). Κατά συνέπεια βάσει του σχετικού συνταγματικού πλαισίου (22 παρ 5, 25, 103 παρ. 1) και των σχετικών ευρωπαϊκών συνθηκών προκύπτει η υποχρέωση του κράτους να  εγγυάται  ένα ελάχιστο περιεχόμενο κοινωνικής προστασίας, το οποίο θα πρέπει να εξασφαλίζεται υπό νομικούς όρους, και παράλληλα θα πρέπει να υφίσταται το ανάλογο πλαίσιο διοικητικής λειτουργίας που δεν θα αναιρεί την ουσιαστική του χορήγηση.[7]

Οι γενικές αρχές του διοικητικού δικαίου που θα μπορούσαν να συσχετιστούν με τα εξεταζόμενα ζητήματα είναι οι ακόλουθες: της χρηστής διοίκησης, της αναλογικότητας, της προστατευόμενης εμπιστοσύνης σε συνδυασμό με την αρχή της νομιμότητας εν ευρεία έννοια. Σύμφωνα με το προαναφερθέν πλαίσιο, διαγράφονται τα όρια της καλής λειτουργίας της διοίκησης, και διαμορφώνεται η υποχρέωση της ορθής ενημέρωσης των διοικουμένων αναφορικά με τα δικαιώματά τους και τον τρόπο άσκησης τους, υπό όρους αμερόληπτης κι ορθολογικής κρίσης, από την πλευρά των διοικητικών οργάνων. Οι εν λόγω αρχές στο πεδίο της κοινωνικής ασφάλισης λειτουργούν συνδυαστικά με την αρχή της ευρείας ερμηνείας των ασφαλιστικών διατάξεων υπέρ του ασφαλισμένου και την υποχρέωση της διοίκησης να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές καταστάσεις.[8]

Βάσει του ανωτέρω σκεπτικού κι όσων αναφέρθηκαν στο τμήμα 1 του παρόντος κειμένου, θα μπορούσε να γίνει μια σχετική ρύθμιση για τους ασφαλισμένους που για παράδειγμα θέλουν 35 χρόνια για να κατοχυρώσουν και να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με κάποιο από τα μεταβατικά καθεστώτα που ίσχυσαν μετά το 2011 και διαθέτουν πχ για τα 34,8 τα ΔΑΤΕ, τα ασφαλιστικά βιβλιάρια κλπ και για τα 0,2 που λείπουν δεν διαθέτουν τα έγγραφα που η ισχύουσα ασφαλιστική νομοθεσία προβλέπει, αλλά κατέχουν έγγραφα που θα μπορούσαν βάσει των γενικών αρχών της δικονομίας να γίνουν δεκτά ή να εκτιμηθούν. Θα πρέπει να γίνει μια σχετική κατηγοριοποίηση των εν λόγω  περιπτώσεων και να εισαχθούν στοχευμένες ρυθμίσεις, συνδυαστικά με το ισχύον νομικό πλαίσιο για την αναγνώριση κενών χρόνων ασφάλισης. Επίσης, θα πρέπει να σταθμιστεί το ενδεχόμενο δημοσιονομικό κόστος σε συνδυασμό με την αρχή της ίσης μεταχείρισης που απορρέει από το άρθρο 4 παρ. 1-2 του Συντάγματος.[9] Στις περιπτώσεις αυτές υπεισέρχεται κι η διαχρονική ευθύνη του νομοθέτη , που οφείλει να ρυθμίζει το λειτουργικό μοντέλο  και τη δράση της κοινωνικής ασφάλισης βάσει των σχετικών συνταγματικών προβλέψεων.

Προκειμένου να  γίνει δεκτή μια τέτοια πρακτική, θα πρέπει να εξεταστούν κι άλλες παράμετροι, όπως το καθεστώς θεμελίωσης, το αν θα μεταβληθεί το καθεστώς παλαιού – νέου ασφαλισμένου, η υπαγωγή στα βαρέα, η θεμελίωση με καθεστώς βαρέων κι η αρμοδιότητα του απονέμοντος φορέα στην περίπτωση διαδοχικής ασφάλισης.[10] Εν προκειμένω, με τον περιορισμό των ελέγχων ασφάλισης και την εισαγωγή τεκμαρτών πρακτικών συμπλήρωσης του απαιτουμένου χρόνου για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, μέρος των εργαζόμενων στις υπηρεσίες εσόδων θα μπορούσαν να απασχοληθούν είτε με διαδικασίες σχετικές με την απονομή των συντάξεων, είτε με τον έλεγχο ενεργών επιχειρήσεων. Δηλαδή, θα πρέπει να εξεταστεί αν είναι συμφερότερο για την υπηρεσία να διεξάγονται έλεγχοι ασφάλισης για περιόδους που το δικαίωμα επιβολής κυρώσεων έχει παραγραφεί ή αν θα μπορούσε η υπηρεσία να επικεντρωθεί σε ελέγχους που αφορούν χρονικές περιόδους που δεν εμπίπτουν στην παραγραφή και να γίνει μια σχετική σύγκριση κόστους- οφέλους ανάμεσα στις εναλλακτικές επιλογές της υπηρεσίας.

Ολοκληρώνοντας την ανάλυση μας, θα πρέπει να παρατηρήσουμε πως η εισαγωγή ρυθμίσεων, βάσει των σκέψεων που παρατέθηκαν θα πρέπει να γίνει σύμφωνα με μια ασφαλιστική μεθοδολογία που θα αποκλείει ή θα περιορίζει κατά το δυνατό ενδεχόμενες καταστρατηγήσεις. Επίσης, βάσει των δεδομένων της υπηρεσίας θεωρείται εφικτή η εκτίμηση του αριθμού των ασφαλισμένων που εμπίπτουν στις περιπτώσεις που αναπτύχθηκαν στις προηγούμενες παραγράφους. Το ουσιαστικό ζήτημα είναι, η στάθμιση ανάμεσα στο δημόσιο συμφέρον και στο δικαίωμα στη σύνταξη και το πώς αυτή η στάθμιση σε κάποιες ιδιάζουσες περιπτώσεις θα μπορούσε να είναι εφικτή κι αποτελεσματική (αντιδιαστολή κοινωνικής προστασίας- παραμέτρων της οικονομίας- ασφαλιστικής αλληλεγγύης), εκφράζοντας μια μεταρρυθμιστική πρακτική που θα συνάδει με τις θεμελιώδες αξίες του θεσμού της κοινωνικής ασφάλισης και το συναφές συνταγματικό πλαίσιο προστασίας των κοινωνικών δικαιωμάτων , συνδυαζόμενου με το πεδίο εφαρμογής της αρχής του κοινωνικού κράτους δικαίου.

Πρεδάρης Αριστείδης
πτυχιούχος Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ, Master 2 de droit  public spécialisé – Νομική Σχολή ΕΚΠΑ – Université de Bordeaux , υπάλληλος ΕΦΚΑ

Το κοινωνικό δικαίωμα στη σύνταξη: Συνταγματικά – νομικά ζητήματα / Πρακτικές του ΙΚΑ και του ΕΦΚΑ

Οι μάσκες προστατεύουν από τον κορονοϊό αλλά εντείνουν την κοινωνική απόσταση

Η πανδημία της νόσου του κορονοϊού 2019 (COVID-19) θα έχει υψηλό αντίκτυπο στους ηλικιωμένους και στα άτομα με νόσο Αλτσχάιμερ και άλλες άνοιες. Η κοινωνική γνώση επιτρέπει την κατανόηση των συναισθημάτων, των προθέσεων, των επιθυμιών και των ψυχικών καταστάσεων ενός άλλου ατόμου, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό κατά τη διάρκεια της πανδημίας του COVID-19. 

Για την αποφυγή περαιτέρω εξάπλωσης της νόσου έχουν προταθεί μάσκες προσώπου. Αν και δικαιολογούνται για την πρόληψη αυτής της δυνητικά καταστροφικής ασθένειας, καλύπτουν εν μέρει το πρόσωπο και εμποδίζουν την αναγνώριση συναισθημάτων και πιθανώς την ανάγνωση του μυαλού. Καθώς η κοινωνική γνώση επηρεάζεται ήδη από τη γήρανση και την άνοια, πρέπει να αναπτυχθούν στρατηγικές για την αντιμετώπιση αυτών των βαθιών αλλαγών επικοινωνίας. Η μάσκα προσώπου θα μπορούσε ακόμη και να επιταχύνει τη γνωστική παρακμή μακροπρόθεσμα.

Περαιτέρω μελέτες είναι υψίστης σημασίας για την αντιμετώπιση των μάσκων προσώπου » αντίκτυπο στην κοινωνική γνώση στη γήρανση και την άνοια, για παράδειγμα με τη μακροχρόνια διερεύνηση της πτώσης πριν και κατά την πανδημία, και το σχεδιασμό αντισταθμιστικών στρατηγικών. Αυτά τα ζητήματα είναι επίσης σχετικά με τη μάσκα προσώπου γενικά, όπως σε ιατρικό περιβάλλον-πέρα από την πανδημία του COVID-19.Οι μάσκες προστατεύουν από τον κορονοϊό, αλλά η χρήση τους μπορεί να έχει μια αρνητική συνέπεια. Σε μια πρόσφατη μελέτη, επιστήμονες από το Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ προτείνουν ότι η κάλυψη της μύτης και του στόματος βλάπτει την κοινωνική νόηση, την ικανότητα να αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα και την ψυχική κατάσταση των άλλων ανθρώπων.

Οι ερευνητές βασίζουν τη θεωρία τους σε αρκετές παρατηρήσεις. Μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο Μπάμπεργκ, στην αρχή της πανδημίας, βρήκε ότι η αναγνώριση συναισθημάτων μέσω εκφράσεων του προσώπου εμποδίζεται σημαντικά όταν σχεδόν το 70% του κάτω μέρους του προσώπου είναι καλυμμένο.

Σύμφωνα με τη μελέτη, οι μάσκες κυρίως εμποδίζουν την αναγνώριση συναισθημάτων όπως αηδία, χαρά, λύπη και θυμός, τα οποία εκφράζονται κατά πολύ μέσω της περιοχής του στόματος. Ο φόβος και η ουδέτερη έκφραση αναγνωρίζονταν κανονικά από τους συμμετέχοντες της μελέτης. Αυτές οι εκφράσεις διακρίνονται κυρίως στην περιοχή των ματιών.

Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία δυσκολεύονται περισσότερο να προσαρμοστούν 

Μια άλλη μελέτη των Chaby et al. (2017) διερεύνησε στρατηγικές ματιού που συνοδεύουν τη συναισθηματική επεξεργασία του προσώπου με τη γήρανση. Κατά την εξέταση των βασικών εκφράσεων του προσώπου καταγράφηκαν κινήσεις του βλέμματος. Οι μεγαλύτεροι ενήλικες απέδωσαν χειρότερα από τους νεότερους στην αναγνώριση των εκφράσεων του προσώπου, εκτός από χαρά και αηδία. Αξιοσημείωτο είναι ότι οι ηλικιωμένοι ενήλικες χρησιμοποιούσαν μια στρατηγική εστιασμένου βλέμματος καθώς εστίαζαν την προσοχή τους μόνο στο κάτω μέρος του προσώπου.

Αντίθετα, οι νεότεροι ενήλικες χρησιμοποίησαν μια στρατηγική εξερευνητικής ματιάς, επισκεπτόμενοι επανειλημμένα τις άνω και κάτω περιοχές του προσώπου. Αυτό το εύρημα είναι σύμφωνο με το αποτέλεσμα μιας μετα-ανάλυσης που δείχνει ότι οι μεγαλύτεροι ενήλικες εμφανίζουν μεροληψία να κοιτούν περισσότερο το στόμα και λιγότερο τα μάτια στην επεξεργασία των συναισθημάτων του προσώπου σε σύγκριση με τους νεότερους ενήλικεςGrainger and Henry, 2020).

Συνεπώς, στην περίπτωση της μάσκας, οι ερευνητές κατέληξαν ότι η δυσκολία είναι κυρίως για τους ηλικιωμένους. Αλλά όχι μόνο γι’ αυτούς. Οι άνθρωποι που υποφέρουν από άνοια επίσης αντιμετωπίζουν δυσκολία να διαβάσουν τα συναισθήματα στην περιοχή των ματιών.

Οι ερευνητές θεωρούν ότι συνέπεια της χρήσης μάσκας μπορεί να είναι η χειρότερη κοινωνική επικοινωνία, όχι μόνο μεταξύ των ηλικιωμένων, αλλά σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Επιπλέον, οι διαδικασίες γνωστικής εξασθένισης μπορεί να επιταχυνθούν, ειδικά σε εκείνους που έχουν ήδη επηρεαστεί από αυτές.

Οι επιστήμονες τονίζουν την ανάγκη να εξετάσουμε πιο προσεκτικά αυτές τις συνέπειες σε σχέση με διαφορετικές ηλικιακές ομάδες και παθήσεις όπως η άνοια. Αν η υπόθεσή τους αποδειχτεί αληθής, θα πρέπει να εστιάσουμε στον αντίκτυπο της χρήση μάσκας και να λάβουμε τα απαραίτητα μέτρα. Θα μπορούσαμε, για παράδειγμα, να χρησιμοποιούμε διαφανείς πλαστικές μάσκες.

Επιπλέον, θα πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη προσοχή στον τρόπο που συζητάμε. Αντί για διακριτικές εκφράσεις προσώπου, μπορούμε να βασιζόμαστε περισσότερο σε ξεκάθαρη γλώσσα και χειρονομίες.

Τέλος, θα μπορούσε να αξιοποιηθεί περισσότερο η τηλεϊατρική, κατά την οποία η επικοινωνία μεταξύ θεράποντα και ασθενούς γίνεται μέσω οθόνης. Κανείς δεν χρειάζεται να φοράει μάσκα και η ποιότητα της διάγνωσης δεν επηρεάζεται, για παράδειγμα, όταν πρόκειται για παθήσεις του εγκεφάλου, για τις οποίες η κοινωνική νόηση είναι βασικό κριτήριο.

Στην προστασία μας από τη μόλυνση, οι μάσκες είναι ένα αναγκαίο μέτρο, σύμφωνα με τον Ματίας Στρέτερ, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας Γνωστικής Νευροψυχιατρικής στο Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ για τις Ανθρώπινες Γνωστικές και Εγκεφαλικές Επιστήμες και κύριο συγγραφέα της μελέτης.

Ακόμα κι αν αυτοί οι κίνδυνοι επιβεβαιωθούν, τα οφέλη της χρήσης μάσκας υπερισχύουν. Ειδικά για τους ηλικιωμένους και τους ανθρώπους με άνοια, που κινδυνεύουν ιδιαίτερα από σοβαρή εξέλιξη της νόσου. Αυτό το ζύγισμα κινδύνων και οφελών πρέπει να ληφθεί υπόψη, όπως και με κάθε άλλο ιατρικό μέτρο. Ωστόσο, αν κάποιος γνωρίζει τις παρενέργειες, μπορεί να μάθει να τις αντιμετωπίζει κατάλληλα, καταλήγει ο ερευνητής.

Έρευνα: Matthias L. Schroeter et al, Face Masks Protect From Infection but May Impair Social Cognition in Older Adults and People With Dementia, Frontiers in Psychology (2021).
Απόδοση – Επιμέλεια: Ισμήνη Τσοχαλή, επιμελήτρια κειμένων
Πηγή

https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxologias/koinonia/koronoios/11062-i-maska-prostateyei-alla-apokryptei-ta-synaisthimata.html

Εμβολιασμός κατά του SARS-CoV-2 σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς

Σε μία περίοδο που η νέα μετάλλαξη Δ, του Κορωνοϊού SARS-CoV-2 “προελαύνει” και επικρατεί ακόμη σκεπτικισμός ως προς την ασφάλεια των εμβολίων, το πρόβλημα της προστασίας των ασθενών σε ανοσοκαταστολή είναι υπαρκτό.

Χρειάζεται περισσότερη μελέτη σχετικά με την ανοσιακή απόκριση των ασθενών αυτών και να βρεθούν οι καλύτερες δυνατές λύσεις, εξασφαλίζοντας την συνέχιση των απαραίτητων θεραπευτικών σχημάτων που ακολουθούν.

Οι ιατροί της Γ’ Πανεπιστημιακής Παθολογικής κλινικής του Νοσοκομείου «Η ΣΩΤΗΡΙΑ», ενός από τα νοσοκομεία που δέχεται το μεγαλύτερο όγκο ασθενών της πανδημίας και ξεκίνησε τους εμβολιασμούς στην Ελλάδα, με επιβλέποντα τον Καθηγητή κο Συρίγο Κωνσταντίνο, καταγράφουν τα ευρήματα και τους προβληματισμούς της επιστημονικής κοινότητας όπως αυτά αποτυπώνονται σε ένα πρόσφατο άρθρο στο περιοδικό The Lancet (https://doi.org/10.1016/S2213-2600(21)00326-X).

Η πανδημία COVID-19, μεταξύ άλλων, αποτελεί απειλή για άτομα με διάμεσες πνευμονικές παθήσεις (ΔΠΠ) οι οποίες περιλαμβάνουν μια μεγάλη ποικιλία καταστάσεων που μπορεί να ανταποκρίνονται ή να μην ανταποκρίνονται στην ανοσοκαταστολή και υπάρχει μια μεγάλη αβεβαιότητα σχετικά με τους κινδύνους της λοίμωξης SARS-CoV-2 για αυτούς τους ασθενείς και ανησυχίες σχετικά με την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια του εμβολίου.

Στη μεγαλύτερη ανάλυση μέχρι σήμερα, η παρουσία διαφόρων διάμεσων πνευμονικών παθήσεων (ΔΠΠ) κατέδειξε περίπου 50% αύξηση του κινδύνου θανάτου από COVID-19. Άτομα με πιο προχωρημένη νόσο διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής ασθένειας και θνησιμότητας από την COVID-19. Ωστόσο, υπάρχουν λίγα δεδομένα σχετικά με την λοίμωξη COVID-19 ειδικά σε άτομα με διάμεσες πνευμονικές παθήσεις που χρησιμοποιούν ανοσοκαταστολή.

Οι πληροφορίες από ομάδες ασθενών με ρευματολογικές παθήσεις είναι επίσης αντικρουόμενες, αν και τα στοιχεία γενικά υποδηλώνουν αυξημένη πιθανότητα σοβαρής νόσου. Συγκεκριμένα, η θεραπεία με κορτικοστεροειδή, μπορεί να προκαλέσει αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσησης από COVID 19.

Αν και δεν υπάρχουν ακόμη οριστικά στοιχεία για τον κίνδυνο που ενέχει ο συνδυασμός διάμεσων πνευμονικών παθήσεων, ανοσοκαταστολής και αυτοάνοσων νοσημάτων, είναι σημαντικό να ελαχιστοποιηθεί η πιθανότητα μόλυνσης από SARS-CoV-2 (και ως εκ τούτου σοβαρής νόσου COVID-19) σε αυτούς τους πληθυσμούς και άρα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στον εμβολιασμό. Μια σημαντική ανησυχία είναι η επίδραση της ανοσοκατασταλτικής θεραπείας στην ανάπτυξη αποτελεσματικών ανοσολογικών αποκρίσεων μετά τον εμβολιασμό. Δεν υπάρχουν διαθέσιμα βασικά δεδομένα για την ενημέρωση ασθενών με ΔΠΠ που χρησιμοποιούν ανοσοκαταστολή. Τα στοιχεία αντλούνται μόνο από τη ρευματολογική και μεταμοσχευτική βιβλιογραφία, με τις περισσότερες τρέχουσες πληροφορίες να περιορίζονται σε μελέτες για εμβόλια mRNΑ.

Παρατηρήθηκε σημαντικά χαμηλότερη ανοσογονικότητα των εμβολίων SARS-CoV-2 mRNA σε ασθενείς που έλαβαν κορτικοστεροειδή (ανεξάρτητα από τη δόση), μυκοφαινολάτη, θεραπείες Β-κυττάρων (συμπεριλαμβανομένης της ριτουξιμάμπης) ή συνδυασμού ανοσοκαταστολής σε σύγκριση με τους ασθενείς που δεν έπαιρναν κάποια θεραπεία ή που είχαν ανοσοεπάρκεια. Σε σύγκριση με το ανιχνεύσιμο αντίσωμα (οροθετικότητα) 98% σε άτομα μάρτυρες με ανοσοεπάρκεια, μόνο το 65% των ατόμων που χρησιμοποίησαν οποιαδήποτε δόση πρεδνιζολόνης ήταν οροθετικά μετά από δύο δόσεις εμβολίων mRNA (BNT162b2 ή mRNA-1273).

Κατά 36 φορές μειωμένοι μετρήθηκαν οι τίτλοι ανοσοσφαιρίνης G (IgG) και οι τίτλοι εξουδετέρωσης SARS-CoV-2 σε άτομα που έλαβαν θεραπεία Β-κυττάρων.

Η ανοσογονικότητα του εμβολίου μειώνεται επίσης σε άτομα που χρησιμοποιούν μεθοτρεξάτη. Αντιθέτως, οι θεραπείες με παράγοντες νέκρωσης όγκων φαίνεται να μην έχουν ουσιαστική επίδραση στη δημιουργία μιας χυμικής απόκρισης στον εμβολιασμό κατά του SARS-CoV-2. Μειωμένες ή ανύπαρκτες ορολογικές αποκρίσεις σε εμβόλια mRNA αναφέρονται σε παραλήπτες μεταμοσχεύσεων στερεών οργάνων, οι οποίοι συχνά χρησιμοποιούν πολλαπλούς ανοσοκατασταλτικούς παράγοντες, ιδιαίτερα σε αυτούς που λαμβάνουν αντιμεταβολίτες (μυκοφαινολάτη ή αζαθειοπρίνη).

Η χυμική ανοσοαπόκριση είναι απαραίτητη για την καταπολέμηση της λοίμωξης, ωστόσο το πώς επηρεάζει η εξασθενημένη ορομετατροπή τα αποτελέσματα της νόσου COVID-19 εάν ένα άτομο μολυνθεί μετά τον εμβολιασμό δεν είναι ακόμη γνωστό. Όμως και η ανοσία που επιτυγχάνεται από κύτταρα για την αντιμετώπιση του ιού είναι σημαντική και δημιουργείται ως απόκριση στον εμβολιασμό ενάντια στον SARS-CoV-2. Αυτή η απόκριση μπορεί να είναι σημαντική για την προστασία των ανοσοκατασταλμένων ασθενών με ΔΠΠ στους οποίους δεν προκαλείται απόκριση αντισωμάτων, αν και απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να επιβεβαιωθεί αυτό.

Αν και έχουν ανακοινωθεί οδηγίες για την χρονική στιγμή που ενδείκνυται ο εμβολιασμός ασθενών με τέτοιου είδους νοσήματα και ανάλογα με την σοβαρότητα αυτών αλλά και την θεραπευτική αγωγή που ακολουθούν, πρέπει να ενθαρρύνεται να γίνει το συντομότερο δυνατόν.

Απαιτείται επειγόντως περαιτέρω μελλοντική έρευνα σε άτομα με ανοσοκαταστολή, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με υποκείμενα ΔΠΠ. Πολλές μελέτες έχουν ξεκινήσει επί του παρόντος για να αντιμετωπίσουν αυτό το κενό γνώσεων, αν και καμία δεν αφορά συγκεκριμένα σε ασθενείς με ΔΠΠ.

Δεν υπάρχει λόγος να εκφραστούν υποψίες ότι οι ασθενείς που είναι ανοσοκατασταλμένοι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο επιπλοκών που σχετίζονται με το εμβόλιο. Οι ασθενείς θα πρέπει να γνωρίζουν όμως ότι κανένα από τα διαθέσιμα εμβόλια δεν περιλαμβάνει ιό ικανό για αναπαραγωγή. Επίσης δεν πρέπει να υπάρχουν ενδείξεις σύνδεσης της ανοσοκαταστολής και της θρόμβωσης με σύνδρομο θρομβοκυτταροπενίας με ορισμένα εμβόλια. Τέλος, η πιθανότητα οξείας επιδείνωσης των ΔΠΠ μετά τον εμβολιασμό SARS-CoV-2 είναι πιθανή ανησυχία. Αν και δεν έχουν δημοσιευτεί αναφορές για αυτήν την επιπλοκή, η επαγρύπνηση εξακολουθεί να είναι λογική.

Είναι σημαντικό να μην θεωρηθούν επαρκή τα άλλα προληπτικά μέτρα, τα οποία περιλαμβάνουν προσωπικές προστατευτικές προσεγγίσεις όπως π.χ. τις μάσκες, τήρηση της φυσικής απόστασης και ενθάρρυνση του μαζικού εμβολιασμού στο γενικό πληθυσμό. Οι οικιακές επαφές ατόμων με κατάλληλη ανοσία πρέπει επίσης να ενθαρρύνονται να λάβουν εμβόλιο κατά του SARS-CoV-2.

Στο μέλλον, οι ασθενείς με ΔΠΠ που είναι ανοσοκατασταλμένοι θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την έρευνα σε προσεγγίσεις εμβολιασμού, για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας, συμπεριλαμβανομένης της επιλογής επιπλέον δόσεων ή ανάμιξης εμβολίων. Έχει φανεί μία αύξηση της IgG ένταντι της ακίδας πρωτεΐνης του ιού κατά 44%, σε μεταμοσχευμένους συμπαγών οργάνων, μετά από την ενίσχυσή τους με τρίτη δόση του εμβολίου BNT162b2 mRNA. Μια παρόμοια προσέγγιση θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς με ΔΠΠ που δεν εμφανίζουν οροθετικότητα. Επίσης, μελετάται η χρήση μονοκλωνικών αντισωμάτων κατά της ακίδας πρωτεΐνης του SARS-CoV-2 ως μία λύση παροχής προληπτικής παθητικής ανοσοποίησης.

Υπάρχουν λίγες τρέχουσες ενδείξεις από συστηματικές μετρήσεις αντισωμάτων SARS-CoV-2 πριν ή μετά τον εμβολιασμό.

Οι ασθενείς με ΔΠΠ πρέπει να συνεχίσουν να εμβολιάζονται σύμφωνα με τις οδηγίες και να στοχεύουν στην συμμετοχή τους σε κλινικές δοκιμές εμβολίων, αναγνωρίζοντας ότι η προσέγγιση για τον εμβολιασμό μπορεί να αλλάξει τους επόμενους μήνες και χρόνια. Εάν ωστόσο υπάρχει λοίμωξη σε ασθενείς που είναι ανοσοκατασταλμένοι και δεν μπορούν να προκαλέσουν χυμικές ανοσολογικές αντιδράσεις, η θεραπεία που βασίζεται σε αντισώματα (με ή χωρίς remdesivir) φαίνεται να είναι υποσχόμενη και μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική σε εκείνους που είναι ανοσοκατασταλμένοι από ό, τι στον γενικό πληθυσμό.

Συμπερασματικά, τόσο στον γενικό πληθυσμό, όσο και σε ειδικούς πληθυσμούς ανοσοκατεσταλμένων ασθενών, ο εμβολιασμός με τα διαθέσιμα εμβόλια κατά του SARS-CoV-2, είναι μία απαραίτητη συνθήκη και οφείλουμε να την προωθήσουμε με τρόπους που θα γίνει κατανοητή και στους θεράποντες ιατρούς και στο ευρύτερο κοινό.

http://sotiria-meduoa.gr/el/emvoliasmos-kata-toy-sars-cov-2-se-anosokatastalmenoys-astheneis-me-diamesi-pneymonopatheia?fbclid=IwAR3xWr4sJPtq_QnYR2Z1H1Br9ifAHyTI-dkVl3PIM3OHPA2wpQ5NID9sTOI

Η σημαντικότητα στην καθολική πρόσβαση στις πληροφορίες

Πόσο θα πρέπει να ανησυχούμε για το νέο στέλεχος Μ;

 

Για τα χαρακτηριστικά του νέου στελέχους Μ. ερωτήθηκαν δύο ειδικοί ιολόγοι. Οι ειδικοί ήταν ο Jesse Erasmus, PhD, επίκουρος καθηγητής στο University of Washington School of Medicine στο Seattle και ο Pedro Piedra, MD, καθηγητής Μοριακής Ιολογίας και Μικροβιολογίας στο Baylor College of Medicine, στο Houston των ΗΠΑ

Ερώτηση: Τα στελέχη M εντοπίστηκαν για πρώτη φορά στην Κολομβία τον Ιανουάριο 2021, και δεδομένου ότι υπάρχουν περίπου 8 με 9 μήνες, γιατί τράβηξαν την προσοχή μόλις πρόσφατα;

Piedra: Όπως συμβαίνει με κάθε νέο στέλεχος μόλις ταυτοποιηθεί ή αρχίσει να εξαπλώνεται σε διαφορετικές περιοχές της χώρας, αποτελεί ένα γεγονός που προκαλεί την προσοχή. Το στέλεχος Μ, έχει αρχίσει αν ανιχνεύεται όχι σε ιδιαίτερα υψηλά νούμερα ή σε υψηλά ποσοστά, αλλά σε διαφορετικές περιοχές σε όλη την επικράτεια των ΗΠΑ και αυτό το καθιστά αρκετά ενδιαφέρον.

Ερώτηση: Σύμφωνα με το CDC που παρακολουθεί τα ποσοστά των στελεχών στις ΗΠΑ, το Δέλτα εξακολουθεί να κυριαρχεί, ενώ το στέλεχος M αντιπροσωπεύει μόλις το 0,1% των περιστατικών. Οποιαδήποτε στέλεχος μπορεί να χαρακτηριστεί ως στέλεχος ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, αλλά γιατί θεωρείτε ότι το Μ βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος;

Erasmus: Αυτό που πιθανότατα προκαλεί αυξημένο ενδιαφέρον είναι το στέλεχος Μ περιλαμβάνει μεταλλάξεις που εντοπίζονται στο Δέλτα, αλλά επίσης και μεταλλάξεις από το Άλφα ή B.1.1.7, το οποίο ήταν επίσης πολύ μεταδοτικό. Υπάρχει η εντύπωση ότι αν συνδυαστούν μεταλλάξεις από διαφορετικά στελέχη, θα προκύψει ένας «υπερ -μεταλλαγμένος ιός» που πρόκειται να προκαλέσει σημαντικό πρόβλημα. Αυτό στην πραγματικότητα δεν ισχύει απαραίτητα. Θα έλεγα προς το παρόν ότι το Μ αποτελεί ένα στέλεχος ενδιαφέροντος.

Ερώτηση: Από την άλλη σκοπιά, το στέλεχος M έχει εντοπιστεί σε περισσότερες από 40 χώρες και 49 πολιτείες – όλες εκτός από τη Νεμπράσκα. Αποτελεί αυτό κάποιο δεδομένο για τη μολυσματικότητα;

Erasmus: Αυτό θα φανεί στο μέλλον. Τα διαφορετικά στελέχη μπορεί να προκύψουν μέσω δύο διαφορετικών οδών. Στην πρώτη περίπτωση, όλες οι μεταδόσεις προέρχονται από μια κοινή πηγή ενός νέου στελέχους που μεταδίδεται ανά την υφήλιο – και με αυτόν τον τρόπο αποτελεί ένα μεμονωμένο γεγονός ανάδυσης. Κατά τη γνώμη μου αυτό το σενάριο δεν είναι πολύ πιθανό. Το άλλο σενάριο είναι η «συγκλίνουσα εξέλιξη», όταν δηλαδή ένα στέλεχος εμφανίζεται σε πολλαπλές, ξεχωριστές περιστάσεις.

Αυτό συμβαίνει γιατί συγκεκριμένες μεταλλάξεις προσδίδουν κάποιο πλεονέκτημα στον ιό. Μπορεί να υπάρχουν πολλαπλά μονοπάτια μέσω των οποίων ένας ιός μπορεί να φτάσει σε αυτόν τον συνδυασμό μεταλλάξεων, κάτι που ενδεχομένως είναι πιο πιθανό. Επίσης, εάν έχει αυξημένο ρυθμό μεταδοτικότητας θα αναμέναμε να παρατηρήσουμε υψηλότερο ποσοστό κρουσμάτων σε σχέση με το στέλεχος Δέλτα.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις των καθηγητών του ΕΚΠΑ που είχαν την επιμέλεια της βιβλιογραφικής ανασκόπησης, αναφορικά με το ερώτημα το πως έχει προκύψει η διασπορά του στελέχους Μ σε διαφορετικές πολιτείες των ΗΠΑ, το πιο πιθανό σενάριο είναι να αφορά διαδοχικές μεταδόσεις από μια κοινή πηγή και όχι να είναι αποτέλεσμα συγκλίνουσας εξέλιξης. Δεδομένα από προηγούμενες μελέτες αναφορικά με τον τρόπο διασποράς του SARSCoV-2 συγκλίνουν υπέρ αυτής της υπόθεσης.

https://www.uoa.gr/fileadmin/user_upload/PDF-files/anakoinwseis/themata_ygeias/130921_stelexosM.pdf

Εποχική γρίπη και εμβολιασμός

Η μέγιστη αποτελεσματικότητα του εμβολίου έναντι της γρίπης παρατηρείται σύντομα μετά τον εμβολιασμό και ακολουθείται κατά μέσο όρο από μια μείωση της τάξης του 8% έως 9% κάθε μήνα, με ενδεχομένως ταχύτερη μείωση σε ηλικιωμένα άτομα.

Σε παλιότερες αλλά και πιο πρόσφατες μελέτες φαίνεται ότι τα αντισώματα έναντι του ιού της γρίπης μειώνονται κατά το ένα τρίτο εντός τεσσάρων έως πέντε μηνών μετά τον εμβολιασμό. Οι Αμερικανικές κατευθυντήριες οδηγίες συστήνουν ετήσιο εμβολιασμό έναντι της γρίπης για παιδιά και ενήλικες, ο οποίος θα πρέπει ιδανικά να πραγματοποιείται στα τέλη του Οκτώβρη. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση στο έγκριτο περιοδικό Clinical Infectious Diseases μια καθυστέρηση κατά έναν ή δύο μήνες στον ετήσιο εμβολιασμό μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα του αντιγριπικού εμβολίου κατά 10% έως 20%. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ελένη Κορμομπόκη, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα αυτής της μελέτης.

Οι συμμετέχοντες στη μελέτη προήλθαν από μια βάση δεδομένων στις ΗΠΑ, όπου καταγράφονται ασθενείς οι οποίοι νοσηλεύτηκαν λόγω οξείας λοίμωξης του αναπνευστικού συστήματος σε περιόδους έξαρσης της γρίπης κατά τα έτη 2015-16 έως και 2018-19. Στη μελέτη εντάχθηκαν οι ασθενείς οι οποίοι παρουσίασαν βήχα ή απόχρεμψη 10 ημέρες πριν την εισαγωγής τους. Οι ασθενείς που βρέθηκαν θετικοί στο τεστ ανίχνευσης γρίπης συγκρίθηκαν με όσους είχαν αρνητικό τεστ (ομάδα μαρτύρων). Ως εμβολιασμένοι ορίστηκαν οι ασθενείς οι οποίοι είχαν εμβολιαστεί τουλάχιστον 14 ημέρες πριν εμφανίσουν συμπτώματα γρίπης. Οι ερευνητές ανέλυσαν την αποτελεσματικότητα του εμβολίου σε σχέση με την ανάγκη νοσηλείας λόγω γρίπης. Συμπεριλήφθηκαν 3,016 ενήλικες (μέση ηλικία 60 έτη) με γρίπη τύπου Α (Η3Ν2), 1,492 ασθενείς με γρίπη τύπου Α (Η1Ν1) και 1,060 ασθενείς με γρίπη τύπου Β/Yamagata.

Συνολικά, 34% του υπό μελέτη πληθυσμού είχε εμβολιαστεί μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου, 77% μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου, 92% μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου και 97% μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου. Τα αποτελέσματα προσαρμόστηκαν λαμβάνοντας υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, η εθνικότητα, η εποχή του χρόνου, το ιστορικό προηγούμενων νοσηλειών και ενδείξεις υποκείμενων νοσημάτων. Η αποτελεσματικότητα του αντιγριπικού εμβολίου σε σχέση με την ανάγκη νοσηλείας λόγω γρίπης μειώθηκε κατά μέσο όρο 7.5%–8.5% για κάθε 30 μέρες μετά τον εμβολιασμό, ανάλογα με τον τύπο της γρίπης. Τα ευρήματα αυτά ήταν πιο έκδηλα στους ηλικιωμένους ασθενείς, άνω των 65 ετών, με μια μείωση της αποτελεσματικότητας του εμβολίου κατά μέσο όρο 10.8% για κάθε 30 μέρες μετά τον εμβολιασμό.

Οι ερευνητές καταλήγουν ότι ενδεχόμενη καθυστέρηση στον εμβολιασμό έναντι της γρίπης για ένα ή δύο μήνες μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού κατά 10% έως 20%. Εναλλακτικά, θα μπορούσε να εξεταστεί το ενδεχόμενο επαναληπτικού εμβολιασμού 3 έως 4 μήνες μετά την πρώτη δόση ή η κυκλοφορία ενός πιο ενισχυμένου αντιγριπικού εμβολίου με μεγαλύτερη διάρκεια της αντισωματικής απάντησης. Δεδομένης της μεγάλης νοσηρότητας αλλά και του υψηλού αριθμού θανάτων από γρίπη ετησίως τα αποτελέσματα της μελέτης μπορούν να έχουν μεγάλο όφελος για τη δημόσια υγεία. Τέλος, η εμπειρία από τον αντιγριπικό εμβολιασμό μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση και βελτιστοποίηση των στρατηγικών εμβολιασμού έναντι της COVID-19.

https://www.uoa.gr/fileadmin/user_upload/PDF-files/anakoinwseis/themata_ygeias/170921_meiwsi_apotelesm_antigripikou_emvoliou.pdf

3 οι κύριοι τρόποι διάδοσης της νόσου COVID-19

Τα έως τώρα δεδομένα υποστηρίζουν ότι ο ιός SARS-CoV-2 μεταδίδεται από μολυσμένα άτομα μέσω σταγονιδίων και μικρών σωματιδίων που περιλαμβάνουν τον ιό, τα οποία εισπνέουν άλλοι άνθρωποι. Τα σταγονίδια αυτά μπορούν να μολύνουν τις επιφάνειες, ενώ όσοι είναι σε απόσταση μικρότερη των δύο μέτρων είναι πιθανότερο να προσβληθούν.

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Πάνος Μαλανδράκης, και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) (https://mdimop.gr/covid19/) συνοψίζουν τα δεδομένα έως τώρα όπως έχουν ανακοινωθεί από το CDC (Center for Disease Control and Prevention) στις ΗΠΑ (https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prevent-getting-sick/how-covid-spreads.html). Η μετάδοση του ιού είναι πολύ εύκολη από άνθρωπο σε άνθρωπο, πολύ ευκολότερη από τον ιό της γρίπης, όχι όμως τόσο όσο ο ιός της ιλαράς, που είναι ένας από τους μεταδοτικούς ιούς για τον άνθρωπο.

Η διάδοση της νόσου COVID-19 γίνεται κυρίως με τρεις τρόπους:

  1. Με την εισπνοή μικρών σωματιδίων και σταγονιδίων που εκπνέει κάποιος που έχει προσβληθεί,
  2. Την ύπαρξη τέτοιων σωματιδίων στα μάτια, τη μύτη ή το στόμα, όπως απελευθερώνονται με το βήχα και τον πταρμό,
  3. Την επαφή των χεριών που φέρουν σωματίδια του ιού με τα μάτια, τη μύτη ή το στόμα

Ο καλύτερος τρόπος να αποφύγετε τη λοίμωξη COVID-19  είναι η αποφυγή έκθεσης στον ιό. Ακόμα και τα άτομα χωρίς συμπτώματα μπορούν να μεταδίδουν τον ιό.

Ως μέτρα πρόληψης εναντίον της λοίμωξης COVID-19 συνιστώνται:

  1. Ο εμβολιασμός όσο γίνεται πιο γρήγορα,
  2. Η σωστή χρήση μάσκας που καλύπτει το στόμα και τα μάτια,
  3. Η τήρηση αποστάσεων τουλάχιστον δύο μέτρων από όποιον δεν ζείτε μαζί,
  4. Η αποφυγή συνωστισμού και η βελτίωση του εξαερισμού,
  5. Η σωστή υγιεινή των χεριών και η αντισηψία.

Τα δεδομένα για τη δεύτερη λοίμωξη COVID-19 σε όσους έχουν νοσήσει είναι λίγα, ωστόσο έχουν αναφερθεί αρκετές τέτοιες περιπτώσεις, χωρίς να είναι γνωστό το πόσο σοβαρή μπορεί να είναι η επαναλοίμωξη.

https://www.uoa.gr/anakoinoseis_kai_ekdiloseis/anakoinoseis/

 

Έρευνα εξηγεί τα 4 στάδια του μεταβολισμού και πως αυτά επιδρούν σε χρόνιες ασθένειες, γήρανση και παχυσαρκία

 «Σκεφτόμαστε τον μεταβολισμό ως άσκηση, αλλά είναι πολύ περισσότερο από αυτό», λέει ο Herman Pontzer, αναπληρωτής καθηγητής εξελικτικής ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο Duke. «Είναι κυριολεκτικά το τρέχον σύνολο του πόσο απασχολημένα είναι τα κύτταρά σας όλη την ημέρα. “Ο υπολογισμός της συνολικής ενεργειακής σας δαπάνης σας λέει πόσες θερμίδες χρειάζεστε για να παραμείνετε ζωντανοί. Αλλά σας λέει επίσης “πώς λειτουργεί το σώμα”, λέει ο Pontzer. «Δεν υπάρχει πιο άμεσο μέτρο για αυτό από την κατανάλωση ενέργειας».

Αν και οι επιστήμονες μελετούν τον μεταβολισμό για τουλάχιστον έναν αιώνα, δεν μπόρεσαν να τον μετρήσουν αρκετά-σε πραγματικές συνθήκες, σε αρκετούς ανθρώπους, σε αρκετά μεγάλο εύρος ηλικιών-για να δουν πώς αλλάζει σε όλη την ανθρώπινη ζωή σπιθαμή. Είναι σαφές ότι όσο μεγαλύτερος είναι κάποιος, τόσο περισσότερα κύτταρα έχει, και έτσι περισσότερες συνολικές θερμίδες που καίει την ημέρα.

Είναι δύσκολο να εκτιμηθεί εάν μεταβλητές όπως η ηλικία, το φύλο, ο τρόπος ζωής και η ασθένεια επηρεάζουν το ρυθμό κατανάλωσης ενέργειας. Αυτή η έλλειψη δεδομένων οδήγησε σε υποθέσεις που βασίζονται στην προσωπική εμπειρία: για παράδειγμα, ότι σημαντικές ορμονικές αλλαγές όπως αυτές που συμβαίνουν κατά την εφηβεία και την εμμηνόπαυση προκαλούν επιτάχυνση ή επιβράδυνση του μεταβολισμού μας, με αποτέλεσμα να καίμε περισσότερες ή λιγότερες θερμίδες την ημέρα. ή ότι οι άνδρες έχουν εγγενώς ταχύτερους μεταβολισμούς από τις γυναίκες, επειδή φαίνονται σε θέση να χάσουν κιλά πιο εύκολα. ή ότι η ενεργειακή μας δαπάνη επιβραδύνεται στη μέση ηλικία, ξεκινώντας τη σταδιακή και αναπόφευκτη αύξηση βάρους. «Είμαι στα 40 μου. Νιώθω διαφορετικά από ό, τι στα 20 μου – το αγοράζω κι εγώ », λέει ο Pontzer. «Όλη αυτή η διαίσθηση δεν υποστηρίχθηκε ποτέ από δεδομένα. Φαινόταν τόσο σίγουρο. »

Τον περασμένο μήνα, ωστόσο, ένα έγγραφο που δημοσιεύτηκε στο Science από τον Pontzer και περισσότερους από 80 συν-συγγραφείς αποκάλυψε ότι πολλά από αυτά που πιστεύαμε ότι γνωρίζαμε για τον μεταβολισμό ήταν λάθος. Χρησιμοποιώντας δεδομένα που είχαν συλλεχθεί προηγουμένως από περισσότερα από 6.400 άτομα ηλικίας από 8 ημέρες έως 95 ετών, και προσαρμόζοντας το μέγεθος του σώματος και την ποσότητα του λίπους και των μυών που υπήρχαν, διαπίστωσαν ότι ο μεταβολισμός μας περνά γενικά σε τέσσερις διαφορετικές φάσεις ζωής.

Κεντρικό στοιχείο των ευρημάτων τους ήταν ότι ο μεταβολισμός διαφέρει για όλους τους ανθρώπους σε τέσσερα διαφορετικά στάδια της ζωής.

  • Υπάρχει βρεφική ηλικία, μέχρι την ηλικία των 1 ετών, όταν η καύση θερμίδων βρίσκεται στο αποκορύφωμά της, επιταχύνοντας έως ότου φτάσει το 50 τοις εκατό πάνω από το ποσοστό των ενηλίκων.

  • Στη συνέχεια, από την ηλικία 1 έως περίπου τα 20, ο μεταβολισμός επιβραδύνεται σταδιακά κατά περίπου 3 τοις εκατό το χρόνο.

  • Από 20 έως 60 ετών, διατηρείται σταθερό.

  • Και, μετά την ηλικία των 60 ετών, μειώνεται κατά περίπου 0,7 τοις εκατό το χρόνο.

 Το Υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών των ΗΠΑ εκτιμά ότι, κατά μέσο όρο, οι ενήλικες γυναίκες χρειάζονται μεταξύ 1.600 και 2.400 θερμίδων την ημέρα και οι ενήλικες άνδρες μεταξύ 2.000 και 3.000 θερμίδων. Οι άνδρες, οι ερευνητές παρατήρησαν, δεν έχουν εγγενώς ταχύτερους μεταβολισμούς από τις γυναίκες. Αντίθετα, τείνουν να καίνε περισσότερες θερμίδες την ημέρα για το μέγεθός τους, επειδή συνήθως έχουν υψηλότερο ποσοστό μυών, το οποίο χρησιμοποιεί περισσότερη ενέργεια από το λίπος.

Η μελέτη «αντιμετωπίζει ένα πραγματικά σημαντικό κενό στην κατανόηση της βασικής ανθρώπινης φυσιολογίας», λέει ο Richard Bribiescas, καθηγητής ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο Yale. “Είναι πραγματικά σημαντικό όχι μόνο για τη βασική επιστήμη, αλλά επειδή ο μεταβολισμός-πώς χρησιμοποιούμε την ενέργεια στο σώμα μας-είναι απολύτως κεντρικός για κάθε κατανόηση της ασθένειας ή της ευημερίας.”

Οι ερευνητές ήταν εδώ και καιρό σε θέση να υπολογίσουν πόσες συνολικές θερμίδες καίμε μετρώντας πόση διοξείδιο του άνθρακα εκπέμπουμε ως υποπροϊόν.Συνήθως όμως τα άτομα πρέπει να βρίσκονται στο εργαστήριο για να υποβληθούν στις απαραίτητες εξετάσεις, οπότε τα αποτελέσματα δείχνουν μόνο τον μεταβολισμό τους σε ηρεμία, σε μια χρονική στιγμή.

Η συνεχώς αυξανόμενη βάση δεδομένων, η οποία στηρίζει το έγγραφο Science, περιλαμβάνει δείγματα από δεκάδες χώρες και πολιτισμούς, από τροφοσυλλέκτες στην Τανζανία έως μετακινούμενους στο Μανχάταν. «Όσον αφορά την κλίμακα και το εύρος, αυτό είναι απλώς πρωτοφανές,ένα σχόλιο που δημοσιεύτηκε με τη μελέτη.

Το μέγεθος και η ποικιλομορφία του δείγματος επέτρεψε στους ερευνητές να δουν ένα κοινό μοτίβο στο πώς αλλάζει ο μεταβολισμός με την ηλικία.Ωστόσο, εξακολουθούσε να υπάρχει τεράστια διακύμανση στους μεταβολικούς ρυθμούς των ατόμων, υπογραμμίζοντας το σημαντικό ρόλο που παίζουν άλλοι παράγοντες, όπως τα γονίδια και ο τρόπος ζωής, πιθανότατα στον προσδιορισμό του γιατί τα άτομα του ίδιου μεγέθους με παρόμοιες συνήθειες μπορούν να έχουν πολύ διαφορετικές καθημερινές δαπάνες ενέργειας.Τελικά, λέει ο Pontzer, η χαρτογράφηση των καθολικών χαρακτηριστικών του ανθρώπινου μεταβολισμού θα περιορίσει τους πιθανούς λόγους για αυτές τις ανισότητες.

Μια σειρά ερωτήσεων έρχονται στην επιφάνεια. Για παράδειγμα, πώς οι ουσιαστικά ταχύτεροι μεταβολισμοί των παιδιών και οι πιο αργοί ενήλικες πρέπει να επηρεάζουν τις διατροφικές συστάσεις και τις δοσολογίες φαρμάκων; Και ποια είναι η σχέση μεταξύ της μείωσης του μεταβολισμού γύρω στα 60 και της αντίστοιχης αύξησης της χρόνιας νόσου; «Πρέπει να υπάρχει κάποιος διακόπτης που ενεργοποιείται σε ένα παιδί ενός μηνός που λέει:« Πρέπει να αυξήσω τις δαπάνες ενέργειας πολύ ψηλά »και μετά κάτι που λέει:« Τώρα είμαι 60, δεν θα πάω να είμαι το ίδιο αποτελεσματικός όσο ήμουν », λέει ο Rood. «Ποιοι είναι αυτοί οι διακόπτες; Νομίζω ότι αυτά είναι τα κλειδιά για τη γήρανση ».

Στην πραγματικότητα, λέει ο Anderson, υπάρχουν ήδη φάρμακα που χρησιμοποιούνται που επηρεάζουν τον μεταβολισμό στους ανθρώπους και έχει αποδειχθεί ότι αυξάνουν τη διάρκεια ζωής σε ποντίκια. Οι ερευνητές έχουν θεωρήσει ότι τα γηρασμένα κύτταρα χρησιμοποιούν λιγότερη ενέργεια επειδή κάνουν λιγότερη επισκευή και συντήρηση που απαιτείται για την πρόληψη ασθενειών.Αλλά, σημειώνει ο Bribiescas, η απλή αύξηση του μεταβολικού ρυθμού των ηλικιωμένων “δεν θα είναι μια μαγική σφαίρα για την αντιμετώπιση πολλών ασθενειών” λόγω του άγχους που ασκεί σε άλλα συστήματα στο σώμα: “Εάν προσθέσετε περισσότερη ενέργεια, μπορεί απλώς να κάνετε τα πράγματα να διαλυθούν ακόμη πιο γρήγορα ».

Το να γνωρίζουμε πότε αλλάζει φυσικά ο μεταβολισμός, θα πρέπει να βοηθήσει τους ερευνητές να βελτιώσουν τις έννοιές τους για την υγεία σε κάθε ηλικία. «Είναι σαν να κοιτάζουμε τη σκηνή της κάμπιας έναντι της σκηνής της πεταλούδας», λέει ο Bribiescas. «Αυτό που βλέπουμε εδώ είναι ότι είστε ένας εντελώς διαφορετικός οργανισμός από όταν είστε 5 ετών έως όταν είστε 50». Αυτό έρχεται σε αντίθεση με την τάση της επιστήμης να θεωρεί όλους τους ανθρώπους ως «μια γενική κηλίδα κυττάρων» που είναι ουσιαστικά οι ίδιες, προσθέτει. “Αυτή η συγκεκριμένη μελέτη θα προσελκύσει μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση για την κατανόηση αυτών των σημαντικών αποχρώσεων.”https://www.nytimes.com/2021/08/12/health/metabolism-weight-aging.html

 

Δίνοντας αξία στο “βάθρο”.Τα τέσσερα Ε της ζωής στον εργασιακό χώρο .

“Έδωσα μάχη όλα αυτά τα χρόνια που πάλεψα να ανέβω στο βάθρο, στο κάθε ‘βάθρο’ της ζωής. Έδωσα μάχη με τις αμφιβολίες, οι οποίες με γυρόφερναν, αλλά ποτέ δεν επέτρεψα να εισχωρήσουν μέσα μου. Έδωσα μάχη με ανθρώπους που προσπάθησαν να με τρομάξουν, αλλά η στάση μου προς την ζωή τους έκανε εν τέλει να με κοιτούν με το βλέμμα σηκωμένο ψηλά (παρότι καθιστός στο καροτσάκι μου)… Έδωσα μάχη με τους δικούς μου ανθρώπινους φόβους, που πήγαν να φοβίσουν τα όνειρα μου…”

Τα λόγια του Ολυμπιονίκη Αντώνη Τσαπατάκη είναι συγκλονιστικά. Τις προηγούμενες μέρες οι Παραολυμπιακοί Αγώνες στο Τόκιο μας χάρισαν απλόχερα μαθήματα ζωής, αποδεικνύοντας πως το ψυχικό σθένος, η αποφασιστικότητα, η ανθρώπινη θέληση μπορούν να νικήσουν την αδυναμία του σώματος. Μπορούν να δώσουν νέο νόημα στη ζωή. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο πρωταθλητής μας “ας μάθουμε να ξεχωρίζουμε τον νικητή από τις αξίες που τον διέπουν, από τον τρόπο που ζει και όχι από την ύλη”.

Αλήθεια, πόσο εστιάζουμε στον άνθρωπο στο σημερινό εργασιακό περιβάλλον; Ποιες είναι οι δυνατότητες που προσφέρονται στα άτομα με αναπηρία να εργαστούν και να προοδεύσουν; Είναι οι εργασιακοί μας χώροι προσβάσιμοι; Είναι η κουλτούρα των επιχειρήσεων ανοικτή σε αυτού του είδους τη διαφορετικότητα;

Αναπηρία – Ορατή ή Αόρατη;

Όταν μιλάμε για προσβασιμότητα στον χώρο εργασίας, συχνά εννοούμε τον σχεδιασμό κτιρίων που θα επιτρέπουν την άνετη πρόσβαση σε ανθρώπους με κινητικά προβλήματα. Χώρους που θα πληρούν συγκεκριμένες προδιαγραφές πρόσβασης. Πέρα όμως από αυτή -την ορατή αναπηρία- υπάρχουν κι άλλες μορφές. Αναπηρίες που δεν διακρίνονται εύκολα, προκαλούν όμως ανάλογες δυσκολίες.

Οι λεγόμενες αόρατες αναπηρίες, που σχετίζονται με σωματική, ψυχική ή νευρολογική κατάσταση που δεν είναι άμεσα ορατή, αλλά μπορεί να περιορίσει τις κινήσεις, τις αισθήσεις ή τις δραστηριότητες ενός ατόμου. Δυσκολίες στην όραση ή στην ακοή, νευροποικιλότητα όπως δυσλεξία και αυτισμός, αλλά και δυσκολίες στη μάθηση είναι τέτοιες αόρατες αναπηρίες. Και δυστυχώς, το ίδιο το γεγονός ότι αυτά τα συμπτώματα είναι αόρατα μπορεί να οδηγήσει σε παρεξηγήσεις, ψευδείς αντιλήψεις και επικρίσεις.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εκτιμά τον αριθμό των εργαζομένων παγκοσμίως που χρήζουν υποβοηθητικής τεχνολογίας σε 1 δισεκατομμύριο. Εκτιμά δε ότι ως το 2030 ο αριθμός αυτός θα έχει διπλασιαστεί.

Πηγή: https://www.who.int/phi/implementation/assistive_technology/2206_infographic.pdf?ua=1 

Είναι δε γεγονός ότι η αναπηρία ή η όποια αδυναμία μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε από εμάς, δεν αφορά μόνο λίγους. Ατυχήματα, ασθένειες, αλλά και προσωρινές συγκυρίες (π.χ. θορυβώδες περιβάλλον, χαμηλός ή έντονος φωτισμός) μπορεί να αναγκάσουν κάποιους σε σύντομη ή μακρόχρονη αδυναμία.

Γιατί η Συζήτηση Αυτή Είναι Σημαντική;

Στις ΗΠΑ έρευνες δείχνουν ότι το 57% των εργαζομένων γραφείου χρειάζονται κάποιας μορφής υποβοηθούμενη τεχνολογία, αλλά μόνο ένας στους 10 έχει πρόσβαση σε αυτήν, ενώ η ανεργία μεταξύ των ανθρώπων με κάποιας μορφής αναπηρία είναι υπερδιπλάσια από τον μέσο όρο. Οι ίδιες έρευνες δείχνουν ότι οι επιχειρήσεις οι οποίες πρωτοστατούν στην ενσωμάτωση των ατόμων με αναπηρία έχουν καλύτερα αποτελέσματα: 28% περισσότερα έσοδα και 30% περισσότερα κέρδη.

Συμπερασματικά, οι επιχειρήσεις που εντάσσουν και ενσωματώνουν τα άτομα με αναπηρία πέρα από την διάκρισή τους ως πρότυπα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, επιτυγχάνουν στόχους και προοδεύουν.

Πώς προετοιμάζεται ο εργασιακός χώρος να ενσωματώσει και να υποστηρίξει εργαζόμενους με αυτές τις ανάγκες;

Υπάρχουν τέσσερα πεδία δράσης -τέσσερα Ε- για τις επιχειρήσεις που έχουν κουλτούρα αποδοχής της διαφορετικότητας και στόχο να συμπεριλάβουν ταλέντα με αναπηρία.

Εργασία

Οι οργανισμοί πρέπει να διασφαλίσουν ότι τα άτομα με αναπηρίες εκπροσωπούνται στον χώρο εργασίας. Η διαφορετικότητα και τα οφέλη της στην καινοτομία και τα οικονομικά αποτελέσματα δεν θα επιτευχθούν αν δεν προσαρμοστούν οι διαδικασίες πρόσληψης ώστε να είναι περισσότερο “ανοικτές” σε υποψηφίους με διαφορετικά προφίλ και προσόντα. Όπως ανέφερα παραπάνω, με εστίαση στο τι μπορούν να συνεισφέρουν για την επιχείρηση κι όχι στο τι δεν μπορούν.

Οι επιχειρήσεις πρέπει να παρέχουν στους εργαζόμενους με αναπηρίες ευκαιρίες πρόσβασης. Πρόσβαση σε εγκαταστάσεις – είναι οι χώροι εργασίας προσβάσιμοι από άτομα με αναπηρία; Πρόσβαση σε κατάλληλα εργαλεία και τεχνολογία – προσφέρουν τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται δυνατότητες χρήσης από άτομα με δυσκολίες σε όραση ή ακοή ή άλλες γνωσιακές δυσκολίες; Πρόσβαση σε γνώση – γίνονται εκπαιδεύσεις ώστε οι εργαζόμενοι με αναπηρία να έχουν την ευκαιρία να είναι παραγωγικοί;

Ενσωμάτωση

Απαιτείται επίσης ευαισθητοποίηση για όλους τους εργαζομένους μέσω προγραμμάτων εκπαίδευσης που θα καταπολεμούν τις όποιες προκαταλήψεις, θα ενεργοποιούν το προσωπικό ώστε όλοι να είναι “σύμμαχοι” για τον συνάδελφο με την όποια δυσκολία. Η δημιουργία ομάδων ευαισθητοποίησης για το θέμα της ενσωμάτωσης ατόμων με αναπηρίες -τα λεγόμενα employee resource groups- είναι στη σωστή κατεύθυνση, όπως και η υποστήριξη από κάποιες επιχειρήσεις κάποιων κοινωνικών φορέων με δράση στα πεδία αυτά (ιδρύματα, ΜΚΟ κ.λπ.), γιατί εμπνέουν και κινητοποιούν.

Ενδυνάμωση

Οι εταιρείες πρέπει να προσφέρουν καθοδήγηση και προγράμματα κατάρτισης, για να διασφαλιστεί ότι τα άτομα με αναπηρίες έχουν την ευκαιρία να αναπτυχθούν επαγγελματικά, να εξελιχθούν, να πετύχουν. Τα άτομα με αναπηρία τείνουν να να είναι από τα πιο δημιουργικά, γιατί έχουν καλλιεργήσει ένα σύνολο δεξιοτήτων εστιασμένο στην επίλυση προβλημάτων. Τι περισσότερο χρειάζονται οι επιχειρήσεις σήμερα για να καινοτομήσουν; Τι περισσότερο χρειάζεται ο ηγέτης του σήμερα για να ξεχωρίσει;

Ενσυναίσθηση

Η κουλτούρα στον εργασιακό χώρο και η γλώσσα που χρησιμοποιούμε πολλές φορές κρύβει προκαταλήψεις, στιγματίζει και πληγώνει τον συνάδελφο. Πόσες φορές έχουμε αναφερθεί σε κάποιον φίλο ή γνωστό μας και τον χαρακτηρίσαμε “συναισθηματικά ή κοινωνικά ανάπηρο”; Πόσες φορές μιλήσαμε για ένα συνάδελφο που έχει “ειδικές” δεξιότητες; Ή κουτσομπολέψαμε κάποιον ή συνηθέστερα κάποια ως “υστερικό/ή”;

Η γλώσσα που χρησιμοποιούμε αποκαλύπτει τις προκαταλήψεις μας απέναντι στις αναπηρίες, απομονώνει και στιγματίζει τους συναδέλφους μας, δημιουργεί χάσμα στο χώρο εργασίας. Η ενσωμάτωση, η αίσθηση του ανήκειν, η ασφάλεια και η ενεργοποίηση θα επιτευχθούν μόνο όταν όλοι οι εργαζόμενοι αισθάνονται αποδεκτοί γι΄αυτό που είναι, αναγνωρίζεται η συνεισφορά τους, εκτιμάται το ταλέντο τους. Και γι’ αυτό χρειάζεται συνεχής εκπαίδευση, ανοικτή κουλτούρα, ανεκτικότητα και αποδοχή της διαφορετικότητας, ανθρωπιά. 

Στο “Βάθρο” της Ζωής

Πανεπιστήμια: Τα ποσοστά εμβολιασμού ανά ΑΕΙ

Οι τρεις στους τέσσερις φοιτητές -73,55 το ακριβές ποσοστό- έχουν εμβολιαστεί κατά του κορωνοϊού ή έχουν νοσήσει. Αυτό δείχνουν τα στοιχεία που διαθέτει το υπουργείο Παιδείας και αποτελούν ένα ισχυρό «όπλο» υπέρ της διά ζώσης λειτουργίας των ΑΕΙ για το νέο ακαδημαϊκό έτος που αρχίζει τον Οκτώβριο.

Συγκεκριμένα σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία που παρουσιάζει η «Κ», από τους 513.151 φοιτητές 377.080 είναι εμβολιασμένοι ή νοσήσαντες. Εξ αυτών, οι 349.206 (το 68%) έχουν εμβολιαστεί με μία ή δύο δόσεις και οι 27.874 (26,5%) έχουν νοσήσει. Άλλοι 136.071 φοιτητές (ποσοστό 26,5%) είναι ανεμβολίαστοι.

Ανά πανεπιστήμιο το υψηλότερο ποσοστό εμβολιασμένων έχει το ΕΜΠ 78% και ακολουθούν, το ΕΑΠ (77%), το ΕΚΠΑ (73%) και τα Πειραιώς και Πάντειο (με 72% έκαστο).

Το μικρότερο ποσοστό εμβολιασθέντων έχει το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας (58%) εάν εξαιρέσουμε τις τέσσερις Εκκλησιαστικές Ακαδημίες που όλες έχουν χαμηλότερα ποσοστά. Οι Εκκλησιαστικές Ακαδημίες βέβαια, αντίστροφα έχουν τα υψηλότερα ποσοστά νόσησης (από 7% έως 11%).

Επιστροφή μετά COVID-19 στην άσκηση

Νέα έρευνα επικεντρώνεται στην καλύτερη κατανόηση των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων του ιού, που συχνά ονομάζεται Long Covid ή Long-Haul Covid. Αυτό συχνά εμφανίζεται με συμπτώματα που περιλαμβάνουν κόπωση, απώλεια της όσφρησης/γεύσης, ζάλη, γνωστική εξασθένηση, πονοκεφάλους, δύσπνοια και μπορεί να διαρκέσει μήνες.

Μας μίλησαν δύο γυναίκες  για την εμπειρία τους με την ανάρρωση του κορωνοϊού και μοιράστηκαν μαζί μας την δική τους οπτική πλευρά. Και οι δύο είναι υγιείς στα 30 τους, αθλήτριες ψυχαγωγίας, που είχαν ήπιες έως μέτριες περιπτώσεις.

ΠΟΙΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΑΣ ΠΡΙΝ από τον COVID-19;

Amélie: Έτρεχα τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα, 5 έως 10 χιλιόμετρα, και επίσης γυμναζόμουν στο σπίτι δύο φορές την εβδομάδα.

Barbara: Επιτέλους επέστρεψα στον δρόμο με το τρέξιμό μου μετά από προβλήματα με το γόνατό μου. Δεν ήμουν στα καλύτερά μου, αλλά έφτασα ξανά στο επίπεδο να τρέχω σε εβδομαδιαίο επίπεδο.

ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΑΣ ΑΘΛΗΜΑΤΑ/ΕΙΔΗ ΑΣΚΗΣΗΣ;

Amélie: Μου αρέσει πολύ το τρέξιμο. Μου είναι πάντα δύσκολο να κινητοποιηθώ, ειδικά όταν έχει κρύο, αλλά μόλις τα καταφέρω και τρέξω με τη σωστή μουσική, μου δίνει μια μεγάλη αίσθηση ελευθερίας και με βοηθά να αντιμετωπίσω το άγχος της καθημερινότητας.

Barbara: Το τρέξιμο και η γιόγκα ήταν τα αγαπημένα μου, αλλά έκανα επίσης προπόνηση δύναμης και ποδηλασία.

ΠΩΣ ΝΙΩΘΑΤΕ ΕΝΩ ΕΙΧΑΤΕ COVID-19;

Amélie: Ξεκίνησε με ελαφρύ πονοκέφαλο και σοβαρή κόπωση για λίγες μέρες. Τότε άρχισα να έχω αυτό το περίεργο συναίσθημα στα πνευμόνια μου σαν κάποιος να με πιέζει στο στήθος. Μια μέρα μαγείρευα πρωινό για τον γιο μου και συνειδητοποίησα ότι δεν μπορούσα να μυρίσω ή να δοκιμάσω τον καφέ μου, τότε ήξερα ότι ήταν Covid.

Barbara: Το ενεργειακό μου επίπεδο ήταν πολύ χαμηλό. Είχα μυϊκούς πόνους, πονοκεφάλους, πυρετό και έχασα την αίσθηση της όσφρησης και της γεύσης.

ΠΟΙΑ ΗΤΑΝ ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΙΧΑΤΕ;

Amélie: Οι πρώτες 4 ημέρες καραντίνας δεν ήταν εύκολες. Είχα κόψει την ανάσα μόνο από το να μιλήσω στο τηλέφωνο και φοβήθηκα πολύ ότι θα χειροτερέψει και θα καταλήξω στο νοσοκομείο. Μετά από 5 ημέρες η αναπνοή βελτιώθηκε, αλλά ήμουν πολύ κουρασμένη και δεν μπορούσα να κάνω πολλά.

Barbara: Ημουν άρρωστη για περίπου 2 εβδομάδες, αλλά μου πήρε πολύ περισσότερο χρόνο για να αποκτήσω την ενέργεια. Τις πρώτες μέρες πίσω στη δουλειά, δούλευα λιγότερες ώρες και χρειαζόμουν πολλά διαλείμματα.

ΠΟΣΟ ΧΡΟΝΟ ΣΑΣ ΠΗΡΕ ΝΑ ΞΕΚΙΝΗΣΕΤΕ ΝΑ ΞΕΚΙΝΗΣΕΤΕ;

Amélie: Προσπάθησα να τρέξω περίπου ένα μήνα αργότερα, κατάφερα να κάνω 5 χιλιόμετρα, αλλά μου έμεινε τελείως η ανάσα κατά τη διάρκεια του τρεξίματος και τα πνευμόνια μου πονούσαν. Άλλαξα στο περπάτημα και έκανα μερικές σύντομες ασκήσεις ενδυνάμωσης στο σπίτι .

Barbara: Πήγα ξανά περίπατο αμέσως μετά τη λήξη της καραντίνας, που ήταν περίπου μία εβδομάδα μετά την αναρρωτική άδειά μου. Έκανα την πρώτη μου αργή και εύκολη συνεδρία γιόγκα περίπου 2 εβδομάδες μετά την αναρρωτική άδειά μου. Το πρώτο μου τρέξιμο μετά από αδιαθεσία ήταν περίπου 1 μήνα αργότερα και ένιωσα σαν το πρώτο τρέξιμο της ζωής μου.

ΠΩΣ ΞΕΚΙΝΗΣΑΤΕ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΑΣ;

Amélie: Άρχισα να τρέχω και να προπονούμαι ξανά, αλλά μετά από 5 μήνες, εξακολουθώ να έχω αυτή την περίεργη αίσθηση στους πνεύμονές μου. Τους έκανα έλεγχο και ο γιατρός είπε ότι όλα φαίνονται καλά. Παρ όλα αυτά, είμαι ακόμα κουρασμένη, και κόβω την ανάσα μου πολύ γρήγορα. Έτρεξα 5 χιλιόμετρα πρόσφατα και ένιωσα λίγο καλύτερα.

Βαρβάρα: Σιγά, εξαιρετικά αργά. Με πολλή ευγνωμοσύνη που μπορώ να μετακινηθώ ξανά. Απλώς η έξοδος από το διαμέρισμα και την ύπαιθρο ήταν ένα πραγματικό χαρακτηριστικό. Το περπάτημα έμοιαζε με προπόνηση.

ΑΛΛΑΞΕ Η ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΑΣ;

Amélie: Πριν από τον Covid, μπορούσα να τρέξω 10 χιλιόμετρα χωρίς δυσκολίες. Τώρα, το περισσότερο που έχω κάνει μέχρι τώρα είναι 5 χιλιόμετρα. Πονάνε τα πνευμόνια μου και δυσκολεύομαι να βρω έναν κανονικό ρυθμό αναπνοής. Παλιά έτρεχα με ρυθμό από 5:40 min/km, τώρα τρέχω 6:45.

Barbara: Ναι, και αυτό ήταν πολύ δύσκολο να το δεχτώ για μένα. Ένιωσα σαν να ξεκινούσα από το μηδέν.

ΑΛΛΑΞΑΝ ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΣΑΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΝΑΡΡΩΣΗ ΤΟΥ ΚΟΡΟΝΟΙΟΥ ;

Amélie: Σίγουρα. Τώρα ο στόχος μου είναι να καταφέρω να βρω το κίνητρο για να τρέξω. Απλώς πρέπει να ακούω το σώμα μου και να μην το πιέζω πολύ.

Barbara: Σίγουρα. Ο στόχος μου αυτή τη στιγμή είναι να παραμείνω υγιής και να στηρίξω το σώμα και το μυαλό μου με όποιο είδος άσκησης χρειάζεται αυτή τη στιγμή.

ΕΧΕΤΕ ΚΑΜΙΑ ΣΥΜΒΟΥΛΗ ΓΙΑ ΑΛΛΟΥΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ  COVID-19;

Amélie: Κάντε υπομονή και μην πανικοβληθείτε.Δείτε τη θετική πλευρά του: Πιθανότατα να ειστε απρόσβλητος για λίγο και δείτε πως είναι είχα να έχετε μια σχετικά ήπια εκδοχή του.

Barbara: Μιλήστε σε κάποιον για το πώς αισθάνεστε και τι περνάτε, επίσης συναισθηματικά – είτε ο σύντροφός σας, ένας φίλος, ένα μέλος της οικογένειας ή ένας θεραπευτής.

Συμπέρασμα 

ΑΝΑΚΤΗΣΗ ΚΑΙ ΚΙΝΗΣΗ : Όσο και να θέλουμε να πιστεύουμε ότι είμαστε ανίκητοι, υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούν να μας γκρεμίσουν για λίγο. Εάν είχατε να αντιμετωπίσετε τον κορωνοϊό, ασθένεια ή τραυματισμούς, μπορεί να είναι δύσκολο να επιστρέψετε στην πορεία σας και να παρακινήσετε τον εαυτό σας να συνεχίσει το ταξίδι γυμναστικής σας. Είναι σημαντικό να ακούτε το σώμα σας. Φροντίστε να φροντίζετε το σώμα σας δημιουργώντας ημέρες ξεκούρασης στην προπονητική σας ρουτίνα. Σε τέτοιες στιγμές, είναι πάντα καλή ιδέα να ενισχύσετε το ανοσοποιητικό σας σύστημα και να προσπαθήσετε να διαχειριστείτε το άγχος σας με τακτική άσκηση.

Θυμηθείτε, εάν αντιμετωπίζετε οποιοδήποτε σύμπτωμα ή αναρρώνετε από μια ασθένεια και ανησυχείτε για το πόσο διαρκεί, μιλήστε με το γιατρό σας.

Returning to Exercise: Coronavirus Recovery