Κατηγορία: ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ

Η μέγιστη αποτελεσματικότητα του εμβολίου έναντι της γρίπης παρατηρείται σύντομα μετά τον εμβολιασμό και ακολουθείται κατά μέσο όρο από μια μείωση της τάξης του 8% έως 9% κάθε μήνα, με ενδεχομένως ταχύτερη μείωση σε ηλικιωμένα άτομα.

Σε παλιότερες αλλά και πιο πρόσφατες μελέτες φαίνεται ότι τα αντισώματα έναντι του ιού της γρίπης μειώνονται κατά το ένα τρίτο εντός τεσσάρων έως πέντε μηνών μετά τον εμβολιασμό. Οι Αμερικανικές κατευθυντήριες οδηγίες συστήνουν ετήσιο εμβολιασμό έναντι της γρίπης για παιδιά και ενήλικες, ο οποίος θα πρέπει ιδανικά να πραγματοποιείται στα τέλη του Οκτώβρη. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση στο έγκριτο περιοδικό Clinical Infectious Diseases μια καθυστέρηση κατά έναν ή δύο μήνες στον ετήσιο εμβολιασμό μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα του αντιγριπικού εμβολίου κατά 10% έως 20%. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ελένη Κορμομπόκη, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα αυτής της μελέτης.

Οι συμμετέχοντες στη μελέτη προήλθαν από μια βάση δεδομένων στις ΗΠΑ, όπου καταγράφονται ασθενείς οι οποίοι νοσηλεύτηκαν λόγω οξείας λοίμωξης του αναπνευστικού συστήματος σε περιόδους έξαρσης της γρίπης κατά τα έτη 2015-16 έως και 2018-19. Στη μελέτη εντάχθηκαν οι ασθενείς οι οποίοι παρουσίασαν βήχα ή απόχρεμψη 10 ημέρες πριν την εισαγωγής τους. Οι ασθενείς που βρέθηκαν θετικοί στο τεστ ανίχνευσης γρίπης συγκρίθηκαν με όσους είχαν αρνητικό τεστ (ομάδα μαρτύρων). Ως εμβολιασμένοι ορίστηκαν οι ασθενείς οι οποίοι είχαν εμβολιαστεί τουλάχιστον 14 ημέρες πριν εμφανίσουν συμπτώματα γρίπης. Οι ερευνητές ανέλυσαν την αποτελεσματικότητα του εμβολίου σε σχέση με την ανάγκη νοσηλείας λόγω γρίπης. Συμπεριλήφθηκαν 3,016 ενήλικες (μέση ηλικία 60 έτη) με γρίπη τύπου Α (Η3Ν2), 1,492 ασθενείς με γρίπη τύπου Α (Η1Ν1) και 1,060 ασθενείς με γρίπη τύπου Β/Yamagata.

Συνολικά, 34% του υπό μελέτη πληθυσμού είχε εμβολιαστεί μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου, 77% μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου, 92% μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου και 97% μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου. Τα αποτελέσματα προσαρμόστηκαν λαμβάνοντας υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, η εθνικότητα, η εποχή του χρόνου, το ιστορικό προηγούμενων νοσηλειών και ενδείξεις υποκείμενων νοσημάτων. Η αποτελεσματικότητα του αντιγριπικού εμβολίου σε σχέση με την ανάγκη νοσηλείας λόγω γρίπης μειώθηκε κατά μέσο όρο 7.5%–8.5% για κάθε 30 μέρες μετά τον εμβολιασμό, ανάλογα με τον τύπο της γρίπης. Τα ευρήματα αυτά ήταν πιο έκδηλα στους ηλικιωμένους ασθενείς, άνω των 65 ετών, με μια μείωση της αποτελεσματικότητας του εμβολίου κατά μέσο όρο 10.8% για κάθε 30 μέρες μετά τον εμβολιασμό.

Οι ερευνητές καταλήγουν ότι ενδεχόμενη καθυστέρηση στον εμβολιασμό έναντι της γρίπης για ένα ή δύο μήνες μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού κατά 10% έως 20%. Εναλλακτικά, θα μπορούσε να εξεταστεί το ενδεχόμενο επαναληπτικού εμβολιασμού 3 έως 4 μήνες μετά την πρώτη δόση ή η κυκλοφορία ενός πιο ενισχυμένου αντιγριπικού εμβολίου με μεγαλύτερη διάρκεια της αντισωματικής απάντησης. Δεδομένης της μεγάλης νοσηρότητας αλλά και του υψηλού αριθμού θανάτων από γρίπη ετησίως τα αποτελέσματα της μελέτης μπορούν να έχουν μεγάλο όφελος για τη δημόσια υγεία. Τέλος, η εμπειρία από τον αντιγριπικό εμβολιασμό μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση και βελτιστοποίηση των στρατηγικών εμβολιασμού έναντι της COVID-19.

https://www.uoa.gr/fileadmin/user_upload/PDF-files/anakoinwseis/themata_ygeias/170921_meiwsi_apotelesm_antigripikou_emvoliou.pdf

Οι Καθηγητές της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γκίκας Μαγιορκίνης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ), απαντούν σε συχνά ερωτήματα σχετικά με τη δεύτερη δόση του εμβολίου για τον SARS-CoV-2.

Πόσο κακό ή καλό είναι που καθυστέρησα την δεύτερη δόση του εμβολίου μου;

Η βέλτιστη χρονική απόσταση των δόσεων των εμβολίων ώστε να αναπτυχθεί η μέγιστη δυνατή ανοσία έχει μελετηθεί εκτεταμένα. Βασικές αρχές ανοσολογίας λένε ότι μεταξύ πρώτης και ενισχυτικής δόσης θα πρέπει να υπάρχει ένα χρονικό διάστημα 2-3 μηνών καθότι τα Τ-κύτταρα μνήμης με υψηλή πολλαπλασιαστική ικανότητα χρειάζονται αρκετές εβδομάδες για να μορφοποιηθούν. Ομοίως τα Β κύτταρα μνήμης χρειάζονται μερικούς μήνες για να αναπτυχθούν. Μαθηματικά μοντέλα με βάση τις ανοσολογικές αποκρίσεις σε πειραματόζωα, προτείνουν ότι η ενισχυτική δόση οποιουδήποτε εμβολίου αναμένεται να έχει καλύτερα αποτελέσματα όταν χορηγηθεί 45 με 90 ημέρες μετά την πρώτη δόση.

Το χρονικό διάστημα μεταξύ των δόσεων

Ο γενικός κανόνας είναι ότι τα προτεινόμενα χρονικά διαστήματα μεταξύ των δόσεων των εμβολίων είναι τα ελάχιστα που θα πρέπει να ακολουθούνται ώστε να επιτευχθεί το αναμενόμενο αποτέλεσμα ανοσίας. Για παράδειγμα αν ένας εμβολιασμός απαιτεί 2 δόσεις, οι οποίες έχουν απόσταση μεταξύ τους 1 μήνα, τότε αν η δεύτερη δόση δεν γίνει στο μήνα, μπορεί να ολοκληρωθεί οποτεδήποτε, ακόμα και μήνες ή χρόνια μετά, ώστε να θεωρηθεί ο εμβολιασμός πλήρης. Σε καμία περίπτωση δεν χρειάζεται να ξανα-ξεκινήσει το εμβολιαστικό σχήμα. Η αρχή αυτή της ανοσοποιήσης εφαρμόζεται σε όλους τους εμβολιασμούς και είναι καταγεγραμμένη τόσο στις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, του CDC όσο και του πράσινου βιβλίου ανοσοποίησης του PHE

Η ανοσολογική απάντηση είναι καλύτερη μετά από καθυστέρηση της δεύτερης δόσης

Επιπλέον των βασικών αρχών ανοσοποίησης, υπάρχουν αρκετά στοιχεία που δείχνουν ότι η καθυστέρηση της δεύτερης δόσης στα υπάρχοντα εμβολιαστικά σχήματα COVID-19 οδηγεί σε καλύτερη ανοσολογική απάντηση. Ακόμα μία πρόσφατη μελέτη στο Lancet έρχεται να επικυρώσει τα ευρήματα άλλων μελετών ότι το ανοσολογικό προφίλ της απόκρισης μετά από καθυστέρηση της δεύτερης δόσης είναι σημαντικά καλύτερο από ότι αν η δόση είχε ολοκληρωθεί στο προτεινόμενο χρονικό διάστημα. Τα ευρήματα αφορούσαν το εμβόλιο της Οξφόρδης και έδειξαν ότι μία καθυστερημένη τρίτη δόση οδήγησε σε ακόμα ισχυρότερες ανοσολογικές αποκρίσεις τόσο σε επίπεδο αντισωμάτων όσο και σε επίπεδο κυτταρικής ανοσίας.

Ερώτηση: Άργησα να κάνω την δεύτερη δόση του εμβολίου της COVID-19 για λόγους προσωπικούς. Μήπως δεν έχω επαρκή ανοσία;

Απάντηση: Έχετε επαρκή ανοσία και πιθανώς καλύτερη από αν το είχατε ολοκληρώσει στο προτεινόμενο χρονικό διάστημα. Η ανοσία είναι επαρκής και ο εμβολιασμός θεωρείται πλήρης οποτεδήποτε ολοκληρωθεί η δεύτερη δόση μετά από το προτεινόμενο χρονικό διάστημα.

Ερώτηση:Για λόγους προσωπικούς δεν προλαβαίνω να κάνω την δεύτερη δόση στο προτεινόμενο χρονικό διάστημα. Μήπως να αναβάλω τον εμβολιασμό μου μέχρι να μπορώ να έχω και τα 2 ραντεβού στο προτεινόμενο χρονικό διάστημα;

Απάντηση: Δεν υπάρχει λόγος να αναβάλλετε το ραντεβού σας με την πρώτη δόση του εμβολίου. Το προτεινόμενο χρονικό διάστημα είναι το ελάχιστο. Θα πρέπει να προχωρήσετε στην πρώτη δόση το δυνατό συντομότερο ενώ μπορείτε να ολοκληρώσετε τη δεύτερη δόση αργότερα. Οι βασικές αρχές ανοσοποίησης λένε ότι το αποτέλεσμα θα είναι τουλάχιστον το ίδιο με το αν είχε ολοκληρωθεί στο προτεινόμενο χρονικό διάστημα, ενώ οι πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι θα έχετε σημαντικά καλύτερη προστασία.

https://www.uoa.gr/fileadmin/user_upload/PDF-files/anakoinwseis/themata_ygeias/060921_2dosi.pdf

Οι αλλεργικές αντιδράσεις που έχουν καταγραφεί σε ορισμένα άτομα μετά τη λήψη του εμβολίου BNT162b2 έναντι της COVID-19 των Pfizer/BioNTech αποτελούν σημαντικό ανασταλτικό παράγοντα εμβολιασμού για σημαντικό αριθμό ατόμων.

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα αποτελέσματα σχετικής μελέτης των R. Shavit και συνεργατών που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό JAMA Network Open (JAMA Netw Open. 2021;4(8):e2122255). Οι ερευνητές αξιολόγησαν την εμφάνιση αλλεργικών και αναφυλακτικών αντιδράσεων μετά την πρώτη και τη δεύτερη δόση του εμβολίου BNT162b2 σε άτομα με υψηλό κίνδυνο εμφάνισης αλλεργίας. Πρόκειται για μια προοπτική μελέτη που διενεργήθηκε στο Ισραήλ από τις 27 Δεκεμβρίου 2020 ως τις 22 Φεβρουαρίου 2021.

Από τα 8102 άτομα με ατομικό ιστορικό διαφόρων αλλεργιών, οι 429 θεωρήθηκαν ότι είχαν αυξημένο κίνδυνο αλλεργικής αντίδρασης και εμβολιάστηκαν υπό στενή ιατρική παρακολούθηση για 2 ώρες μετά τον εμβολιασμό. Ο ορισμός του αυξημένου κινδύνου καθορίστηκε με βάση λεπτομερή αξιολόγηση του ατομικού ιστορικού κάθε ασθενούς. Ένα άτομο θεωρήθηκε ότι έχει υψηλό κίνδυνο για αλλεργική αντίδραση εάν

1) είχε ιστορικό προηγούμενης σοβαρής αναφυλακτικής αντίδρασης σε οποιοδήποτε φάρμακο ή εμβόλιο,

2) είχε πολλαπλές αλλεργίες σε φάρμακα,

3) είχε πολλαπλές αλλεργίες ή

4) παθήσεις που σχετίζονται με τη λειτουργία των μαστοκυττάρων, τα οποία εμπλέκονται στην εμφάνιση αλλεργιών.

Από τους 429 συμμετέχοντες, οι 304 (70.9%) ήταν γυναίκες, ενώ η μέση ηλικία όλων ήταν τα 52 έτη.

Δε χορηγήθηκαν αντι-αλλεργικά φάρμακα πριν τον εμβολιασμό προληπτικά, όπως αντι-ισταμινικά. Μετά την πρώτη δόση του εμβολίου, οι 420 ασθενείς (97.9%) δεν εμφάνισαν καμία αλλεργική αντίδραση, 6 άτομα (1.4%) εμφάνισαν ήπιες αλλεργικές αντιδράσεις και 3 (0.7%) εμφάνισαν σοβαρή, αναφυλακτική αντίδραση.

Κατά τη διάρκεια της μελέτης, 218 από τους 429 ασθενείς έλαβαν 2η δόση εμβολίου. Ανάμεσα σε αυτούς, οι 214 (98.2%) δεν εμφάνισαν αλλεργικές αντιδράσεις, ενώ 4 (1.8%) εμφάνισαν ήπιες αλλεργικές αντιδράσεις. Οι ασθενείς με υψηλό κίνδυνο για αλλεργική αντίδραση εμφάνισαν συχνότερα καθυστερημένες αντιδράσεις κνησμού και εξανθήματος συγκριτικά με το γενικό πληθυσμό. Δεν παρατηρήθηκαν άλλες διαφορές όσον αφορά στο προφίλ παρενεργειών συγκριτικά με το γενικό πληθυσμό.

Συμπερασματικά, η πιθανότητα αλλεργικής αντίδρασης μετά τον εμβολιασμό με το BNT162b2 είναι υψηλότερη σε άτομα με ιστορικό αλλεργιών στο παρελθόν που κρίνονται ως υψηλού κινδύνου για εμφάνιση αλλεργικής αντίδρασης. Σε κάθε περίπτωση, αυτή η ομάδα των ασθενών μπορεί να εμβολιαστεί σε κατάλληλες ιατρονοσηλευτικές υποδομές ώστε να εξασφαλίζεται η έγκαιρη αντιμετώπιση μιας αναστρέψιμης αλλεργικής αντίδρασης.

https://www.uoa.gr/anakoinoseis_kai_ekdiloseis/anakoinoseis/

Η Johnson & Johnson ανακοίνωσε ότι σύμφωνα με μελέτες μια δεύτερη δόση του εμβολίου της για τον κορωνοϊό ενισχύει την ανοσολογική απόκριση, δικαιολογώντας μια «αναμνηστική» χορήγηση μετά από οκτώ μήνες.

Τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC) εκτιμούν ότι οι εμβολιασμένοι με J&J θα χρειαστούν ενισχυτική δόση, ωστόσο περιμένουν περισσότερα δεδομένα πριν προχωρήσουν σε ανακοινώσεις.

Σύμφωνα με την J&J, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα επίπεδα αντισωμάτων αυξήθηκαν εννέα φορές σε άτομα που έλαβαν τη δεύτερη δόση του εμβολίου, συγκριτικά με έναν μήνα μετά τη λήψη της αρχικής δόσης. Η εταιρεία δεν έδωσε διευκρινίσεις σχετικά με το πότε ή πόσα άτομα συμμετείχαν στην κλινική δοκιμή, ωστόσο σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν σε κυβερνητική βάση δεδομένων, η αναμνηστική δόση χορηγήθηκε έξι μήνες μετά τον πρώτο εμβολιασμό. Οι ερευνητές παρατήρησαν ενίσχυση της απόκρισης των αντισωμάτων σε συμμετέχοντες ηλικίας 18 έως 55 ετών, καθώς και σε 65 ετών και άνω που έλαβαν «χαμηλότερη» αναμνηστική δόση.

Η J&J ανακοίνωσε επίσης ότι απαιτείται αναμνηστική δόση μετά από οκτώ μήνες βάσει των δεδομένων που δημοσιεύθηκαν στο ιατρικό περιοδικό New England Journal of Medicine τον Ιούλιο, σύμφωνα με τα οποία καταγράφηκε ισχυρή απόκριση αντισωμάτων οκτώ μήνες μετά τη λήψη του μονοδοσικού J&J.

«Ανυπομονούμε να συζητήσουμε με τις αρμόδιες υπηρεσίες υγείας σχετικά με το ενδεχόμενο λήψης αναμνηστικής δόσης οκτώ ή και παραπάνω μήνες μετά τον αρχικό εμβολιασμό», τόνισε ο Δρ Μαθάι Μάμεν, επικεφαλής της παγκόσμιας έρευνας για την «Janssen Pharmaceutical unit» της J&J.

Η κυβέρνηση Μπάιντεν ανακοίνωσε την προηγούμενη εβδομάδα ότι άτομα ηλικίας 18 ετών και άνω που εμβολιάστηκαν με Pfizer ή Moderna θα χρειαστεί να λάβουν μία επιπλέον δόση οκτώ μήνες μετά την ολοκλήρωση του εμβολιασμού, λόγω της εξαιρετικά μεταδοτικής μετάλλαξης «Δέλτα» και των στοιχείων που δείχνουν ότι η ανοσία μειώνεται με την πάροδο του χρόνου. Το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα της J&J θα συμβαδίζει με αυτή τη στρατηγική.

Επί του παρόντος, οι αναμνηστικές δόσεις επιτρέπονται μόνο για νοσοκατεσταλμένους ασθενείς που έλαβαν εμβόλια RNA δύο δόσεων. Η συμβουλευτική επιτροπή των CDC για τα εμβόλια θα συνεδριάσει την ερχόμενη εβδομάδα για να συζητήσει τα σχέδια της κυβέρνησης Μπάιντεν για τις αναμνηστικές δόσεις.

Το εμβόλιο J&J είναι εγκεκριμένο για επείγουσα χρήση σε άτομα 18 ετών και άνω. Μόνο το εμβόλιο της Pfizer είναι πλήρως εγκεκριμένο από τον FDA για άτομα 16 ετών και άνω, ενώ της Moderna έχει άδεια χρήσης έκτακτης ανάγκης για ηλικίες 18 και άνω. Στις ΗΠΑ, το εμβόλιο J&J έχει χορηγηθεί σε 16 εκατ. πολίτες.

Πηγή: kathimerini.gr